‘जग बदललंय, जगाला हुकूमशाहची गरज नाही…’ ; ब्राझीलच्या राष्ट्राध्यक्षांची ब्रिक्स टॅरिफवरून ट्रम्पवर टीका

Brazilian President Lula da Silva। ब्राझीलचे अध्यक्ष लुईझ इनासियो लुला दा सिल्वा यांनी अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या टॅरिफबाबतच्या धमक्यांना सडेतोड उत्तर दिले आहे. लूला यांनी,”जग बदलले आहे आणि या नवीन जगात कोणत्याही देशाला सम्राट आवडत नाहीत किंबहुना जगाला सम्राटांचीही गरज नाही” असे म्हणत ट्रम्प यांच्यावर जोरदार हल्लाबोल केला.
ब्रिक्स शिखर परिषदेत, विकसनशील देशांनी राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांचा “अमेरिकाविरोधी” असल्याचा आरोप फेटाळून लावला. हे उल्लेखनीय आहे की डोनाल्ड ट्रम्प यांनी धमकीच्या स्वरात म्हटले होते की जो कोणी देश ब्रिक्सच्या ‘अमेरिकाविरोधी धोरणांमध्ये’ सामील होईल त्यांच्यावर अतिरिक्त १०% आयात शुल्क म्हणजेच टॅरिफ आकारले जाणार आहे.
Brazilian President Lula da Silva।
इराण-इस्रायल युद्धानंतर, ट्रम्प जगातील देशांवर त्यांचा सर्वात मोठा अजेंडा, टॅरिफ, अंमलात आणण्यात व्यस्त आहेत हे लक्षात घेण्यासारखे आहे. या अंतर्गत, ट्रम्पने १४ देशांवर मोठे टॅरिफ लादले आहेत. यामध्ये जपान-दक्षिण कोरिया, मलेशिया आणि बांगलादेश सारखे देश समाविष्ट आहेत. या संदर्भात, ट्रम्पने ब्रिक्स देशांना धमकी दिली होती. ट्रम्प म्हणाले होते की,”जो कोणी देश ब्रिक्सच्या अमेरिकाविरोधी धोरणांमध्ये सामील होईल त्यांच्यावर अतिरिक्त १०% टॅरिफ आकारला जाईल, या धोरणाअंतर्गत कोणत्याही देशाला सोडले जाणार नाही,” असेही ट्रम्प यांनी म्हटले होते.
लुला यांचे स्पष्ट शब्द Brazilian President Lula da Silva।
लुला दा सिल्वा यांची राजकीय विचारसरणी समाजवादी आणि प्रगतीशील आहे. ते जागतिक स्तरावर बहुध्रुवीयता आणि ग्लोबल साउथचा पुरस्कार करतात. त्यांची धोरणे सामाजिक न्याय, कामगार हक्क आणि आर्थिक समानतेवर केंद्रित आहेत. म्हणूनच, मेक अमेरिका ग्रेट अगेनचा ढोल वाजवणाऱ्या ट्रम्पशी त्यांचा संघर्ष समजण्यासारखा आहे.
यावेळी ब्रिक्स शिखर परिषद ब्राझीलच्या रिओ डी जानेरो शहरात झाली आहे हे लक्षात घेण्यासारखे आहे. ब्रिक्स शिखर परिषदेच्या शेवटी, पत्रकारांनी लुला यांना ट्रम्पच्या टॅरिफ धमकीबद्दल विचारले तेव्हा ते म्हणाले, “जग बदलले आहे. आम्हाला कोणताही सम्राट नको आहे.” असे त्यांनी म्हटले. पुढे ते म्हणाले, “हा देशांचा एक गट आहे जो आर्थिक दृष्टिकोनातून जगाचे आयोजन करण्याचा दुसरा मार्ग शोधू इच्छितो. “मला वाटते की हेच कारण आहे की ब्रिक्स लोकांना अस्वस्थ करत आहे.”असे म्हणत त्यांनी टोला लगावला.
अध्यक्ष लुला दा सिल्वा यांनी,”जागतिक व्यापार केवळ अमेरिकन डॉलरवर अवलंबून राहू नये. म्हणत जागतिक व्यापार केवळ अमेरिकन डॉलरवर अवलंबून राहू नये” असेही त्यांनी म्हटले. लुला यांनी पत्रकारांना सांगितले, “जगाला असा मार्ग शोधण्याची गरज आहे जेणेकरून आपले व्यापार संबंध डॉलरच्या माध्यमातून पुढे जावे लागू नये.” ते म्हणाले, “हे काळजीपूर्वक करण्याची जबाबदारी आपण घेतली पाहिजे हे स्पष्ट आहे.” आपल्या मध्यवर्ती बँकांनी इतर देशांच्या मध्यवर्ती बँकांशी यावर चर्चा करावी.” ब्रिक्स देश डॉलरच्या तुलनेत आंतरराष्ट्रीय चलन शोधत आहेत.
ब्रिक्स देश (ब्राझील, रशिया, भारत, चीन, दक्षिण आफ्रिका) अमेरिकन डॉलरचे जागतिक वर्चस्व कमी करण्यासाठी पर्यायी चलन किंवा पेमेंट सिस्टम विकसित करण्यासाठी प्रयत्न करत आहेत. त्याचा उद्देश व्यापारात स्थानिक चलनांचा वापर वाढवणे, डॉलरवरील अवलंबित्व कमी करणे आणि अमेरिकेच्या निर्बंधांपासून वाचणे हा आहे. २०२३ मध्ये ब्राझीलचे अध्यक्ष लू ला दा सिल्वा यांनी ब्रिक्स चलनाची बाजू मांडली. २०२४ च्या कझान शिखर परिषदेत रशियाने “युनिट” नावाच्या संभाव्य सोन्याच्या आधारे चलनाचा प्रस्ताव मांडला.
मात्र, भारत या मुद्द्यावर सावधगिरी बाळगत आहे, जो डॉलरीकरण कमी करण्याऐवजी व्यापार जोखीम कमी करण्यावर भर देतो. जाहिरात दक्षिण आफ्रिका-चीन यांनी काय म्हटले? दक्षिण आफ्रिकेचे अध्यक्ष सिरिल रामाफोसा यांनीही या मुद्द्यावर आपली प्रतिक्रिया दिली. त्यांनी सांगितले की ब्रिक्सचा उद्देश इतर कोणत्याही जागतिक शक्तीशी स्पर्धा करणे नाही. आणि त्यांनी अमेरिकेसोबत व्यापार करार साध्य करण्याची आशा देखील व्यक्त केली. चीनच्या परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते माओ निंग यांनी बीजिंगमध्ये म्हटले की, “टॅरिफचा वापर एक… म्हणून करू नये.” “दबाव आणि जबरदस्तीचे साधन.” ती म्हणाली की ब्रिक्स “विन-विन सहकार्य” ला प्रोत्साहन देते आणि “कोणत्याही देशाला लक्ष्य करत नाही.”





