नवी दिल्ली :  शरीर निरोगी ठेवण्यासाठी सर्व लोकांना दररोज भरपूर पाणी पिण्याचा सल्ला दिला जातो. उन्हाळ्यात ही गरज अधिकच वाढते, कारण सूर्यप्रकाश आणि उष्णतेमुळे शरीरातील बहुतांश पाणी घामाच्या रूपाने बाहेर पडते. आरोग्य तज्ञांचे म्हणणे आहे की प्रौढांसाठी दररोज 3-4 लीटर पाणी पिणे आवश्यक आहे, ते डिहायड्रेशनच्या जोखमीपासून संरक्षण करण्यास मदत करते आणि शरीराच्या अवयवांचे कार्य देखील योग्य ठेवते.

कमी पाणी प्यायल्याने डिहायड्रेशन होऊ शकते आणि त्याचे अनेक दुष्परिणाम होतात, जसे की किडनी स्टोन, त्वचा-डोळा कोरडेपणा. पण जास्त पाणी पिणे शरीरासाठी हानिकारक ठरू शकते हे तुम्हाला माहीत आहे का? जर तुम्ही दररोज भरपूर म्हणजे प्रमाणापेक्षा जास्त पाणी प्यायले तर त्याचे अनेक दुष्परिणाम देखील होऊ शकतात. चला, याविषयी जाणून घेऊया.

* आरोग्य तज्ज्ञ काय म्हणतात?
तुम्ही दररोज किती पाणी प्यावे हे ठरवण्याचे कोणतेही सूत्र नाही, असे आरोग्य तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे. साधारणपणे दिवसातून तीन ते तीन लिटर पाणी पिण्याची शिफारस केली जाते, ही मात्रा पुरेशी मानली जाते. तथापि, तुमचे वातावरण, व्यायाम, आहार, एकूण आरोग्य आणि गर्भधारणा किंवा स्तनपान यांसारख्या परिस्थितीनुसार पाण्याचे प्रमाण देखील बदलू शकते.

जर तुम्ही जास्त पाणी पिण्यास सुरुवात केली तर त्याचे दुष्परिणाम देखील होऊ शकतात, या समस्यांबद्दल जाणून घेऊया.
* पाणी विषबाधा ठरू शकते
जर तुम्ही जास्त पाणी प्यायला लागाल तर त्यामुळे पाणी विषबाधा होण्याची समस्या उद्भवू शकते. हे मूत्रपिंडाचे कार्य मोठ्या प्रमाणात वाढवते, परिणामी तुमच्या शरीरातील इलेक्ट्रोलाइट्स पातळ होऊ शकतात. उदाहरणार्थ, जर सोडियम (मीठ) पातळ केले तर हायपोनेट्रेमिया विकसित होतो. शरीरात सोडियमची पातळी कमी असल्यामुळे तुमच्या पेशींमध्ये द्रव हलू शकतो, ज्यामुळे जळजळ होऊ शकते.

* ओव्हरहायड्रेशनची लक्षणे कोणती?
सुरुवातीच्या टप्प्यात ओव्हरहायड्रेशनची लक्षणे ओळखणे कठीण होऊ शकते. मात्र, वारंवार लघवी होणे हे निश्चितच याचे लक्षण मानले जाते. पाण्याच्या विषबाधामुळे तुम्हाला हायपोनेट्रेमिया विकसित झाल्यास, शरीराला पुढील विविध दुष्परिणामांचा धोका असतो.
. मळमळ आणि उलटी.
. मेंदूवर दाब पडल्याने डोकेदुखी.
. मानसिक स्थितीतील बदल जसे की गोंधळ किंवा दिशाभूल.
. स्नायू पेटके.
. वारंवार लघवीची समस्या.
. उलट्या होणे

* मळमळणे
आपले मूत्रपिंड एका वेळी किती पाणी उत्सर्जित करू शकतात याची मर्यादा देखील निश्चित केली आहे, संशोधकांनी असे शोधून काढले आहे की हे जास्तीत जास्त 800 ते 1,000 मिली प्रति तास इतके असू शकते. जर तुम्ही यापेक्षा जास्त पाणी पिण्यास सुरुवात केली तर किडनीला शरीरातील अतिरिक्त पाणी काढून टाकणे कठीण होते, ज्यामुळे तुम्हाला पोट फुगणे आणि मळमळण्याची समस्या होऊ शकते