Operation NoVoice: अँड्रॉइड वापरणाऱ्यांसाठी एक मोठा सायबर धोका समोर आला आहे. सायबर सुरक्षा कंपनी मॅकॅफी यांनी ‘ऑपरेशन नोव्हॉइस’ नावाच्या धोकादायक मॅलवेअर मोहिमेचा खुलासा केला आहे. या मोहिमेत गूगल प्ले स्टोअर वरील ५० पेक्षा जास्त अॅप्समध्ये लपलेला व्हायरस आढळला होता. धक्कादायक बाब म्हणजे, हे अॅप्स हटवण्यापूर्वी २३ लाखांहून अधिक वेळा डाउनलोड झाले होते. Operation NoVoice हे अॅप्स दिसायला पूर्णपणे सामान्य आणि विश्वासार्ह वाटत होते. फोटो एडिटिंग, गेम्स किंवा युटिलिटी अॅप्सच्या नावाखाली हे उपलब्ध होते. त्यामुळे वापरकर्त्यांना संशय न येता त्यांनी हे अॅप्स सहज डाउनलोड केले. पण प्रत्यक्षात या अॅप्समध्ये अत्यंत धोकादायक मॅलवेअर लपलेले होते. तज्ञांच्या मते, हा हल्ला ‘रूटकिट’ प्रकारचा आहे. म्हणजेच एकदा अॅप फोनमध्ये इन्स्टॉल झाल्यावर ते गुपचूप हॅकर्सच्या सर्व्हरशी जोडले जाते. त्यानंतर ते फोनची माहिती गोळा करून हॅकर्सना पाठवते. या माहितीच्या आधारे हॅकर्स एक खास कोड पाठवतात, जो फोनच्या सिक्युरिटी सिस्टममध्ये घुसखोरी करतो. (Operation NoVoice) Google Play Store dangerous apps एकदा हा हल्ला यशस्वी झाला की, हॅकर्सला फोनवर ‘रूट लेव्हल’ ऍक्सेस मिळतो. याचा अर्थ ते फोनच्या सिस्टममध्ये बदल करू शकतात, तुमच्या नावाने अॅप्स चालवू शकतात आणि संवेदनशील माहिती चोरू शकतात. त्यामुळे बँकिंग, पासवर्ड्स आणि वैयक्तिक डेटा धोक्यात येऊ शकतो. या मॅलवेअरची सर्वात धोकादायक बाब म्हणजे, तो फोनमधून सहज हटत नाही. सामान्यतः फोनला ‘फॅक्टरी रिसेट’ केल्यावर व्हायरस निघून जातो. पण ‘ऑपरेशन नोव्हॉइस’ इतका प्रगत आहे की तो रिसेटनंतरही फोनमध्ये राहू शकतो. त्यामुळे पूर्णपणे मुक्त होण्यासाठी फोनचे फर्मवेअर पुन्हा इंस्टॉल करावे लागते, जे एक तांत्रिक प्रक्रिया आहे. (Operation NoVoice) विशेषतः जुने अँड्रॉइड व्हर्जन वापरणारे किंवा ज्यांनी बराच काळ फोन अपडेट केलेला नाही, असे युजर्स अधिक धोक्यात आहेत. मात्र नवीन फोन वापरणाऱ्यांनीही सतर्क राहणे आवश्यक आहे. स्वतःचे संरक्षण करण्यासाठी काही सोप्या गोष्टी लक्षात ठेवणे गरजेचे आहे. सर्वप्रथम, फोनमधील अनोळखी किंवा न वापरण्यात येणारे अॅप्स त्वरित डिलीट करा. तसेच, फोनचे सॉफ्टवेअर आणि सिक्युरिटी अपडेट्स नेहमी अपडेट ठेवा. ‘प्ले प्रोटेक्ट’ फीचर चालू आहे का ते तपासा. जर फोनमध्ये काही संशयास्पद हालचाल जाणवत असेल, तर तज्ज्ञांच्या मदतीने फर्मवेअर पुन्हा इंस्टॉल करून घ्या. एकंदरीत, ‘ऑपरेशन नोव्हॉइस’ हा सायबर सुरक्षेसाठी मोठा इशारा आहे. त्यामुळे अॅप डाउनलोड करताना आणि फोन वापरताना अधिक सावध राहणे गरजेचे आहे.
