India-Pakistan । Akash missile – गुरुवारी भारतीय शहरांना लक्ष्य करून पाकिस्तानी ड्रोन हल्ले हाणून पाडण्यात स्वदेशी बनावटीच्या ‘आकाश’ जमिनीवरून हवेत मारा करणाऱ्या क्षेपणास्त्र हवाई संरक्षण यंत्रणेने महत्त्वाची भूमिका बजावली.

८ आणि ९ मे च्या मध्यंतरी रात्री, भारतीय सैन्याने जम्मू आणि काश्मीरमधील पश्चिम आघाडी आणि नियंत्रण रेषेवर पाकिस्तानने केलेले अनेक ड्रोन हल्ले यशस्वीरित्या उधळून लावले आणि त्यांना प्रत्युत्तर दिले. अशा प्रकारे आकाश क्षेपणास्त्राने आपली गुणवत्ता सिद्ध केली आहे.

भारतीय लष्कर आणि हवाई दलाने पाकिस्तान सीमेवर क्षेपणास्त्र प्रणाली तैनात केली आहे. भारताने विकसित केलेल्या आकाश जमिनीवरून हवेत मारा करणाऱ्या क्षेपणास्त्र हवाई संरक्षण प्रणालीचा वापर भारतीय सैन्य दलांनी भारतीय लक्ष्यांवर पाकिस्तानी हल्ले हाणून पाडण्यासाठी प्रभावीपणे केला आहे. भारतीय लष्कर आणि हवाई दल दोघांकडेही पाकिस्तान सीमेवर क्षेपणास्त्र प्रणाली आहेत.

‘आकाश’: हवाई धोक्यांपासून संरक्षणासाठीच…
‘आकाश’ हे संरक्षण संशोधन आणि विकास संघटनेने विकसित केले आहे. डीआरडीओने विकसित केलेली ‘आकाश’ ही मध्यम पल्ल्याची जमिनीवरून हवेत मारा करणारी क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणाली आहे. हे डीआरडीओने विकसित केले आहे आणि भारत डायनॅमिक्स लिमिटेडने निर्मित क्षेपणास्त्रे.

‘आकाश’ क्षेपणास्त्र प्रणाली १८,००० मीटर उंचीवर ४५ किलोमीटर अंतरापर्यंत विमानांना लक्ष्य करू शकते. त्यात लढाऊ विमाने, क्रूझ क्षेपणास्त्रे आणि हवेतून जमिनीवर मारा करणारी क्षेपणास्त्रे तसेच बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रे यांसारख्या हवाई लक्ष्यांना निष्प्रभ करण्याची क्षमता आहे.

‘आकाश’ची सर्वात मोठी खासियत म्हणजे ती कुठेही वाहून नेता येते. ते ट्रक किंवा टँकसारख्या वाहनांद्वारे नियंत्रण रेषा किंवा इतर सीमा ओलांडून वाहून नेले जाऊ शकते. त्याची प्रगत आवृत्ती आकाश-एनजी ७० ते ८० किमी पर्यंत मारू शकते.

त्याचा वेग अंदाजे २,५०० किमी/तास आहे. ते १५० किमी अंतरापर्यंत ६४ लक्ष्ये शोधू शकते. ते एकाच वेळी १२ क्षेपणास्त्रे डागू शकते. या क्षेपणास्त्रात एक स्मार्ट मार्गदर्शन प्रणाली आहे, जी शेवटच्या क्षणीही लक्ष्य निश्चित करण्यास मदत करते.