नवी दिल्ली : G20 परिषदेच्या सुरुवातीला पंतप्रधान नरेंद्र मोदी जेव्हा जगभरातील नेत्यांना संबोधित करत होते, तेव्हा त्यांच्यासमोर ‘भारत’ लिहिलेली नेमप्लेट लावण्यात आली, इंडियाचे नाव बदलून भारत असे दिले जाईल. राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी जागतिक नेत्यांना पाठवलेल्या इंग्रजी भाषेतील निमंत्रण पत्रिकेत इंडियाऐवजी भारत असे लिहिण्याच्या निर्णयाने देशभरात राजकीय वाद सुरू झाला आहे.

या कारणास्तव, या महिन्याच्या अखेरीस बोलावण्यात आलेल्या संसदेच्या विशेष अधिवेशनाचा उद्देश इंडियाचे नाव बदलून भारत असे करण्याच्या प्रयत्नांना औपचारिकता देण्याचा आहे, अशा अटकळांनाही वेग आला आहे.

परदेशी प्रतिनिधींसाठी तयार करण्यात आलेल्या G20 पुस्तिकेतही ‘भारत’ हे नाव वापरले गेले आहे, ज्याचे शीर्षक आहे – ‘Bharat, The Mother Of Democracy’. पुस्तिकात म्हटले आहे, “भारत हे देशाचे अधिकृत नाव आहे. संविधानात आणि १९४६-४८ च्या चर्चेतही याचा उल्लेख आहे…”

भारतीय जनता पक्षाच्या (भाजप) नेत्यांनीही जोरदार प्रत्युत्तर दिले आणि विरोधक देशविरोधी आणि संविधानविरोधी असल्याचा आरोप केला. त्यांनी संविधानाच्या कलम ३५ ची आठवणही करून दिली आहे. केंद्रीय मंत्री धर्मेंद्र प्रधान म्हणाले की, ‘इंडिया’ शब्द वापरण्याचा निर्णय हा वसाहतवादी मानसिकतेविरुद्धचा मोठा संदेश आहे. ते म्हणाले, “हे आधी करायला हवे होते… यामुळे मला खूप समाधान मिळते… ‘भारत’ ही आमची ओळख आहे आणि आम्हाला त्याचा अभिमान आहे…”