Nitishkumar । बिहारमध्ये आगामी विधानसभा निवडणुकासाठी नितीशकुमार यांच्या पक्षासह सर्वच पक्षांनी आतापासूनच जोर लावण्यास सुरुवात केली आहे. मात्र असे असले तरी बिहारच्या राजकारणात भाजप अजूनही लहान भावाची भूमिका बजावत आहे. २०२० च्या निवडणुकीत भाजप आणि जेडीयूने समान जागांवर निवडणूक लढवली, परंतु भाजप एनडीएमध्ये सर्वात मोठा पक्ष म्हणून उदयास आला. असे असूनही, भाजपने नितीश कुमार यांना राज्याचे मुख्यमंत्रीपद दिले. या विधानसभा निवडणुकीत भाजप नेत्यांना आशा होती की महाराष्ट्राप्रमाणे आता बिहारमध्येही पक्ष मोठ्या भावाची भूमिका बजावू शकेल. मात्र असे होणार कि नाही याची शंका सध्या उपस्थित केली जात आहे. कारण याच निवडणुकांच्या पार्श्वभूमीवर मागील आठवड्यात केंद्र सरकारने दिल्लीत बैठक बोलावली होती. त्या बैठकीला बिहारचे मुख्यमंत्री नितीश कुमार यांनी दांडी मारली होती. त्यावरून आता महाराष्ट्राप्रमाणे बिहारमध्येही नाराजीनाट्य सुरु आहे कि काय असा प्रश्न निर्माण होत आहे.

काही महिन्यांपूर्वीच, एक हिंदी वृत्तवाहिनीच्य कार्यक्रमात, केंद्रीय गृहमंत्री अमित शहा यांनी बिहारच्या निवडणुकीविषयी मोठे विधान केले होते. त्यांनी या कार्यक्रमात,भाजप नितीश कुमार यांच्या नेतृत्वाखाली बिहारमध्ये निवडणूक लढवणार की नाही हे पक्ष नंतर ठरवेल.” असे महत्वाचे वक्तव्य केले होते. त्यांच्या या वक्तव्यामुळे असा संदेश गेला की कदाचित बिहार विधानसभा निवडणुकीपूर्वी भाजप नितीश कुमारांसाठी एक नवीन प्लॅन आखात आहे.

दरम्यान, या सगळ्यात पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी काल त्यांच्या बिहार दौऱ्यादरम्यान एका जाहीर सभेला संबोधित करताना, राज्याचे विद्यमान मुख्यमंत्री नितीश कुमार यांना ‘लाडला मुख्यमंत्री’ असे संबोधून विधानसभा निवडणुकीत भाजप लहान भावाच्या भूमिकेत राहील असे स्पष्ट संकेत दिले आहेत. पण प्रश्न असा उद्भवतो की महाराष्ट्र, हरियाणा आणि दिल्लीतील विजयानंतरही भाजपला बिहारमध्ये एकट्याने निवडणुका लढवून सरकार स्थापन करण्याचा आत्मविश्वास नाही का? किंवा अजूनही बिहारमध्ये नितीशकुमार यांचेच वर्चस्व कायम आहे का ? याच विषयी जाणून घेऊ…

१- बिहारमध्ये जेडीयूला मोठा भाऊ म्हणून स्वीकारण्याची सक्ती Nitishkumar । 

२०२० च्या विधानसभा निवडणुकीत जनता दल युनायटेडने ११५ जागा लढवल्या. पण त्यांना फक्त ४३ विधानसभा जागा मिळाल्या. तर भाजपने ११० जागा लढवल्या आणि ७४ जागा जिंकण्यात यश मिळवले. अशा प्रकारे पाहिले तर, भाजप हा राज्यातील मोठा भाऊ आहे. तरीही, भाजप नितीश कुमार यांना पराभूत करण्याचे धाडस दाखवू शकत नाही.

देशभरात भारतीय जनता पक्षाला ज्या प्रकारचे यश मिळत आहे आणि बिहारमधील गेल्या निवडणुकीत लोकांनी जदयूला ज्या प्रकारे नाकारले होते, त्यावरून असे वाटत होते की यावेळी भाजप राज्यात मुख्य भूमिकेत असेल. परंतु रोड शो दरम्यान, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी त्यांच्या गाडीत फक्त नितीश कुमार यांना सोबत ठेवून, स्थानिक भाजप नेत्यांसह एनडीए घटक पक्षांना सूचित केले की आगामी निवडणुका केवळ नितीश कुमार यांच्या नेतृत्वाखालीच लढल्या जातील.

