India Russia Oil: पश्चिम आशियातील वाढत्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर अमेरिकेने भारताला रशियाकडून तेल खरेदी करण्यासाठी ३० दिवसांची तात्पुरती सूट दिली आहे. अमेरिकेचे वित्त सचिव स्कॉट बेसेंट यांनी एका मुलाखतीत ही माहिती दिली. त्यांनी सांगितले की जागतिक तेल पुरवठ्यावर निर्माण झालेला दबाव कमी करण्यासाठी हा निर्णय घेण्यात आला आहे. फॉक्स बिझनेसला दिलेल्या मुलाखतीत स्कॉट बेसेंट म्हणाले की, पश्चिम आशियातील अस्थिर परिस्थितीमुळे तेल वाहतुकीवर परिणाम झाला आहे. विशेषतः होर्मुज सामुद्रधुनीमार्गे होणाऱ्या समुद्री वाहतुकीत अडथळे निर्माण झाले आहेत. त्यामुळे जगभरातील तेल पुरवठ्यावर ताण निर्माण झाला आहे. ही परिस्थिती लक्षात घेऊन भारताला रशियाकडून तेल खरेदी करण्यासाठी मर्यादित कालावधीची सूट देण्यात आली आहे. बेसेंट यांच्या मते, हा निर्णय तात्पुरता आहे आणि त्यामुळे रशियाला मोठा आर्थिक फायदा होणार नाही. ही सूट मुख्यतः समुद्रात अडकलेल्या तेलाच्या व्यवहारांशी संबंधित आहे. भारत हा अमेरिकेचा महत्त्वाचा भागीदार असल्याचे सांगत त्यांनी भारताने भविष्यात अमेरिकेकडूनही अधिक तेल खरेदी करावी, अशी अपेक्षा व्यक्त केली. दरम्यान, पश्चिम आशियातील तणाव वाढण्यामागे इराणशी संबंधित परिस्थितीचा देखील मोठा परिणाम होत आहे. त्यामुळे जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यावर दबाव वाढला आहे. भारत आपल्या गरजेपैकी सुमारे ४० टक्के कच्चे तेल मध्य पूर्वेतील देशांकडून आयात करतो. यातील मोठा हिस्सा होर्मुज सामुद्रधुनीमार्गे येतो. त्यामुळे त्या मार्गावर अडथळे निर्माण झाल्यास भारताच्या ऊर्जा सुरक्षेवर परिणाम होऊ शकतो. United States grants India 30 day exemption to buy Russian oil as tankers remain stranded at sea भारत सरकार मात्र ऊर्जा सुरक्षेबाबत सतर्क असल्याचे सांगितले जात आहे. सूत्रांच्या माहितीनुसार, भारत दररोज दोन वेळा देशातील ऊर्जा परिस्थितीचा आढावा घेत आहे. सध्या देशाकडे पुरेसा तेलसाठा उपलब्ध असून त्याची सतत भर घातली जात आहे. केंद्रीय पेट्रोलियम मंत्री हरदीप पुरी यांनीही याबाबत प्रतिक्रिया देताना सांगितले की भारतात सध्या ऊर्जा टंचाईची कोणतीही समस्या नाही. सरकार नागरिकांना स्वस्त आणि स्थिर इंधन उपलब्ध करून देण्यावर भर देत आहे. गेल्या काही वर्षांत भारताने तेल आयातीसाठी अनेक देशांकडे पर्याय निर्माण केले आहेत. २०२२ साली भारताच्या एकूण तेल आयातीत रशियाचा वाटा फक्त ०.२ टक्के होता. मात्र त्यानंतर हा आकडा मोठ्या प्रमाणात वाढला आहे. सरकारी माहितीनुसार, फेब्रुवारी महिन्यात भारताने आपल्या गरजेपैकी सुमारे २० टक्के तेल रशियाकडून आयात केले. हे दररोज सुमारे १०.४ लाख बॅरल इतके होते. अमेरिकेचे ऊर्जा सचिव क्रिस राइट यांनीही सांगितले की भारताला दिलेली ही ३० दिवसांची सूट जागतिक तेलाच्या किंमती नियंत्रणात ठेवण्यासाठी देण्यात आली आहे. दक्षिण आशियाच्या समुद्री भागात टँकरमध्ये मोठ्या प्रमाणात रशियन तेल साठवलेले आहे. हे तेल बाजारात लवकर उपलब्ध झाल्यास जागतिक पुरवठ्यावरील ताण कमी होऊ शकतो. एकूणच, पश्चिम आशियातील तणाव आणि जागतिक ऊर्जा बाजारातील अनिश्चितता लक्षात घेता भारताला दिलेली ही सूट तात्पुरती असली तरी जागतिक तेल बाजारासाठी महत्त्वाची मानली जात आहे.
