नवी दिल्ली : समानता… आजकाल मुली आणि मुलांना समानता आली आहे असे म्हणायला हरकत नाही. पण आजही अशा अनेक गोष्टी आहेत जिथे दोघांमध्ये फरक केला जातोच. मुलं-मुली समान नसतात, हे धडे पालक मुलांना लहानपणापासून शिकवतात. उदाहरणार्थ… स्वयंपाकघरातील कामासाठी फक्त मुलींना बोलावले जाते आणि मुलांना बाजारातून सामान आणायचे असल्यास त्यांना आवाज दिला जातो.

मुला-मुलींच्या वाट्याला कपड्यांपासून ते अशी अनेक छोटी-मोठी कामं, आपण मुलांना, विशेषतः भारतीय मातांना वेगळे करायला अगदी सहज शिकवतो. महिलांना घरची कामे करायची असतील तर त्या मुलींना विचारतात. वीज बिलाचे कोणतेही काम करायचे असेल तर त्या मुलांना विचारतात. जिथे स्त्रिया स्वतःला आणि आपल्या मुलींना मुलांच्या बरोबरीचे समजत नाहीत, तेव्हा त्या आपल्या मुलांना समानतेचे धडे कसे शिकवणार?

* तुमची स्वतःची बिले भरा
भारतातील 90% घरे अशी आहेत जिथे स्त्रिया वीज, पाणी, पॉलिसीचे हप्ते किंवा गॅस बिल भरण्यासाठी घरातील पुरुषांवर अवलंबून असतात. अशा स्थितीत मुलांना संदेश जातो की असे काम फक्त पुरुषच करू शकतो, जे वडिलांनंतर मुलांनाच करावे लागेल. त्यामुळे वीज बिल मुलींनी स्वतः भरण्यास सुरुवात करा. आजच्या डिजिटल युगात हे काम आणखी सोपे झाले आहे. ते भरण्यासाठी बाहेर जाण्याचीही गरज नाही.

* फक्त मुलीनेच चहा का करावा?
घरात पाहुणे आले की मुलीला चहा बनवू देऊ नका. त्यामुळे मुले याला मुलींचे काम समजू लागतात आणि मोठी झाल्यावर त्यांच्या बहिणीला किंवा लग्नानंतरच्या पत्नीला पाहुण्यांसाठी चहा करायला सांगतात. त्यापेक्षा मुला-मुलींना आळीपाळीने चहा बनवायला सांगा. चहा करायला १५ मिनिटे लागतात. आपल्या मुलांना स्वावलंबी बनवा. मुलगे बाहेर शिकण्यासाठी गेले तर त्यांनाही उपयोग होईल. त्याचबरोबर लग्नानंतर बायकोचा मदत करायलाही लाज वाटणार नाही.

* कामाची समान विभागणी करा
जेवणानंतर खरकटे उचलणे, भांडी धुणे, टेबल साफ करणे यासारखी कामे वाटून घ्या. त्याचप्रमाणे बाजाराच्या कामाचेही वाटप करून घ्या.

* चुकीसाठी सॉरी म्हणण्याचा धडा
घरातील स्त्रिया मग ती आई, बहीण किंवा बायको असो, पुरुष रागावतात तेव्हा स्त्रिया कमीपणा घेतात, त्यांना खायला घालतात, तिची चूक नसली तरी माफी मागतात. ही सवय चांगली असली तरी ही सवय मुलगा आणि मुलगी दोघांनाही शिकवा.

* कपड्यांवर कोणतेही बंधन नाही
अनेकदा असे दिसून येते की, आई मुलांना कोणत्याही प्रकारचे कपडे घालण्यास मनाई करत नाहीत, परंतु मुलींना नेहमीच एका मर्यादेत बांधले जाते. यातून मुलगे लग्नानंतर बायकोला कोणते कपडे घालावेत, त्यांची लांबी किती असावी, याबाबत सूचना देत राहतात. अशा परिस्थितीत तुम्ही कपडे घालण्याचे स्वातंत्र्य देत असाल तर ते दोघांनाही द्या.

तेव्हा आजपासून घर आणि बाहेरच्या कामातला हा फरक दूर करून येणाऱ्या पिढीच्या विचाराला नवी दिशा द्या. विचार, कृती, बोलणे या सर्व गोष्टींमध्ये मुलगा आणि मुलींना समान वागणूक द्या.