Vikram-1 Launched: भारताचे पहिले खासगी कक्षीय रॉकेट विक्रम-१ चे प्रक्षेपण यशस्वी झाले. हे प्रक्षेपण आंध्र प्रदेशातील श्रीहरिकोटा येथून सकाळी ११:३० वाजता होणार होते, परंतु प्रक्षेपणाच्या काही वेळ आधी ते रद्द करण्यात आले.

थोड्याच वेळात ते पुन्हा सुरू करण्यात आले. मिशन आगमन हे विक्रम-१ रॉकेटचे पहिले चाचणी उड्डाण आहे. या मोहिमेद्वारे, स्कायरूट एरोस्पेस आपल्या पूर्णपणे स्वदेशी बनावटीच्या कक्षीय प्रक्षेपण यानाच्या क्षमतांची चाचणी घेणार आहे.

आतापर्यंत, भारतातील उपग्रह प्रक्षेपण प्रामुख्याने इस्रोच्या रॉकेटचा वापर करून केले जात होते. जर विक्रम-१ यशस्वी झाले, तर भारतातील खाजगी कंपन्यादेखील स्वतंत्रपणे व्यावसायिक प्रक्षेपण सेवा देऊ शकतील.

भारताच्या अंतराळ कार्यक्रमाचे जनक डॉ. विक्रम साराभाई यांच्या सन्मानार्थ या पहिल्या खाजगी रॉकेटचे नाव ‘विक्रम-1’ असे ठेवण्यात आले आहे.  हे रॉकेट पृथ्वीपासून साधारण 450 किलोमीटर उंचीवर असलेल्या लो अर्थ ऑर्बिटमध्ये जाणार आहे. या संपूर्ण मोहिमेचा मुख्य उद्देश उपग्रहांना त्यांच्या ठरवून दिलेल्या कक्षेत यशस्वीपणे प्रस्थापित करणे हा आहे.

इन-स्पेसचे तांत्रिक संचालक राजेश ज्योती यांच्या मते, ही मोहीम लहान उपग्रह आणि लहान प्रक्षेपण वाहनांच्या जागतिक बाजारपेठेत भारताचे स्थान मजबूत करू शकते. ते म्हणतात की, २०२० मध्ये अंतराळ क्षेत्रात सुधारणा लागू झाल्यापासून खाजगी क्षेत्राचा सहभाग झपाट्याने वाढला आहे.

‘आगमन’ मोहिमेअंतर्गत अनेक पेलोड्स पाठवले जातील. यामध्ये बंगळूर-स्थित कंपनी ‘कॉसमॉस डायमंड्स’ने प्रयोगशाळेत तयार केलेल्या ‘डायमंड लोटस’ या कलाकृतीचा समावेश आहे. अजय कुमार मट्टेवाडा यांनी तयार केलेली ‘मायक्रोआर्ट’ देखील विक्रम-१ मोहिमेसोबत अंतराळात पाठवली जात आहे.

यामध्ये १८-कॅरेट सोन्याचे एक छोटे रॉकेट असून, त्यात भारताच्या तीन महान शास्त्रज्ञांच्या अत्यंत लहान मूर्ती आहेत: सर सी.व्ही. रमण, डॉ. विक्रम साराभाई आणि डॉ. ए.पी.जे. अब्दुल कलाम. या मूर्ती तांदळाच्या दाण्यापेक्षाही लहान आहेत.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदींकडून कौतुक

खासगीरित्या विकसित केलेले प्रक्षेपण यान, विक्रम-१ च्या पहिल्या कक्षीय प्रक्षेपणाचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी कौतुक केले. त्यांनी याला देशाच्या अंतराळ प्रवासातील एक ऐतिहासिक नवी सीमा आणि भारतातील तरुणांच्या प्रतिभेचे व उद्योजकतेच्या भावनेचे प्रतिबिंब म्हटले.

विक्रम-१ राॅकेटची वैशिष्ट्ये
१. भारताच्या अंतराळ कार्यक्रमाचे जनक डॉ. विक्रम साराभाई यांच्या सन्मानार्थ नाव
२. लहान उपग्रह प्रक्षेपित करण्यासाठी २४ मीटर उंच कक्षीय श्रेणीचे रॉकेट
३. हे पूर्णपणे हलक्या वजनाच्या कार्बन-कंपोझिट रचनेपासून बनवलेले आहे
४. कार्यक्षमता वाढवण्यासाठी कार्बन फायबरचा वापर
५. रॉकेटमध्ये तीन सॉलिड प्रोपल्शन, सर्वात वर एक ऑर्बिटल ॲडजस्टमेंट मॉड्यूल
६. विक्रम-१ हे ३५० किलोपर्यंतचा पेलोड वाहून नेईल.

हेही वाचा: 

Shweta Tiwari : “राजकीय अजेंडा पुढे रेटण्यासाठी…”; अभिनेत्री श्वेता तिवारी CJP वर बरसली म्हणाली “मी सोनम वांगचुक…”