Oil Prices: पश्चिम आशियातील वाढत्या संघर्षामुळे जागतिक तेलाच्या किमती वाढण्यावर भारत काळजीपूर्वक लक्ष ठेवून आहे. भारत या बाबतीत कोणतेही आव्हान पेलेल, असा विश्वास पेट्रोलियम मंत्री हरदीप सिंग पुरी यांनी सोमवारी व्यक्त केला.

आंतरराष्ट्रीय तेलाच्या किमती प्रति बॅरल 70 डॉलरवरून 78 डॉलर प्रति बॅरलपर्यंत वाढल्या आहेत. गेल्या आठवड्यात इराणने केलेल्या क्षेपणास्त्र हल्ल्याला इस्रायल उत्तर देईल का, याकडे बाजाराचे लक्ष लागून आहे. “आम्ही परिस्थितीचे अतिशय काळजीपूर्वक निरीक्षण करत आहोत,” असे पुरी यांनी नवी दिल्लीतील ExxonMobil Global Outlook 2024 मध्ये सांगितले. ते म्हणाले की, मध्यपूर्वेत तणाव वाढल्यास ऊर्जा उपलब्धतेवर परिणाम होऊ शकतो.

परंतु पुरवठ्यावर परिणाम झाला नाही आणि जगातील तिसरा सर्वात मोठा तेल ग्राहक आणि आयातदार भारत कोणत्याही परिस्थितीला सामोरे जाण्यास सक्षम असल्याचा विश्वास आहे. मला विश्वास आहे की आम्ही पूर्वीप्रमाणेच पुढे जाऊ शकू, असे ते म्हणाले. पुरी म्हणाले की, तेलाचा तुटवडा नाही आणि भारताला त्याची गरज पूर्ण करण्याचा विश्वास आहे.

इराणच्या क्षेपणास्त्र हल्ल्यानंतर, इस्रायल इराणमधील तेल किंवा आण्विक केंद्रांना लक्ष्य करू शकते, अशी शक्यता वर्तवली जात आहे. दुसरीकडे, तेहरान इस्त्रायलवर थेट हल्ला करून किंवा होर्मुझची सामुद्रधुनी बंद करून प्रत्युत्तर देण्याचे निवडू शकेल अशी अटकळही होती. तेल वाहतुकीच्या दृष्टीने हा जगातील सर्वात महत्त्वाचा मार्ग आहे आणि त्याच्या अडथळ्यामुळे तेलाच्या किमती आणखी वाढू शकतात.

ओमान आणि इराण दरम्यान वसलेली होर्मुझची सामुद्रधुनी पर्शियन खाडीला ओमानच्या आखात आणि अरबी समुद्राला जोडते. जागतिक तेलाचा एक पंचमांश भाग या सामुद्रधुनीतून जातो. या सामुद्रधुनीतून सौदी अरेबिया, इराक, कुवेत आणि यूएई या सर्व प्रमुख तेल उत्पादक देशांकडून तेल निर्यात केले जाते.

फक्त सौदी अरेबिया आणि संयुक्त अरब अमिराती (UAE) कडे पाइपलाइन आहेत ज्या होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जाऊ शकतात. जानेवारी 2023 पासून कच्च्या तेलाच्या किमतीत झालेल्या सर्वात मोठ्या उडीपूर्वी पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमती कमी होण्याची अपेक्षा होती.

सप्टेंबरपूर्वी, भारतातून आयात केलेल्या कच्च्या तेलाच्या बॅरलची सरासरी किंमत प्रति बॅरल $ 73.69 होती. हा दर मार्च महिन्यातील सुमारे $83-84 प्रति बॅरलच्या किमतीपेक्षा कमी होता, जेव्हा पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरात प्रतिलिटर 2 रुपयांची कपात करण्यात आली होती. सध्या देशाच्या राजधानीत पेट्रोलचा दर 94.72 रुपये प्रति लिटर आणि डिझेलचा दर 87.62 रुपये आहे.