RBI On currency : देशात पॉलिमर (प्लास्टिक) चलनी नोटा सुरू करण्याचा प्रस्ताव भारतीय रिझर्व्ह बँकेच्या (आरबीआय) विचाराधीन असून, त्याबाबत अद्याप कोणताही अंतिम निर्णय घेण्यात आलेला नाही, अशी माहिती आरबीआयचे गव्हर्नर संजय मल्होत्रा यांनी शुक्रवारी दिली.

पतधोरण आढावा बैठकीनंतर आयोजित पत्रकार परिषदेत बोलताना मल्होत्रा म्हणाले, “पॉलिमर नोटांचा प्रस्ताव सध्या प्राथमिक टप्प्यात आहे. त्याबाबतचे फायदे-तोटे आणि त्याची व्यवहार्यता यांचा सखोल अभ्यास सुरू आहे. कोणताही निर्णय झाल्यास त्याची माहिती जाहीर करण्यात येईल.”

माध्यमांमध्ये पॉलिमर नोटांबाबत आलेल्या वृत्तांमध्ये काही अंशी तथ्य असल्याचे त्यांनी मान्य केले. मात्र, या संदर्भात आरबीआयने अद्याप कोणताही निर्णय घेतलेला नसल्याचे स्पष्ट केले.

पॉलिमर नोटा अधिक टिकाऊ –  (RBI On currency )

पॉलिमर नोटा अधिक टिकाऊ आणि दीर्घकाळ वापरता येण्याजोग्या असल्याचे मानले जाते. तथापि, त्यांची निर्मिती, वितरण आणि वापराशी संबंधित तांत्रिक व कार्यान्वयनात्मक बाबींचा विचार करणे आवश्यक असल्याचे आरबीआयचे मत आहे.

 

यापूर्वी २०१४ मध्ये केंद्र सरकारने संसदेत माहिती दिली होती की, भौगोलिक व हवामानातील विविधता लक्षात घेऊन कोची, म्हैसूर, जयपूर, शिमला आणि भुवनेश्वर या पाच शहरांमध्ये १० रुपयांच्या एक अब्ज पॉलिमर नोटांची प्रायोगिक चाचणी घेण्यात येणार होती. मात्र, तांत्रिक आणि कार्यान्वयनातील अडचणींमुळे हा उपक्रम पुढे स्थगित करण्यात आला होता.

हेही वाचा –  RBIच्या ‘त्या’ घोषणेनंतर शेअर बाजारात ‘नफावसुली’; सेन्सेक्स-निफ्टी निर्देशांक घसरले 

दरम्यान, देशातील चलनपुरवठ्याबाबत कोणतीही कमतरता नसल्याचा पुनरुच्चारही आरबीआयने केला. एटीएम किंवा बँक शाखांमध्ये रोख रकमेची तात्पुरती कमतरता निर्माण झाल्यास ती तातडीने भरून काढली जाईल, असे आश्वासन मल्होत्रा यांनी दिले.

पुरेशा प्रमाणात चलन उपलब्ध –  (RBI On currency )

“देशात पुरेशा प्रमाणात चलन उपलब्ध आहे. एखाद्या ठिकाणी एटीएममध्ये किंवा शाखांमध्ये रोख रकमेची कमतरता भासल्यास ती त्वरित दूर करण्यासाठी आवश्यक ती सर्व पावले उचलली जातील,” असे त्यांनी सांगितले.

काही भागांत रोख रकमेच्या उपलब्धतेबाबत व्यक्त होत असलेल्या चिंतेच्या पार्श्वभूमीवर आरबीआयने चलनसाठा पुरेसा असल्याचे स्पष्ट केले असून, एटीएम आणि बँक शाखांमध्ये नियमितपणे चलन पुरवठा सुरू राहील, असेही त्यांनी सांगितले.