– अशोक सुतार

संत्री या फळाला समर्पित तीन दिवसांचा इव्रिया कार्निव्हल लेंटपूर्वी उत्तर इटलीत साजरा केला जातो. पुढील वर्षी 13 ते 16 फेब्रुवारी 2021 दरम्यान हा कार्निव्हल होत आहे. कार्निव्हलची परंपरा मध्ययुगातील असून इव्रियावासीयांनी अत्याचार, जुलमाविरोधात दिलेल्या स्वातंत्र्यलढ्याला या कार्निव्हलमध्ये उजाळा दिला जातो. इव्रिया कार्निव्हल हा जगातील सर्वात जुन्या उत्सवांपैकी एक आहे. इव्रिया कार्निव्हल म्हणजे ज्यात कला, इतिहास, आर्किटेक्‍चर आणि नैसर्गिक सौंदर्य भरपूर आहे. हा कार्निव्हल प्रथम इव्रियात 1808 मध्ये साजरा करण्यात आला.

इव्रिया कार्निव्हल म्हणजे संत्र्यांची लढाई होय. इव्रिया हे उत्तर-इटलीच्या पायमोंट प्रदेशात असलेल्या ट्युरिनच्या महानगरातील शहर आहे. इव्रिया हे प्राचीन रोमन शहर असून या कार्निव्हलमधील आकर्षण संत्र्यांची (ऑरेंज) लढाई आहे. अनेक संघांत संत्री एकमेकांना फेकून मारले जातात. यावेळी खेळाडू हेल्मेट आणि संरक्षणात्मक कपडे परिधान करतात. या कार्निव्हलमुळे इव्रिया आणि रॉयल नेपोलियन सैन्य यांच्यात घडलेल्या गृहयुद्धांची आठवण येते. संत्र्यांच्या लढाईत सुमारे पाच लाख पौंड संत्री वापरली जातात.

इव्रिया कार्निव्हलमध्ये मध्ययुगीन आणि नेपोलियन कालखंडात तसेच इटालियन रिसोर्जीमेंटो दरम्यान अत्याचारांविरुद्ध लोकप्रिय बंडखोरीचे अधोरेखित करणारे आणि त्यानंतरच्या शहराने त्यांचे कसे स्वातंत्र्य मिळविले याचा पुरावा सापडतो. संत्री लढाईच्या दिवशी शहरात सोयाबीनचे विनामूल्य वितरण केले जाते. ही परंपरा मध्ययुगीन काळापासून आहे. नाइल प्रदेशात जास्त प्रमाणात लिंबूवर्गीय फळांची पैदास होत असल्याने या शहरात संत्री फेकणे सुरू झाले. इव्रिया कार्निव्हलची व्हायोल्टा नावाची धाडसी नायिका असून तिने द्वेष करणाऱ्या अत्याचारी कोन्तेला ठार मारले होते. व्हायोल्टाने कोन्तेविरुद्ध बंड केले. तिने त्याचे डोके कापले आणि शहरातील लोकांना विजयाची खूण दाखवली. यामुळे इव्रियामध्ये बंडखोरी होऊन लोकांनी जुलमी राजवटीचा पराभव केला होता.

घोड्यांवरून संत्री फेकणारे लोक नेपोलियनच्या सैन्याचे प्रतिनिधित्व करतात. शहरातील सर्व रस्त्यांवर लढाई सुरू असताना, तेथे कार्निव्हल इव्हेंट्‌समधील परेड, फ्लोट्‌स, संगीताचेही कार्यक्रम सुरू असतात. लढाईनंतर संपूर्ण शहरात सर्वत्र संत्रीच संत्री दिसतात. सजावट, सौंदर्य आणि शिस्त पाहून गटांना विजेतेपदाचे मानकरी ठरवले जाते. या कार्निव्हलमध्ये कला, वास्तुकला, इतिहास, संस्कृती, नयनरम्य निसर्ग, खाद्यपदार्थ आणि इटालियन आदरातिथ्य प्रसिद्ध आहे. जागतिक वारसा समितीने इव्रिया शहर युनेस्कोच्या जागतिक वारसा यादीमध्ये ठेवले आहे.