नवी दिल्ली  – भारतीय तेल शुद्धीकरण कंपन्या आगामी काळामध्ये रशियाऐवजी मध्यपूर्व, लॅटिन अमेरिका आणि अमेरिकेकडून जास्त खनिज तेल खरेदी करण्याची शक्यता आहे. कारण रशियाकडून तेल खरेदी कमी होणार आहे. अमेरिकेने रशियाच्या दोन मोठ्या तेल कंपन्यावर निर्बंध घातल्यामुळे आता भारतासह इतर देशांना रशियाच्या या कंपन्याकडून तेल खरेदी करता येऊ शकणार नाही.

अमेरिकन सरकारने 22 ऑक्टोबर रोजी रशियातील सर्वात मोठ्या दोन तेल कंपन्या विरोधात निर्बंध जारी केले. ज्या देशांनी रशियातील या दोन तेल कंपन्या बरोबर तेल खरेदी करण्याचे करार केले आहेत, अशा कंपन्यांना 21 नोव्हेंबर पूर्वी आपले सर्व व्यवहार पूर्ण करावे लागणार आहेत. त्यानंतर रशियाच्या या तेल कंपन्याकडून खरेदी करणार्‍या देशाविरोधात कडक कारवाई करण्यात येणार असल्याचे अमेरिकेने स्पष्ट केले आहे.

भारत रशियाकडून तेल खरेदी करणारा सर्वात मोठा तिसरा देश आहे. सध्या भारत रशियाकडून प्रत्येक दिवसाला 17 लाख पिंप तेल खरेदी करीत आहे. हे तेल भारतातील खासगी तेल शुद्धीकरण कंपन्या खरेदी करीत आहेत. मात्र आता अमेरिकेने निर्बंध घातल्यामुळे ही तेल खरेदी 21 नोव्हेंबरपूर्वी थांबवावी लागणार आहे.

रिलायन्स इंडस्ट्रीजने रशियाच्या संबंधित कंपनी बरोबर तेल खरेदीचा 25 वर्षाचा करार केला आहे. मात्र अमेरिकेच्या निर्बंधामुळे या कराराची अंमलबजावणी तूर्त तरी स्थगित ठेवावी लागणार असल्याचे समजले जाते. दरम्यान महिन्याभराच्या काळात भारताला पर्यायी स्त्रोत निर्माण करावे लागणार आहेत.

प्राप्त माहितीनुसार भारताने मध्यपूर्वेतील काही देश, ब्राझील, लॅटिन अमेरिकेतील काही देश, पश्चिम आफ्रिकेतील काही देश, कॅनडा आणि अमेरिकेबरोबर तेल खरेदी करण्यासंदर्भात बोलणी चालू केली आहे. मात्र संबंधित देश हे भारतापासून बरेच दूर आहेत. त्यामुळे भारताला वाहतुकीचा खर्च जास्त प्रमाणात करावा लागणार आहे. अशा परिस्थितीत बरेच मतभेद निर्माण होण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.