Alfred Tyrone Cooke : १९६५ च्या भारत-पाकिस्तान युद्धादरम्यान एकट्याने चार पाकिस्तानी लढाऊ विमानांचा सामना करणारे भारतीय हवाई दलाचे सन्मानित युद्धवीर, निवृत्त फ्लाइट लेफ्टनंट अल्फ्रेड टायरोन कुक (Alfred Tyrone Cooke) यांचे शनिवारी रात्री उशीराने नवी दिल्लीत निधन झाले.

ते ८७ वर्षांचे होते. भारतीय हवाई दलाने कुक यांना श्रद्धांजली वाहिली असून, कलाइकुंडावरील त्यांच्या हवाई लढाईला लढाऊ हवाई दलातील सर्वोत्तम क्षणांपैकी एक म्हटले आहे.

कलाइकुंडावरील त्यांची सुप्रसिद्ध हवाई लढाई आक्रमक हवाई युद्ध आणि अढळ निश्चयाचा एक उत्कृष्ट नमुना आहे. त्यांच्या अतुलनीय शौर्य, सामरिक कौशल्य आणि वैयक्तिक सुरक्षेची पर्वा न केल्याबद्दल त्यांना वीर चक्र प्रदान करण्यात आले होते. ही लढाई ७ सप्टेंबर १९६५ रोजी झाली होती. जेव्हा पाकिस्तानी हवाई दलाने पश्चिम बंगालमधील कलाइकुंडा हवाई तळावर अचानक हल्ला केला, तेव्हा जमिनीवरील अनेक भारतीय विमानांचे नुकसान झाले.

हल्ला सुरू ठेवण्यासाठी एफ-८६ सेबर जेट विमानांची दुसरी तुकडी पाठवण्यात आली. कुक (Alfred Tyrone Cooke) आणि त्यांचे विंगमन, फ्लाइंग ऑफिसर सुबोध चंद्र ममगेन, हॉकर हंटर विमानातून त्या भागात गस्त घालत असताना त्यांनी पाकिस्तानी लढाऊ विमानांना अडवले.

शत्रू विमानांची संख्या एक चतुर्थांशने कमी असूनही, कुकने शत्रूच्या विमानांशी सामना केला. गन कॅमेऱ्याच्या फुटेजमधून हे सिद्ध झाले की, त्यांनी तीन एफ-८६ सेबर विमानांना लक्ष्य केले, एक विमान पाडले, त्याच्या वैमानिकाला ठार केले आणि इतर दोन विमानांचे मोठे नुकसान केले.

दारूगोळा संपल्यानंतरही, कुकने (Alfred Tyrone Cooke) चौथ्या सेबर विमानाचा कमी उंचीवरून पाठलाग सुरू ठेवला, ज्यामुळे पाकिस्तानी वैमानिकाला हल्ला सोडून सीमेपलीकडे माघार घ्यावी लागली. त्यांच्या या कृतीने पूर्व भारतावरील पाकिस्तानी हवाई दलाचा हल्ला निष्प्रभ ठरला आणि १९६५ च्या युद्धातील शौर्याबद्दल त्यांना वीरचक्र प्रदान करण्यात आले.