नवी दिल्ली: देशातील मतदारांसाठी एक महत्त्वाची बातमी आहे. निवडणूक आयोगाने (Election Commission of India – ECI) विशेष गहन पुनरीक्षण (Special Intensive Revision – SIR) करण्याचा निर्णय घेतला आहे. हा ‘एसआयआर’चा दुसरा टप्पा असून, याची घोषणा मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांनी एका पत्रकार परिषदेत केली. काय आहे SIR चा उद्देश? निवडणूक आयोगाने स्पष्ट केले आहे की, SIR चा मुख्य उद्देश मतदार यादी अद्ययावत आणि शुद्ध करणे हा आहे. या प्रक्रियेद्वारे: पात्र मतदारांना यादीत समाविष्ट केले जाईल. अपात्र मतदारांना (जसे की मृत झालेले, स्थलांतरित झालेले किंवा एकापेक्षा जास्त ठिकाणी नोंदणी केलेले) यादीतून वगळले जाईल. यादीतील त्रुटी दूर केल्या जातील, ज्यामुळे निवडणुकीची प्रक्रिया अधिक निष्पक्ष आणि पारदर्शक होईल. देशात यापूर्वी २१ वर्षांपूर्वी स्पेशल इंटेंसिव्ह रिव्हिजन करण्यात आले होते, आता यात बदल आवश्यक असल्याचे आयोगाने सांगितले. ‘एसआयआर’ होणाऱ्या १२ राज्ये/केंद्रशासित प्रदेशांची संपूर्ण यादी – निवडणूक आयोगाने जाहीर केल्यानुसार, एकूण ९ राज्ये आणि ३ केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये हा विशेष गहन पुनरीक्षण (SIR) कार्यक्रम राबवला जाईल. राज्य/केंद्रशासित प्रदेश अंदाजे मतदार (लाखामध्ये) उत्तर प्रदेश १५४४.२४ पश्चिम बंगाल ७६६.२४ मध्य प्रदेश ५७४.०५ राजस्थान ५४८.८५ गुजरात ५०८.३९ तमिळनाडू ६४१.१५ केरल २७८.५० छत्तीसगढ़ २१२.३० गोवा ११.८५ पुदुचेरी (केंद्रशासित प्रदेश) १०.२१ अंदमान आणि निकोबार (केंद्रशासित प्रदेश) ३.१० लक्षद्वीप (केंद्रशासित प्रदेश) ०.५८ एकूण ५०९९.४६ (जवळपास ५१ कोटी) मतदारांच्या घरी ‘बीएलओ’चे तीनवेळा दौरे – या प्रक्रियेदरम्यान, बूथ लेव्हल ऑफिसर (BLO) प्रत्येक मतदाराच्या घरी किमान तीन वेळा भेट देतील. यामुळे नवीन मतदारांना यादीत जोडणे आणि सध्याच्या नोंदीतील कोणत्याही चुका सुधारणे शक्य होईल. ‘एसआयआर’मुळे मतदार यादीची अचूकता वाढेल आणि बनावट मतदानावर नियंत्रण येईल, असा विश्वास निवडणूक आयोगाने व्यक्त केला आहे.
