नवी दिल्ली : जम्मू-काश्मीरमधील पहलगाम येथे २२ एप्रिल रोजी लश्कर-ए-तायबाशी संबंधित दहशतवाद्यांनी केलेल्या हल्ल्यात २६ जणांचा मृत्यू झाल्यानंतर भारत-पाकिस्तानमधील तणाव आणखी चिघळला आहे. या पार्श्वभूमीवर पाकिस्तानने ३ मे रोजी ४५० किमी पल्ल्याच्या ‘अब्दाली’ बॅलिस्टिक मिसाइलची यशस्वी चाचणी केल्याचा दावा केला आहे. भारताने ही चाचणी ‘चिथावणीखोर कृती’ आणि ‘धोकादायक पाऊल’ ठरवत कठोर शब्दांत निषेध नोंदवला आहे. भारतीय गुप्तचर यंत्रणांनी याला ‘पाकिस्तानचा तणाव वाढवण्याचा हेतुपुरस्सर प्रयत्न’ संबोधले आहे.

पाकिस्तानी लष्कराने सांगितले की, ‘इंडस’ नावाच्या सरावाचा भाग म्हणून ही चाचणी घेण्यात आली, ज्याचा उद्देश सैन्याची तयारी तपासणे आणि मिसाइलच्या प्रगत नेव्हिगेशन आणि गतिशीलता वैशिष्ट्यांचे मूल्यमापन करणे हा होता. पाकिस्तानचे पंतप्रधान शहबाज शरीफ आणि राष्ट्राध्यक्ष आसिफ अली झरदारी यांनी या यशाबद्दल वैज्ञानिक आणि लष्कराचे अभिनंदन केले.

भारत और पाकिस्तान में तनाव के बीच पाकिस्तान ने एक और मिसाइल का परीक्षण किया. भारत को उकसाने के लिए मिसाइल का नाम अब्दाली रखा है…. अब्दाली ने भारत पर आक्रमण किया था….#IndiaPakistanWar #IndiaPakistanTensions pic.twitter.com/tnmQJ9yq6W

— Vishant Shrivastav (@VishantShri) May 3, 2025

पाकिस्तानचा डाव आणि भारताचे प्रत्युत्तर –
पाकिस्तानचे माहितीमंत्री अताउल्लाह तारार यांनी ३० एप्रिल रोजी दावा केला होता की, भारत २४-३६ तासांत सैन्य कारवाई करू शकतो. मात्र, ७२ तासांहून अधिक काळ उलटूनही अशी कोणतीही कारवाई झाली नाही. तरीही, पाकिस्तानने शिमला करारासह सर्व द्विपक्षीय करार निलंबित करण्याची धमकी दिली आहे. याउलट, भारताने कठोर पावले उचलत पाकिस्तानातून सर्व आयात बंद केली, पाकिस्तानी जहाजांना भारतीय बंदरांमध्ये प्रवेशबंदी केली आणि सिंधु जल संधि निलंबित केली, ज्याला पाकिस्तानने ‘युद्धाची कृती’ संबोधले आहे.

सामान्य नागरिकांवर परिणाम –
तज्ज्ञांच्या मते, या तणावाचा सर्वाधिक फटका सामान्य नागरिकांना बसेल. भारताने वैद्यकीय व्हिसासह सर्व व्हिसा बंद केल्याने उपचारासाठी भारतात येणाऱ्या पाकिस्तानी रुग्णांचे हाल होत आहेत. व्यापार बंदीमुळे पाकिस्तानात खाद्यपदार्थ आणि औषधांच्या किमती वाढण्याची भीती आहे, ज्यामुळे सामाजिक अस्थिरता वाढू शकते.

युद्धाची शक्यता?
पाकिस्तानच्या मिसाइल चाचणीने शांती धोक्यात आली आहे. भारतीय हवाई दलाचे राफेल विमाने आणि मेटिऑर मिसाइल पाकिस्तानच्या JF-17 विमानांवरील PL-15 मिसाइलांपेक्षा सरस मानली जातात. यामुळे युद्ध झाल्यास भारताला सामरिक वर्चस्व मिळण्याची शक्यता आहे. मात्र, दोन्ही देश अण्वस्त्रधारी असल्याने युद्धाचे परिणाम भयंकर असतील, अशी चेतावणी संयुक्त राष्ट्रांचे सरचिटणीस अँटोनियो गुटेरेस यांनी दिली आहे.

आंतरराष्ट्रीय समुदाय, विशेषतः अमेरिकेचे परराष्ट्रमंत्री मार्को रुबियो यांनी दोन्ही देशांना संयम राखण्याचे आवाहन केले आहे. परंतु, सीमेवरील गोळीबार आणि कूटनीतिक शीतयुद्ध पाहता, शांतीची आशा क्षीण होत आहे.