नवी दिल्ली : पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी शुक्रवारी रशियाचे राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन यांच्याशी फोनवरून संवाद साधला. ट्रम्प यांच्या टॅरिफ वादाच्या पार्श्वभूमीवर दोन्ही नेत्यांनी भारत-रूस संबंध अधिक दृढ करण्याचा निर्धार व्यक्त केला. पंतप्रधान मोदी यांनी X वर लिहिले, “माझे मित्र राष्ट्राध्यक्ष पुतिन यांच्याशी अतिशय चांगली आणि सविस्तर चर्चा झाली. युक्रेनमधील ताज्या घडामोडींची माहिती दिल्याबद्दल मी त्यांचे आभार मानले. आम्ही आमच्या द्विपक्षीय अजेंड्यातील प्रगतीचा आढावा घेतला आणि भारत-रूस विशेष आणि विशेषाधिकार प्राप्त धोरणात्मक भागीदारी अधिक दृढ करण्याचा संकल्प पुन्हा व्यक्त केला. यावर्षी अखेरीस राष्ट्राध्यक्ष पुतिन यांचे भारतात स्वागत करण्याची मी आतुरतेने वाट पाहत आहे.”

डोभाल यांची मॉस्कोमध्ये पुतिन यांच्याशी भेट –

यापूर्वीच, गुरुवारी भारताचे राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागार (NSA) अजित डोभाल यांनी मॉस्को भेटीदरम्यान क्रेमलिनमध्ये पुतिन यांची भेट घेतली. ही भेट सुरक्षा, आर्थिक आणि ऊर्जा सहकार्यासाठी द्विपक्षीय चर्चेसाठी झाली. रशियन सरकारी प्रसारमाध्यम स्पूतनिकने जारी केलेल्या व्हिडिओमध्ये डोभाल यांनी भारत-रूस संबंधांना “अतिशय खास” संबोधून दोन्ही देशांमधील दीर्घकालीन धोरणात्मक भागीदारीवर जोर दिला. ते म्हणाले, “आमचे संबंध खूप खास आणि जुने आहेत. आम्ही आमच्या धोरणात्मक भागीदारीला खूप महत्त्व देतो. राष्ट्राध्यक्ष पुतिन यांच्या भारत भेटीच्या बातमीने आम्हाला खूप आनंद झाला आहे. तारखा जवळपास निश्चित झाल्या आहेत.”

Had a very good and detailed conversation with my friend President Putin. I thanked him for sharing the latest developments on Ukraine. We also reviewed the progress in our bilateral agenda, and reaffirmed our commitment to further deepen the India-Russia Special and Privileged…

— Narendra Modi (@narendramodi) August 8, 2025

पुतिन यावर्षी भारत भेटीवर येणार- 

रशियन वृत्तसंस्था तासने डोभाल यांच्या हवाल्याने दिलेल्या माहितीनुसार, राष्ट्राध्यक्ष पुतिन यावर्षी अखेरीस भारत भेटीवर येणार आहेत. मोदी-पुतिन यांच्यातील फोनवरील संवादानंतर ही भेट निश्चित झाली आहे. डोभाल यांनी रशियन संरक्षणमंत्री सर्गेई शोइगु यांच्याशी भेटीत म्हटले होते, “आमचे संबंध आता अतिशय खास झाले आहेत, ज्याची आम्ही कदर करतो. दोन्ही देशांमध्ये मजबूत भागीदारी आहे आणि आम्ही उच्चस्तरीय चर्चा करतो.”

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी रशियाशी भारताच्या संबंधांवर केलेल्या टीकेमुळे ही भेट महत्त्वाची मानली जात आहे. रशियाकडून तेल खरेदीच्या कारणास्तव ट्रम्प यांनी भारतावर प्रथम 25% आणि नंतर 50% टॅरिफ लादले आहे.

मोदींच्या 2024 मधील दोन रशिया भेटी-

पंतप्रधान मोदी यांनी 2024 मध्ये दोनदा रशियाचा दौरा केला होता. 22 ऑक्टोबरला ते ब्रिक्स परिषदेसाठी रशियात गेले होते. त्यापूर्वी जुलैमध्येही त्यांनी दोन दिवसांचा रशिया दौरा केला होता, ज्यावेळी त्यांनी पुतिन यांना भारत भेटीचे निमंत्रण दिले होते.

पुतिन यांच्यावर ICC चे अटक वॉरंट-

मार्च 2023 मध्ये आंतरराष्ट्रीय फौजदारी न्यायालयाने (ICC) पुतिन यांच्याविरुद्ध अटक वॉरंट जारी केले होते. युक्रेनमधील मुलांचे अपहरण आणि हद्दपारीच्या आरोपांवरून पुतिन यांना युद्ध गुन्ह्यांसाठी जबाबदार ठरवले गेले. संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेच्या (UNSC) स्थायी सदस्य देशाच्या प्रमुख नेत्याविरुद्ध ICC ने प्रथमच अटक वॉरंट जारी केले होते. यानंतर पुतिन परदेश दौरे टाळत आहेत. गेल्या वर्षी G20 परिषदेसाठी ते भारतात आले नव्हते, त्यांच्या जागी परराष्ट्रमंत्री सर्गेई लावरोव यांनी सहभाग घेतला होता. यावर्षी ब्राझीलमधील G20 परिषदेतही पुतिन सहभागी होणार नाहीत, अशी शक्यता आहे.

भारत हा रशियन तेलाचा दुसरा सर्वात मोठा खरेदीदार-

भारत हा चीननंतर रशियन तेलाचा दुसरा सर्वात मोठा खरेदीदार आहे. युक्रेन युद्धापूर्वी भारत रशियाकडून फक्त 0.2% (68 हजार बॅरल प्रतिदिन) तेल आयात करत होता. मे 2023 पर्यंत हे प्रमाण 45% (20 लाख बॅरल प्रतिदिन) झाले, तर 2025 मध्ये जानेवारी ते जुलैदरम्यान भारत दररोज 17.8 लाख बॅरल तेल रशियाकडून खरेदी करत आहे. गेल्या दोन वर्षांपासून भारत दरवर्षी 130 अब्ज डॉलरपेक्षा (11.33 लाख कोटी रुपये) जास्त किमतीचे रशियन तेल खरेदी करत आहे.