नवी दिल्ली – जात गणनेच्या मुद्द्यावरून विरोधी पक्षांच्या हल्ल्यांना तोंड देत असलेला भाजप 2024 च्या सार्वत्रिक निवडणुकांपूर्वी इतर मागासवर्गीयांपर्यंत (Obc) पोहोचण्यासाठी मोहीम राबवण्याच्या तयारीत आहे. पक्षाचे राष्ट्रीय अध्यक्ष जे.पी. नड्डा, राष्ट्रीय सरचिटणीस बी. एल. संतोष आणि केंद्रीय मंत्री अमित शहा (Amit Shah) आणि नितीन गडकरी (Nitin Gadakari) यांच्यासह प्रमुख नेत्यांनी गेल्या आठवड्यात दिल्लीत प्रचाराची तपशीलवार रूपरेषा तयार करण्यासाठी बैठक घेतली होती. त्यामध्ये उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांच्यासह 10 राज्यांतील 40 नेतेही उपस्थित होते.

जात जनगणनेची विरोधकांनी दिलेली हाक हा यावेळच्या निवडणुकीतील सर्वात महत्त्वाचा मुद्दा असून, यापूर्वी कोणत्याही पक्षाशी बांधिलकी करण्यास टाळाटाळ करणाऱ्या भाजपवर आता प्रत्युत्तर देण्याचा दबाव आहे. रालोआसह अपना दल (सोनेलाल), सुहेलदेव भारतीय समाज पार्टी, निषाद पार्टी आणि हिंदुस्थानी अवाम मोर्चा सेक्‍युलर आदी पक्षांनी या मुद्द्याला पाठिंबा दिल्याने हा दबाव वाढला आहे.

ही मागणी मान्य करण्यासाठी केंद्रातील सत्ताधारी भाजपवर दबाव वाढला जेव्हा बिहारने ऑगस्टमध्ये स्वतःचे सर्वेक्षण केले होते. त्यावरुन असे दिसून आले की, राज्याच्या लोकसंख्येमध्ये ओबीसींचा वाटा जास्त आहे. राज्यातील 27 टक्के आणि 33 टक्‍क्‍यांहून अधिक लोकसंख्या अत्यंत गरिबीच्या अवस्थेत जगत आहे.

या महिन्यात, मध्य प्रदेश (भाजप), छत्तीसगड आणि राजस्थान (कॉंग्रेस), तेलंगणा (भारत राष्ट्र समिती) आणि मिझोराम या पाच राज्यांमध्ये विधानसभा निवडणुका होत आहेत. तेलंगणात ग्रामीण भागातील कुटुंबांच्या टक्केवारीनुसार ओबीसी 57 टक्‍क्‍यांहून अधिक आहेत. छत्तीसगडमध्ये ते 51.4 टक्के, राजस्थानमध्ये 46.8 टक्के आणि मध्य प्रदेशमध्ये 42.4 टक्के आहे.

दिल्लीत झालेल्या बैठकीत बिहारचा जातप्रगणनेच्या मुद्द्यावर भाजपला ‘ऍक्‍शन मोड’मध्ये आणले आहे. या बैठकीनंतर दुसऱ्याच दिवशी अमित शहा छत्तीसगडची राजधानी रायपूरला रवाना झाले.

दुसऱ्याच दिवशी दुर्गमध्ये पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनीही विरोधकांवर ‘जातीच्या नावावर देशाचे विभाजन करण्याचा प्रयत्न’ केल्याचा आरोप केला. बिहार सरकारचा अहवाल जाहीर झाल्यानंतर काही तासांनंतर पंतप्रधानांनी मध्य प्रदेशातील विरोधकांवर जोरदार निशाणा साधला आणि म्हटले की विरोधी पक्ष ‘गरिबांच्या भावनांशी खेळत आहेत…’

पंतप्रधानांनी तेलंगणातही हा मुद्दा उपस्थित केला. ते म्हणाले की, सत्ताधारी बीआरएस आणि विरोधी कॉंग्रेस हे सर्व ‘मागासवर्ग विरोधी’ आहेत. किंबहुना, भाजपचे सर्व प्रमुख नेते विरोधी पक्षांच्या हल्ल्यांना तोंड देण्यासाठी प्रयत्नशील आहेत.

भाजपने कधीही जात जनगणनेला विरोध केला नाही. पण आम्ही राष्ट्रीय पक्ष आहोत आणि व्होटबॅंकेचे राजकारण करत नाही. आम्ही व्यापक चर्चेनंतर निर्णय घेऊ. पण निवडणुका जिंकण्यासाठी जातीच्या मुद्द्याचा वापर करणे योग्य नाही. भाजपने जातीचा मुद्दा प्रचारात कधीच वापरला नाही.
– अमित शहा, केंद्रिय गृहमंत्री

भाजपची ओबीसी आकडेवारी
1. एकूण खासदार 303
2. ओबीसी खासदार 258
3. खासदारांची टक्केवारी 85 %
4. एकूण आमदार 1,358
5. ओबीसी आमदार 365
6. ओबीसी आमदारांची टक्केवारी 27 टक्के
7. एकूण केंद्रिय मंत्री 78
8. ओबीसी मंत्र्यांची संख्या 27
9. ओबीसी मंत्र्यांची टक्केवारी 35 टक्के