Trees cutting : कोळसा खान प्रकल्पासाठी ६ लाख झाडांवर चालणार कु-हाड
या वनक्षेत्रात वाघ, बिबट्या, अस्वल आणि कोल्हे आढळतात. वन महासंचालक आणि पर्यावरण मंत्रालयाचे विशेष सचिव संतोष तिवारी यांच्या अध्यक्षतेखालील समितीने २३ ऑक्टोबर रोजी हा निर्णय घेतला होता.

Trees cutting – झारखंडच्या चतरा जिल्ह्यात ओपनकास्ट कोळसा खाण प्रकल्पाच्या विस्तारासाठी ९२८.०३ हेक्टर वनजमीन वळवण्याच्या योजनेला पर्यावरण, वन आणि हवामान बदल मंत्रालयांतर्गत असलेल्या जंगल सल्लागार समितीने तत्त्वतः मंजुरी दिली आहे. या प्रस्तावामुळे २.४३ लाख साल वृक्षांसह ५.६७ लाख झाडे नष्ट होतीलच; शिवाय या प्रदेशात मानव-हत्ती संघर्ष अधिक तीव्र होण्याची शक्यता आहे.
अशोक एक्स्पान्शन ओपनकास्ट कोल मायनिंग प्रोजेक्टनावाच्या या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट वार्षिक २० दशलक्ष टन इतकी उच्च उत्पादन क्षमता गाठणे हे आहे. हा प्रकल्प चतरा जिल्ह्यातील नॉर्थ करणपुरा कोळसा क्षेत्रामध्ये स्थित असून, तो चतरा दक्षिण वन विभागाच्या अधिकारक्षेत्रात येतो. या विस्तारांतर्गत सध्याच्या ओपनकास्ट खाणीपासून पश्चिमेकडे उत्खनन क्षेत्र वाढवले जाणार आहे.
झारखंडमधील मानव-हत्ती संघर्ष ही एक गंभीर पर्यावरणीय आणि सार्वजनिक सुरक्षेशी संबंधित समस्या आहे. हत्तींच्या अधिवासांचे वेगाने होणारे तुकडे, जंगलतोड, खाणकाम आणि शेतीचा विस्तार ही याची कारणे आहेत.
वाईल्डलाईफ इन्स्टिट्यूट ऑफ इंडियाद्वारे २००० ते २०२३ या काळातल्या अभ्यासानुसार, राज्यातील २२ वन विभागांमध्ये मानव-हत्ती संघर्षाच्या १,७४० घटना नोंदवल्या गेल्या आहेत. यामध्ये १,३४० लोकांचा मृत्यू झाला असून ४०० जण जखमी झाले आहेत. केवळ २०२६ च्या सुरुवातीच्या काळातच मानव-हत्ती संघर्षामुळे २० लोकांचा बळी गेला आहे.
जरी ही प्रस्तावित वनजमीन कोणत्याही संरक्षित क्षेत्राच्या अंतर्गत येत नसली, तरी येथे हत्ती, तरस, कोल्हे, बंगाल कोल्हे आणि अजगर यांसारख्या वन्यप्राण्यांचे अस्तित्व असल्याचे समोर आले आहे. दुसरीकडे, मध्य प्रदेशातील नरसिंगपूर येथे प्रस्तावित मछरेवा सिंचन प्रकल्पासाठी ४९२.५७९ हेक्टर वनभूमी वळवण्यास जंगल सल्लागार समितीनेने स्टेज-१ मंजुरीची शिफारस केली आहे.
या वनक्षेत्रात वाघ, बिबट्या, अस्वल आणि कोल्हे आढळतात. वन महासंचालक आणि पर्यावरण मंत्रालयाचे विशेष सचिव संतोष तिवारी यांच्या अध्यक्षतेखालील समितीने २३ ऑक्टोबर रोजी हा निर्णय घेतला होता.






