अमेरिकेच्या मदतीने इंजिन निर्मिती
प्रगत विमानांचा निर्णय गेल्या वर्षी फेब्रुवारीत
31 ड्रोन देखील भारताला मिळणार
बेंगळुरू : भारतीय वायूदलातील मिग जातीची विमाने एकामागून एक कालबाह्य ठरत गेल्यानंतर तेजस मार्क-2 विमानाच्या रूपात सुधारित मॉडेल बनवण्यासाठी 9,000 कोटी रुपयांची तरतूद करण्यात आली होती. त्यानुसार आता “तेजस मार्क-2′ फायटर जेट्‌स वायूदलात सामील होण्यास सज्ज झाली आहे.

हवाई दलाला 126 विमाने, म्हणजे प्रगत मल्टी कॉम्बॅट एअरक्राफ्ट जहाजांचे सात स्क्वाड्रन दिले जातील, अशी अपेक्षा होती. यापैकी 36 विमाने अमेरिकन जीई-414 इंजिनांनी 98 किलो न्यूटन थ्रस्टसह चालविली जातील आणि 90 विमाने 110 किलो न्यूटन थ्रस्टची असतील. ट्‌विन-इंजिन प्रगत मध्यम लढाऊ विमाने विकसित करण्याचा भारताचा निर्णय गेल्या फेब्रुवारीमध्ये बेंगळुरू एअर शोमध्ये अमेरिकन एफ-35 च्या कामगिरीने प्रेरित होता, त्याची मर्यादित विमान निर्मिती क्षमता लक्षात घेता तेजस मार्क-2 अमेरिका-निर्मित जीई-एफ414-आयएनएस 6 टर्बोफॅन इंजिनद्वारे समर्थित असेल.

पण आनंदाची बाब आहे की, तेजस मार्क-1 चे इंजिन पूर्णपणे आयात केलेले असताना, अमेरिकेनेही आम्हाला तेजस मार्क-2 मध्ये वापरलेले जीई-एफ414-आयएनएस 6 इंजिन बनवण्याचे तंत्रज्ञान देण्याचे मान्य केले आहे. त्यामुळे अमेरिकेच्या सहकार्यानेच हे इंजिन भारतात तयार होऊ शकणार आहे. भारतीय लष्करी विमान निर्मिती उद्योगासाठी ही सुवर्णसंधी आहे. स्वावलंबनाची अशी पावले आपल्याला भविष्यात विमान निर्यात करणाऱ्या देशांच्या श्रेणीत आणतील.

बांधकाम सहकार्याच्या या करारात, भारताला 31 एमक्‍यू-9बी ऍटॅक ड्रोन मिळतील, त्यापैकी 15 आमच्या नौदलासाठी आणि प्रत्येकी आठ लष्कर आणि हवाई दलासाठी असतील. ड्रोन पायलटशिवाय उडतात. भारतीय वायुसेनेसाठी जीई-एफ414 जेट इंजिनच्या कराराचे महत्व लक्षात येऊ शकणार नाही.

सरकारी अंदाजानुसार, भारतीय हवाई दलाकडे 42 स्क्वाड्रन विमाने असायला हवीत, परंतु सध्या एकूण 31 स्क्वाड्रन्स आहेत, त्यापैकी बहुतेक रशियन बनावटीची आहेत. त्यामुळेच “तेजस’च्या समावेशाने वायूदलही अधिक बळकट होणार आहे.

अमेरिकेचे लष्करी सहाय्य…
आपल्या सैन्याला अत्याधुनिक उपकरणांनी सुसज्ज करणे आणि त्या उपकरणांचे उत्पादन पूर्णपणे स्वयंपूर्ण करणे हे आपल्या संरक्षण धोरणाचे मुख्य प्राधान्य बनले आहे. या दिशेने पंतप्रधान मोदींच्या अमेरिका दौऱ्यात भारत आणि अमेरिका यांच्यात झालेले करार हे भारताचे लष्करी सामर्थ्य वाढवण्याच्या दिशेने टाकलेले अत्यंत महत्त्वाचे पाऊल आहेत. जीई-एफ414-आयएनएस 6 फायटर जेट इंजिन आणि एमक्‍यू-9बी हल्ला ड्रोन भारतात तयार करण्यासाठी अमेरिकेने भारतासोबत केलेला तंत्रज्ञान सामायिकरण करार यापैकी प्रमुख आहेत. अमेरिकेशी लष्करी करार असलेल्या देशांशिवाय इतर कोणत्याही देशाला अमेरिकेने इतके औदार्य दाखवले नाही आणि भारत अशा कोणत्याही लष्करी कराराचा सदस्य नाही.