Vice President Election । जगदीप धनखड यांच्या अचानक राजीनाम्यानंतर, देशातील दुसऱ्या सर्वात मोठ्या संवैधानिक पदासाठी एक नवीन स्पर्धा सुरू झाली आहे. राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी त्यांचा राजीनामा स्वीकारला असून पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी त्यांचे अभिनंदन आणि पुढील वाटचालीसाठी शुभेच्छा दिल्या आहेत. धनखड यांनी राजीनामा दिला खरा पण खरे राजकारण आता सुरू होते. संविधानाच्या कलम ६८ नुसार, उपराष्ट्रपतीची निवड सहा महिन्यांच्या आत म्हणजे सप्टेंबर २०२५ पर्यंत अनिवार्य आहे.

बिहार विधानसभा निवडणुका देखील याच काळात असल्याने, या निवडणुकीकडे केवळ एक संवैधानिक प्रक्रिया म्हणून नव्हे तर निवडणूक रणनीतीच्या दृष्टिकोनातूनही पाहिले जात आहे. गेल्या दशकात, भाजप सरकारने आगामी निवडणुका लक्षात घेऊन प्रमुख संवैधानिक पदांवर नियुक्त्या निश्चित केल्या आहेत आणि हा प्रसंग देखील अपवाद असल्याचे दिसत नाही.

संसदेत बहुमत, परंतु मित्रपक्षांनाही आवश्यक Vice President Election ।

लोकसभा आणि राज्यसभेच्या एकूण प्रभावी ७८२ सदस्यांपैकी, विजयासाठी ३९४ मते आवश्यक आहेत. भाजपच्या नेतृत्वाखालील एनडीएला सध्या लोकसभेत २९३ खासदार आणि राज्यसभेत १२९ खासदारांचा पाठिंबा आहे. म्हणजेच, आकडेवारीनुसार, एनडीएकडे स्पष्ट बहुमत आहे, परंतु यामध्ये मित्रपक्षांची भूमिका निर्णायक असेल. जेडीयू, टीडीपी आणि शिवसेना यासारख्या पक्षांचा पाठिंबा असणे महत्त्वाचे आहे.

बिहारवर लक्ष केंद्रित करा, प्रमुख चेहरे कोण असतील?

बिहार विधानसभा निवडणुका लक्षात घेता, उपाध्यक्षपदासाठी चर्चा होणाऱ्या नावांमध्ये हरिवंश नारायण सिंह हे सर्वात वरच्या स्थानावर आहेत. राज्यसभेचे उपसभापती असण्याव्यतिरिक्त, ते जेडीयूमधून आले आहेत आणि पंतप्रधान मोदींचे विश्वासू मानले जातात. त्यांना राज्यसभा चालवण्याचा अनुभव देखील आहे. रामनाथ ठाकूर यांचे नाव देखील चर्चेत आहे, जे कर्पूरी ठाकूर यांचे पुत्र आहेत, परंतु अलीकडेच त्यांच्या वडिलांना भारतरत्न मिळाला आहे, ज्यामुळे भाजपकडून पुन्हा पुन्हा त्याच कुटुंबाला बढती मिळण्याची शक्यता कमी होते. नितीश कुमार यांचे नाव देखील चर्चेत आहे, परंतु त्यांची प्रकृती आणि स्वभाव उपाध्यक्षपदाच्या जबाबदाऱ्यांसाठी योग्य मानला जात नाही.

भाजपा कोणत्याही मोठ्या चेहऱ्याला बढती देईल का? Vice President Election ।

भाजपच्या अंतर्गत राजकारणात जे.पी. नड्डा, निर्मला सीतारमण, नितीन गडकरी, मनोज सिन्हा आणि वसुंधरा राजे यांसारख्या नावांची चर्चा होत आहे, परंतु यापैकी कोणतेही नाव सर्व राजकीय समीकरणे संतुलित करू शकत नाही असे दिसते. जे.पी. नड्डा यांचा कार्यकाळ मार्च २०२५ मध्ये संपत आहे आणि शहा-मोदी यांच्याशी त्यांची जवळीक त्यांना एक मजबूत दावेदार बनवते. मनोज सिन्हा यांचे नावही वेगाने पुढे आले आहे परंतु जातीय समीकरणे त्यांच्या बाजूने दिसत नाहीत.

विरोधकांकडे संख्याबळ कमी आहे, पण त्यांचा काय फायदा होईल?

विरोधी इंडिया ब्लॉककडे फक्त १५० मते आहेत, ज्यामुळे त्यांच्या आशा खूप कमी आहेत. मात्र, काँग्रेसवर असंतुष्ट मानले जाणारे शशी थरूर यांचे नाव देखील ‘सार्वत्रिक उमेदवार’ म्हणून चर्चेत आहे. थरूरसारखा चेहरा पुढे आणून भाजप काँग्रेसला आतून तोडू इच्छित असेल. परंतु राजकीय विश्वासार्हता आणि पक्ष नियंत्रणाच्या बाबतीत ही शक्यताही खूपच कमी दिसते.