शास्त्रज्ञांचा निष्कर्श ; मात्र संसर्गजन्यतेबाबत संभ्रम

बीजिंग :  करोना विषाणूचे जनुकीय घटक हवेत अस्तित्त्वात असल्याचा पुरावा वैज्ञानिकांना मिळाला आहे. मात्र हवेत उपलब्ध असलेले या जनुकीय घटकांच्या संसर्गजन्यतेबाबत शास्त्रज्ञांना अद्याप ठामपणे काहीही दावा करता येऊ शकलेला नाही. चीनमधील वुहान शहरातील दोन मोठ्या रुग्णालयांच्या आजूबाजूच्या हवेची तपासणी केल्यानंतर शास्त्रज्ञांनी करोना विषाणूच्या “आरएनए’बाबत दावा केला आहे. हवेतील हे जनुकीय घटक संसर्गजन्य आहेत की नाहीत, याची तपासणी अद्याप केली जाऊ शकलेली नाही. यासंदर्भातील संशोधन “नेचर’ नावाच्या विज्ञानविषयक नियतकालिकामध्ये प्रसिद्ध करण्यात आले आहे.

रुग्णालयांच्या परिसरातील तपासणीसाठी घेतलेल्या हवेचे नमुने अत्यंत लहान होता. एकूण 31 ठिकाणांवरून 40 नमुने तपासणीसाठी घेतले गेले होते. काळजीपूर्वक केलेली स्वच्छता, चांगली खेळती हवा आणि गर्दी टाळल्यामुळे या विषाणूचा प्रादुर्भाव रोखला जाऊ शकतो, असे शास्त्रज्ञांनी म्हटले आहे. केवळ संसर्गबाधित व्यक्‍तीकडूनच, संसर्गबाधित वस्तूला स्पर्श केल्याने अथवा संसर्ग झालेल्या व्यक्‍तीच्या श्‍वसनमार्गातील स्राव हुंगल्याने होतो, असे आतापर्यंत “सार्स-कोव्ह-2′ विषाणूच्या “आरएनए’चा मानवाला संसर्ग मानले जाते आहे. या विषाणूचा फैलाव हवेतून होत असल्याचे अद्याप स्पष्ट झालेले नाही, असेही शास्त्रज्ञांनी म्हटले आहे.

के लान आणि त्यांच्या पथकाने मिळून वुहानमधील दोन सरकारी रुग्णालयांच्या फेब्रुवारी ते मार्च दरम्यान आवारात हवा शोषून घेणारी उपकरणे बसवली होती. या रुग्णालयांमध्ये अतिशय गंभीर संसर्ग झालेल्या रुग्णांवर उपचार सुरू होते. व्हेंटिलेटरवर असलेल्या रुग्णांच्या वॉर्डमधील हवेतील जनुकीय घटकांचे प्रमाण अत्यल्प होते. मात्र स्वच्छतागृहांमध्ये व्हेंटिलेटर नसल्यामुळे तेथील प्रमाण अधिक होते.

हॉस्पिटलच्या ज्या भागात वैद्यकीय कर्मचारी आपले संरक्षक उपकाणे बंद ठेवतात तेथील जनुकीय घटकांचे प्रमाण सर्वाधिक असल्याचे निदर्शनास आले आहे. हॉस्पिटलबाहेरच्या निवासी इमारती, सुपर मार्केटमध्ये विषाणूचे प्रमाण तुलनेने कमी आढळले. हॉस्पिटलच्या प्रवेशद्वाराजवळ गर्दी अधिक आणि सातत्याने असल्याने तेथे हेच प्रमाण अधिक आढळले. या गर्दीतूनच विषाणूचा फैलाव अधिक झाला असावा असा संशोधकांचा अंदाज आहे.