Taliban on Pakistan। पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानमधील शांतता चर्चा, ज्या काही आठवड्यांपासून सुरू झाल्या होत्या, त्या कागदावर यशस्वी झाल्याचे दिसून आले नाही. मात्र, बंद दाराआड झालेल्या बैठकींमधून दोन मोठे खुलासे झाले आहेत ज्यामुळे जागतिक स्तरावर चिंता निर्माण झाली आहे. पहिले म्हणजे, अमेरिका अफगाणिस्तानात ड्रोन हल्ले करण्यासाठी पाकिस्तानी हवाई क्षेत्राचा वापर करत असल्याचे उघड झाले आणि इस्लामाबाद त्यांना थांबवण्यास असहाय्य होते. दुसरे म्हणजे, तालिबान अधिकाऱ्यांच्या मते, फील्ड मार्शल असीम मुनीर यांच्या नेतृत्वाखालील पाकिस्तानी लष्कर काबूलशी तणाव वाढवत आहे, ज्यामुळे पंतप्रधान शाहबाज शरीफ यांच्या सरकारला बाजूला केले जात आहे. पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानमधील परिस्थिती गेल्या काही वर्षांमध्ये सर्वात तणावपूर्ण आहे. या महिन्यात, पाकिस्तानने अफगाणिस्तानच्या अनेक भागात हवाई हल्ले आणि बॉम्बस्फोट सुरू केले, ज्यात काबूलच्या बाहेरील भाग आणि पक्तिका प्रांतातील अनेक ठिकाणी लक्ष्य केले गेले. महिला आणि मुलांसह डझनभर नागरिक ठार झाले. सप्टेंबर ते ऑक्टोबर दरम्यान झालेल्या लढाईत आतापर्यंत २५० हून अधिक लोक मारले गेले आहेत. सीमेवर गोळीबार अनेक दिवस सुरू राहिला, त्यानंतर दोन्ही देशांनी प्रथम कतार आणि नंतर तुर्कीयेमध्ये चर्चा केली. पण सध्या तरी, या चर्चेमुळे तणाव थोडा कमी झाला आहे आणि हे स्पष्ट आहे की पाकिस्तानी लष्कर नेहमीप्रमाणे शाहबाज सरकारला बाजूला ठेवून स्वतःचे अफगाण धोरण अवलंबत आहे. ट्रम्प-शाहबाज बैठकीत मुनीरचे काय काम ? Taliban on Pakistan। दरम्यान, हे देखील समोर आले की अमेरिकेला पाकिस्तानी हवाई क्षेत्रातून अफगाणिस्तानात ड्रोन ऑपरेशन करण्याची परवानगी आहे. उल्लेखनीय म्हणजे, पाकिस्तानचे लष्करप्रमुख असीम मुनीर वॉशिंग्टनमध्ये राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या बैठकीत पंतप्रधान शाहबाज शरीफ यांच्यासोबत उपस्थित होते – एका नागरी नेत्यासोबत लष्करी प्रमुखाला का आमंत्रित केले गेले याबद्दल प्रश्न उपस्थित करत होते. अमेरिकेने अलीकडेच अफगाणिस्तानच्या धोरणात्मक बग्राम एअरबेसवर नियंत्रण मिळवण्याची इच्छा व्यक्त केली आहे. तालिबानचा दावा काय आहे? तालिबान सरकारचे प्रवक्ते जबीहुल्लाह मुजाहिद यांनी दावा केला की, अमेरिकन ड्रोन पाकिस्तानमार्गे अफगाणिस्तानात प्रवेश करत आहेत आणि पाकिस्तानने “काही परदेशी करारामुळे” त्यांना थांबवण्यास असमर्थता व्यक्त केली आहे. मुजाहिद यांनी असेही म्हटले की, जागतिक शक्तींच्या पाठिंब्याने पाकिस्तानी लष्कराचा एक गट काबूल-इस्लामाबाद तणाव वाढवत आहे, तर पाकिस्तानी नागरी सरकार संबंध सुधारू इच्छित आहे. “पाकिस्तानचे सैन्य काबूलशी संबंध बिघडू इच्छिते” Taliban on Pakistan। मुजाहिदने स्पष्ट केले की, पाकिस्तानचे विशेष दूत सादिक खान काबूलमध्ये सकारात्मक चर्चा करत होते, परंतु त्याच क्षणी पाकिस्तानने अफगाणिस्तानवर हल्ले सुरू केले. त्यांच्या मते, “नागरी सरकार संबंध सुधारू इच्छिते, परंतु लष्कर त्यांना बिघडवते.” त्यांनी असेही म्हटले की माजी पंतप्रधान इम्रान खान यांच्या कार्यकाळात अफगाणिस्तानशी संबंध बरेच चांगले होते. ड्रोन वाद एक प्रमुख मुद्दा बनला आहे ड्रोन वाद देखील एक प्रमुख मुद्दा बनत आहे. तालिबान म्हणते की अमेरिकन ड्रोन परवानगीशिवाय अफगाणिस्तानच्या भूमीवरून उडत आहेत आणि पाकिस्तान म्हणतो की ते त्यांना थांबवू शकत नाही. पाकिस्तानचा दावा आहे की तालिबान टीटीपी दहशतवाद्यांना आश्रय देत आहे, तर अफगाणिस्तान म्हणते की पाकिस्तान लाखो अफगाणिस्तानला हाकलून लावत आहे आणि त्यांच्या भूमीवर सतत हल्ले करत आहे. या तणावामुळे पुन्हा एकदा पाकिस्तानची नागरी-लष्करी फूट उघड झाली आहे. मुजाहिदच्या मते, लष्कराचे खरे नियंत्रण आहे आणि शाहबाज शरीफ यांचे सरकार केवळ औपचारिक आहे. पाकिस्तानच्या राजकारणात हा प्रकार नवीन नाही आणि अफगाणिस्तान पुन्हा एकदा त्याचे केंद्र बनले आहे.