Druze minority community ।  सीरियाची राजधानी दमास्कसमधील संरक्षण मंत्रालयाच्या मुख्यालयाभोवती आणि राष्ट्रपती राजवाड्याभोवती इस्रायलने अनेक हल्ले केल्याने मध्य पूर्वेत पुन्हा एकदा तणाव वाढत आहे. इस्रायलने हे हल्ले सीरियन सैन्याला दक्षिण सीरियातून माघार घेण्याचा इशारा देऊन केले असल्याचे म्हटले जात आहे.

ड्रुझ समुदायाचे रक्षण करण्यासाठी इस्रायलने हे हल्ले केले. याबद्दल आमचे अनेक प्रश्न आहेत. जसे की, ड्रुझ समुदाय कोण आहे, इस्रायल त्यांच्या संरक्षणासाठी सीरियावर बॉम्बस्फोट करत आहे हे इस्रायलसाठी इतके महत्त्वाचे का आहे? सीरियातील ड्रुझ समुदायाला काय धोका आहे? सीरियन सरकारला ड्रुझ समुदायाकडून काय हवे आहे?

सुन्नी कट्टरपंथी गट आणि ड्रुझ मिलिशिया यांच्यात संघर्ष
मंगळवारी सीरियन सैन्याने देशाच्या दक्षिणेकडील सुवेदा शहरात प्रवेश केला. अलिकडच्या काळात सुवेदा येथे सीरियन इस्लामी सुन्नी कट्टरपंथी गट आणि ड्रुझ मिलिशिया यांच्यात झालेल्या संघर्षात अनेक लोक मृत्युमुखी पडले आहेत आणि त्यामुळे सीरियन सैन्याला हस्तक्षेप करावा लागला आहे. या वर्षी एप्रिलमध्येही सरकार समर्थक सशस्त्र दल आणि ड्रुझ मिलिशिया यांच्यातील संघर्षात किमान १०० लोक मारले गेले.

ड्रुझ समुदायाच्या लोकांना अधिक अडचणी येत आहेत कारण अनेक इस्लामिक सैन्ये देखील सीरियन सैन्यासोबत उभी आहेत. याबद्दल, ड्रुझ समुदायाचे लोक संरक्षणाची विनंती करत आहेत. इस्रायलने सीरियातील ड्रुझ समुदायाचे संरक्षण करण्याचे वचन दिले आहे. म्हणून सीरियन सुरक्षा दलांनी प्रगती करताच, इस्रायलने त्यांच्यावर हल्ला केला. सीरियाने युद्धबंदीबद्दल बोलले असले तरी, वातावरण तणावपूर्ण आहे. ड्रुझ समुदायाच्या एका नेत्याने सीरियन गृह मंत्रालयाच्या युद्धबंदीच्या दाव्यांवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले.

इस्रायलची भूमिका स्पष्ट  Druze minority community । 
इस्रायलने स्पष्टपणे सांगितले की त्यांनी दक्षिण सीरियामध्ये राहणाऱ्या या समुदायाचे रक्षण करण्यासाठी सीरियातील महत्त्वाच्या ठिकाणी हल्ला केला आहे. सीरियाचे अंतरिम अध्यक्ष अहमद अल-शारा यांचे इस्लामी नेतृत्वाखालील प्रशासन जिहादी असल्याचे इस्रायलचे म्हणणे आहे. पंतप्रधान बेंजामिन नेतान्याहू यांच्या कार्यालयाने स्पष्ट केले आहे की त्यांचा देश ड्रुझ समुदायाचे कोणतेही नुकसान होणार नाही याची खात्री करण्यासाठी वचनबद्ध आहे.

गेल्या काही दिवसांत ड्रुझबहुल सुवेदा शहरात आणि त्याच्या आसपास हिंसाचाराच्या घटना घडल्या आहेत, ज्यामध्ये ३५० हून अधिक लोकांचा बळी गेला आहे. या हिंसाचारात ड्रुझ अतिरेक्यांची सरकारी सुरक्षा दलांशी आणि बेदौइन जमातींच्या सशस्त्र लढवय्यांशी चकमक झाली आहे.

ड्रुझ समुदाय कोण आहे?
ड्रुझ हा अरब लोकांचा समुदाय आहे आणि त्याची लोकसंख्या १० लाखांपेक्षा जास्त नाही. या समुदायाचे लोक प्रामुख्याने सीरिया, लेबनॉन आणि इस्रायलमध्ये राहतात. सुवेदामध्ये या समुदायाच्या लोकांची संख्या मोठी आहे. सीरियन गृहयुद्धादरम्यान माजी राष्ट्राध्यक्ष बशर अल-असद आणि इस्लामी गटांमधील लढाईत ड्रुझ समुदाय खोलवर अडकला होता.

