Maha Kumbh Mela 2025 । Prayagraj – महाकुंभ मेळा पुढील वर्षी दि. 13 जानेवारीपासून पौष पौर्णिमेला सुरू होत आहे. हा मेळा महाशिवरात्रीला 26 फेब्रुवारी रोजी संपेल. यंदा प्रयागराजमध्ये महापर्व कुंभाचे आयोजन करण्यात आले आहे. कुंभमेळा हा भारतीय संस्कृती आणि धर्माचा एक अतिशय महत्त्वाचा धार्मिक कार्यक्रम आहे, जो दर 12 वर्षांनी एकदा येतो.

हा कुंभमेळा प्रयागराज (पूर्वीचे अलाहाबाद), हरिद्वार, उज्जैन आणि नाशिक या चार प्रमुख तीर्थक्षेत्रांमध्ये आयोजित केला जात असतो. धर्म आणि संस्कृतीचा संगम असलेला कुंभमेळा युनेस्कोच्या यादीत समाविष्ट आहे, त्याचे पौराणिक महत्त्व देखील आहे.

गंगा, यमुना आणि सरस्वतीच्या संगमावर स्नान करण्यासाठी देश-विदेशातून लाखो भाविक जमतात तेव्हा हिंदू धर्मावर विश्वास ठेवणाऱ्यांसाठी महाकुंभमेळा हा एक पवित्र प्रसंग आहे. एक महिना चालणाऱ्या या श्रद्धेच्या महान सणात अनेक महत्त्वाचे सण देखील येतात ज्या तारखांना स्नानाला विशेष महत्व आहे.

शाही स्नानाच्या तारखा, एकदा पाहा…

13 जानेवारी – पौष पौर्णिमा :
पौष पौर्णिमेच्या दिवशी कुंभात स्नान केल्याने माणसाची सर्व पापे धुतली जातात, असे मानले जाते. या दिवशी गंगा, यमुना आणि इतर पवित्र नद्यांमध्ये स्नान केल्याने सर्व पापांचा नाश होऊन पुण्य प्राप्त होते, अशी श्रद्धा आहे. हा दिवस मोक्षप्राप्तीसाठीही योग्य मानला जातो.

14 जानेवारी – मकर संक्रांती :
या दिवशी सूर्य देव धनु राशी सोडून मकर राशीत प्रवेश करतो. हा सण मकर संक्रांत म्हणून ओळखला जातो. या दिवशी स्नान, दान, जप आणि धार्मिक विधी करण्याचे विशेष महत्त्व आहे. या दिवशी केलेले दान तुमच्या पुनर्जन्माचे शतपट फळ देते. या दिवशी तिळाने स्नान करणे, तीळ खाणे, तिळाचे दान करणे आणि हवन करणे शुभ आहे.

29 जानेवारी – मौनी अमावस्या :
मौनी अमावस्या हा माघ महिन्यातील सर्वात मोठा स्नानाचा सण आहे. मौनी अमावस्येला केलेले स्नान इतर सर्व स्नानांमध्ये श्रेष्ठ मानले जाते. या शुभ दिवशी दान आणि स्नान करणे हे स्वतःच्या उद्धारासाठी आणि पितरांच्या उद्धारासाठी फलदायी आहे. या स्नानाचे वर्णन शास्त्रातही आढळते. अशा स्थितीत या तिथीला कुंभस्नान केल्याने पुण्यप्राप्ती होऊ शकते.

3 फेब्रुवारी – बसंत पंचमी :
बसंत पंचमीला कुंभमेळ्यात स्नान करून पंचमीच्या नावाने दान करणे खूप शुभ मानले जाते.

12 फेब्रुवारी – माघ पौर्णिमा :
माघ पौर्णिमा ही कुंभमेळ्याची शेवटची आणि महत्त्वाची स्नान तारीख आहे. या दिवशी स्नान आणि ध्यान केल्याने सर्व मनोकामना पूर्ण होतात आणि मोक्षही प्राप्त होतो.

26 फेब्रुवारी – महाशिवरात्री :
महाशिवरात्रीला महाकुंभमेळ्याची सांगता होईल. या दिवशी शिव-पार्वतीचे स्मरण करून स्नान, ध्यान, पूजा-अर्चा, उपासना केल्याने आपल्याला भोलेनाथ आणि माता पार्वतीचा आशीर्वाद सदैव प्राप्त होतो. हे व्रत केल्याने आत्मिक शांती मिळते.