देशातील हृदयविकाराच्या रुग्णांमध्ये शहरात सातत्याने वाढ होत आहे. इंदूरमधील हॉटेल मालक प्रदीप रघुवंशी यांचा जिममध्ये व्यायाम करताना हृदयविकाराच्या झटक्‍याने मृत्यू झाला. यापूर्वी डिसेंबर महिन्यात एका दूध व्यापाऱ्याचा दुधाचे वाटप करताना अशाच प्रकारे मृत्यू झाला होता. जबलपूरमध्ये एका बस चालकाचा हृदयविकाराच्या झटक्‍याने मृत्यू झाला तर बस अपघातात आणखी एका व्यक्तीला आपला जीव गमवावा लागला.

हृदयविकाराच्या वाढत्या प्रकरणांबाबत हृदयरोगतज्ञ म्हणतात की, 40 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या लोकांनी जड व्यायाम करणे टाळावे. जो व्यायाम करताना तुम्ही पूर्ण वाक्‍यात बोलू शकता, तो एक आदर्श व्यायाम आहे. दर आठवड्याला 150 ते 300 मिनिटांचा व्यायाम शरीराला तंदुरुस्त ठेवू शकतो.

व्यायाम करताना स्पर्धा करू नका
आजकालआपल्या मुलाला जिममध्ये बॉडी बनवताना पाहून वृद्ध वडीलही बॉडी बिल्डिंगच्या फंदात पडतात आणि अनेक वेळा असे प्रयत्न जीवघेणे ठरतात. वृद्धांनी स्वतःला तंदुरुस्त ठेवण्यासाठी आणि वजन नियंत्रित ठेवण्यासाठी व्यायाम केला पाहिजे, स्पर्धा करू नका.

डिफिब्रिलेटर लावा
हृदयरोगतज्ज्ञ सांगतात की, जिममध्ये प्रशिक्षकांचे प्रशिक्षण खूप महत्त्वाचे आहे. जिम प्रशिक्षकांना 35 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या लोकांचा वैद्यकीय इतिहास माहित असणे आवश्‍यक आहे. जर कुटुंबातील कोणाचा हृदयविकाराने मृत्यू झाला असेल किंवा मधुमेह, रक्तदाबाचा त्रास असेल तर त्यांनी हलका व्यायाम करावा. व्यायामशाळेत स्वयंचलित बाह्य डिफिब्रिलेटर असणे आवश्‍यक आहे, जेणेकरुन हृदयविकाराच्या स्थितीत त्वरित शॉक दिला जाऊ शकतो. आजकाल ते मोठ्या हॉटेल्स आणि विमानतळांवर बसवले जाते.

नियमित तपासणी करावी
तर हृदय शल्यचिकित्सक सांगतात की, हृदयविकाराचा झटका कधी कधी शरीराला सिग्नल देत असतो. छातीत दुखणे, डाव्या हातामध्ये तीक्ष्ण वेदना यासारख्या लक्षणांकडे दुर्लक्ष करू नये. ईसीजी, साखर, बीपी तपासण्यासाठी फारसा खर्च येत नाही. म्हणून या गोष्टी प्राधान्याने केल्या पाहिजेत.

व्यायाम करताना द्रव प्या
लोकांच्या बदललेल्या जीवनशैलीबाबत सांगायचे झाले तर व्यायाम करताना द्रवपदार्थही घेतले पाहिजेत. जर लोक आठवड्यात 150 मिनिटांपेक्षा कमी व्यायाम करत असतील तर ते शरीरासाठी फायदेशीर नाही आणि 300 मिनिटांपेक्षा जास्त व्यायाम केल्याने नुकसानही होऊ शकते. शरीरसौष्ठवपटू, खेळाडू आणि खेळाडू दीर्घकाळ व्यायाम करतात आणि त्यांचे प्रशिक्षक त्यांना प्रशिक्षण देत असतात. जिममधील प्रशिक्षकांना बेसिक कार्डिओ पल्मोनरी रिसुसिटेशन (सीपीआर) माहित असणे आवश्‍यक आहे, जेणेकरुन जिममध्ये हल्ला झाल्यास संबंधित व्यक्तीचे प्राण वाचू शकतात.

हृदयविकार झटका करोनामुळे नाही..?
हा प्रश्‍न अनेकदा लोकांच्या मनात निर्माण होतो, परंतु तज्ञांची यावर वेगवेगळी मते आहेत. काहीजण कोविड लस हे याचे कारण मानतात. करोनादरम्यान हृदयविकाराच्या झटक्‍याने अनेक लोकांचा मृत्यू झाला, याविषयी राष्ट्रीय पातळीवर माहितीचे संकलन सुरू असून त्याबाबत वस्तुस्थिती लवकरच स्पष्ट होणे अपेक्षित आहे.