मनोरंजक गोष्ट म्हणजे, ड्रुझ समुदाय देखील इस्लाम धर्माचे पालन करतो. ११ व्या शतकात इजिप्तमध्ये ड्रुझ समुदायाची सुरुवात झाली. यामध्ये कोणतेही धर्मांतर नाही आणि आंतरजातीय विवाह नाहीत. गोलन हाइट्समध्ये ड्रुझ समुदायाचे २० हजारांहून अधिक लोक राहतात. गोलान हाइट्स हा एक अतिशय महत्त्वाचा सामरिक भाग आहे जो इस्रायलने १९६७ मध्ये सीरियाकडून ताब्यात घेतला आणि सहा दिवस भयंकर युद्ध झाले. इस्रायलने १९८१ मध्ये ते आपल्या प्रदेशात समाविष्ट केले. या भागात ज्यू समुदायाचे २५ हजार लोकही राहतात.

सीरियामध्ये धार्मिक अल्पसंख्याकांचा छळ
हे नमूद करणे महत्त्वाचे आहे की सीरियावर बशर अल-असद यांनी बराच काळ राज्य केले होते, परंतु गेल्या वर्षी त्यांच्या सरकारची हकालपट्टी झाल्यानंतर, सीरियाचे नवे अध्यक्ष अहमद अल-शारा यांनी आश्वासन दिले होते की त्यांचे सरकार सीरियातील सर्व धर्म आणि वंशांच्या लोकांचे संरक्षण करेल, परंतु सीरियातील सुन्नी कट्टरपंथी गट देशातील धार्मिक अल्पसंख्याक समुदायांवर अत्याचार करत आहेत. हे कट्टरपंथी गट अंतरिम अध्यक्ष अहमद अल-शारा यांचे निष्ठावंत मानले जातात.ड्रुझ समुदायातील बरेच लोक बशर अल-असद यांच्या राजवटीला विरोध करत होते आणि अंतरिम राष्ट्रपतींवर त्यांचा फारसा विश्वास नव्हता.

सीरियन सैन्य आणि ड्रुझ सैनिकांमध्ये लढाई Druze minority community । 
आता आणखी एक प्रश्न असा आहे की सीरियन सैन्य ड्रुझ समुदायाच्या लोकांशी का लढत आहे. सीरियाच्या नवीन सरकार आणि ड्रुझ यांच्यातील संबंधांमधील तणावाचे एक कारण म्हणजे ड्रुझ मिलिशियाचे नि:शस्त्रीकरण. अंतरिम अध्यक्ष अहमद अल-शारा हे सर्व सशस्त्र लढवय्यांना सैन्याखाली आणू इच्छितात परंतु ड्रुझ समुदाय आपले वेगळे अस्तित्व टिकवून ठेवण्यावर ठाम असल्याने त्यांना आतापर्यंत त्यांच्याशी कोणताही करार करता आलेला नाही.

इस्रायली सैन्यात ड्रुझ समुदायाचे लोक 
सर्वात महत्त्वाचा प्रश्न म्हणजे इस्रायल त्यांच्या संरक्षणासाठी का लढत आहे? या समुदायाचे लोक इस्रायली सैन्यात भरती होतात. ते महत्त्वाच्या पदांवर आहेत आणि या समुदायातील मोठ्या संख्येने लोकांना इस्रायलने नागरिकत्व देखील दिले आहे. इस्रायलच्या पोलिस आणि सुरक्षा दलांमध्ये ड्रुझ समुदायाचे लोक देखील आहेत. इस्रायली सरकारने दक्षिण सीरियामध्ये कोणत्याही लष्करी दलाच्या किंवा शस्त्रांच्या वापरावर बंदी घातली आहे, तर सीरियन सरकारने याचा इन्कार केला आहे.

सीरिया सरकार म्हणते की हे त्यांच्या सार्वभौमत्वाचे उल्लंघन आहे. इस्रायल आणि सीरियामध्ये दीर्घकाळापासून संघर्ष सुरू आहे आणि बशर अल-असद यांच्या जाण्यानंतर इस्रायलने सीरियामध्ये हल्ले वाढवले आहेत. इस्रायलचे म्हणणे आहे की त्यांना सीरियातील अतिरेक्यांना संपवायचे आहे जे त्यांच्या सुरक्षेसाठी धोका निर्माण करू शकतात.