CGHS Rules : केंद्र सरकार आरोग्य योजनेच्या (CGHS) अंतर्गत येणाऱ्या सरकारी कर्मचाऱ्यांना आणि पेन्शनधारकांना आता डॉक्टरांच्या सल्ल्यानंतर वैद्यकीय तपासणी (Medical Tests) करताना रुग्णालयाची निवड काळजीपूर्वक करावी लागणार आहे.

सीजीएचएसने वैद्यकीय चाचण्या, फॉलो-अप उपचार आणि विविध तपासण्यांसाठी रेफरल किंवा पूर्वपरवानगी कधी आवश्यक असेल, याबाबत नवीन स्पष्टीकरण जारी केले आहे.

केंद्रीय लोकसेवा आयोगाने (UPSC) वैद्यकीय प्रतिपूर्ती (Reimbursement) दाव्यांच्या पडताळणीदरम्यान येणाऱ्या अडचणींनंतर सीजीएचएसकडे स्पष्टीकरण मागितले होते. त्यानंतर हे निर्देश जारी करण्यात आले आहेत.

₹3000 पर्यंतच्या तपासण्यांचे नियम –

सामान्य नियमानुसार, ₹३,००० पर्यंतच्या वैद्यकीय चाचण्या आणि फॉलो-अप उपचार त्याच पॅनेलवरील (सूचीबद्ध) रुग्णालयात करणे आवश्यक आहे, जिथे सुरुवातीला डॉक्टरांचा सल्ला घेण्यात आला होता.

लाभार्थीला दुसऱ्या पॅनेलमधील रुग्णालयात किंवा डायग्नोस्टिक सेंटरमध्ये तपासणी करायची असल्यास, त्याला आधी CGHS वेलनेस सेंटरकडून अधिकृत रेफरल किंवा मंजुरी घेणे बंधनकारक आहे. परस्पर केलेल्या तपासणीचा दावा नाकारला जाऊ शकतो.

₹3000 पेक्षा जास्त खर्चाच्या तपासण्या –

सीटी स्कॅन (CT Scan), एमआरआय (MRI) आणि पीईटी स्कॅन (PET Scan) यांसारख्या ₹३,००० पेक्षा अधिक खर्च असणाऱ्या महागड्या तपासण्यांसाठी CGHS चे पूर्व-रेफरल असणे अनिवार्य आहे. पूर्वपरवानगीशिवाय क्लेम मिळण्यात अडचणी येऊ शकतात.

इतर महत्त्वाचे नियम व स्पष्टीकरण –

सल्लामसलतीची वैधता (७ दिवस): तज्ज्ञ डॉक्टरांनी दिलेला सल्ला पुढील ७ दिवसांपर्यंत वैध राहील, मात्र हा नियम त्याच वैद्यकीय विभागातील (Speciality) उपचारांसाठी लागू असेल.

डोळ्यांच्या तपासणीत तीन चाचण्या समाविष्ट: डोळ्यांच्या (Ophthalmology) सल्ला शुल्कातच रिफ्रॅक्शन (Refraction), टोनोमेट्री (Tonometry) आणि फंडस तपासणी (Fundus Examination) या तीन चाचण्यांचा समावेश असेल. यासाठी रुग्णालयाला वेगळे शुल्क आकारता येणार नाही.

सूचीबाहेरच्या प्रक्रिया/तपासण्या: जी तपासणी किंवा वैद्यकीय प्रक्रिया CGHS च्या अधिकृत यादीत समाविष्ट नाही, त्यासाठी डॉक्टरांच्या सल्ल्यानंतर संबंधित विभाग किंवा कार्यालयाकडून पूर्वप्रशासकीय मंजुरी घेणे बंधनकारक आहे.

लाभार्थ्यांसाठी ४ महत्त्वाचे मुद्दे –

-₹३,००० पर्यंतच्या तपासण्या मूळ रुग्णालयातच करा.

-दुसऱ्या केंद्रावर चाचणीसाठी वेलनेस सेंटरचे रेफरल आवश्यक.

-₹३,००० वरील महागड्या तपासण्यांसाठी CGHS रेफरल अनिवार्य.

-यादीबाहेरील उपचारांसाठी पूर्वप्रशासकीय मंजुरी आवश्यक.

हे स्पष्टीकरण म्हणजे खर्चाची कमाल मर्यादा नसून, क्लेम सुरळीत मिळण्यासाठी निश्चित केलेली प्रक्रिया आहे, असे विभागाने स्पष्ट केले आहे.