नितीश कुमार यांनाही लाडके मुख्यमंत्री म्हणवून घेतल्याने आणि रोड शोमध्ये पंतप्रधानांसोबत एकटे राहिल्याने ते खूप आनंदी दिसले. मुख्यमंत्री नितीश कुमार यांनीही मोदींचे कौतुक केले. पंतप्रधानांनी बिहारची काळजी घेतल्याचे सांगितले. केंद्राचे आभार, बिहार विकासाच्या मार्गावर पुढे जात आहे. यानंतर, परिस्थिती पूर्णपणे स्पष्ट झाली की भाजप बिहारमध्ये नितीश कुमार यांच्या नेतृत्वाखालीच निवडणूक लढवेल. काही महिन्यांपूर्वी अमित शहा यांनी केलेल्या विधानामुळे असे वाटत होते की नितीश कुमार यांना केंद्रात बसवले जाऊ शकते किंवा त्यांना दुसऱ्या एखाद्या संवैधानिक पदावर बढती दिली जाऊ शकते. ज्या पद्धतीने बिहार भाजप नितीश कुमार यांना भारतरत्न देण्याची मागणी करत आहे, त्यावरून असे वाटत होते की पक्ष त्यांच्या सन्माननीय निरोपाची तयारी करत आहे. मात्र आता अशा सर्व अंदाजांना पूर्णविराम मिळाला आहे.

२- राजद मजबूत होत आहे  

भाजप नेत्यांच्या बैठकीचा एक व्हिडिओ सोशल मीडियावर व्हायरल होत आहे, ज्यामध्ये तेजस्वी यादवऐवजी लालू यादव यांना लक्ष्य करावे लागेल असे म्हटले जात आहे. खरंतर, बिहारमध्ये आरजेडीची स्थिती खूप मजबूत आहे. गेल्या वेळी, २०२० च्या विधानसभा निवडणुकीतही, राजद सर्वात मोठा पक्ष म्हणून उदयास आला होता. भाजपला ७४ जागा मिळाल्या होत्या, तर राजदला ७५ जागा मिळाल्या होत्या. त्यावेळी महाआघाडी  एनडीए सरकार पाडण्याच्या स्थितीत होती. आणि एकदा महाआघाडीने एनडीए सरकार पाडले. सध्या आरजेडीची परिस्थिती अशी नाही की भाजप त्यांना एकट्याने हरवू शकेल. दुसरे म्हणजे, भाजपला अशीही चिंता आहे की जर नितीश यांचे पंख छाटण्याचा प्रयत्न झाला तर राजद त्यांना मुख्यमंत्रीपदाचा उमेदवार बनवून निवडणूक लढवण्यास तयार होईल. लालू यादव यांच्याकडून असे प्रस्ताव अनेकदा येतात. यामुळेच भाजप या निवडणुकीत नितीश कुमार यांना आघाडीवर ठेवून राजकारण करत आहे.

३- नितीश कुमार यांना कोणताही पर्याय नाही 

बिहारमध्ये, भारतीय जनता पक्षात नितीश कुमार यांच्यासारखा दर्जाचा नेता उदयास येऊ शकला नाही जो पक्षाला नेतृत्व देऊ शकेल. एवढेच नाही तर बिहारमधील कोणत्याही पक्षात असा नेता दिसत नाही जो नितीश कुमार यांची जागा घेऊ शकेल. हेच कारण आहे की बिहारमध्ये नितीश कुमार यांच्याशिवाय राजद आणि भाजप दोघेही स्वतःला कमकुवत मानतात. नितीश कुमार हे बिहारमधील अत्यंत मागासवर्गीयांचे नेते मानले जातात. भाजपने नितीश कुमार यांच्याच जातीतील सम्राट चौधरी यांना राज्याचे उपमुख्यमंत्री म्हणून नियुक्त केले आहे. परंतु, मागासवर्गीयांची मते जोपर्यंत नितीश कुमार एनडीएसोबत आहेत तोपर्यंतच भाजपकडे राहतील. भाजपसाठी सर्वात मोठी समस्या म्हणजे बिहारमध्ये जातीयवाद शिगेला पोहोचला आहे. मुस्लिम आणि यादव राजदला पाठिंबा देतात आणि मागासलेले लोक नितीश कुमारांना पाठिंबा देतात. शेवटी, भाजपने निवडणुकीचा बिगुल कोणाच्या बळावर वाजवावा? हेच कारण आहे की भाजप कधीही नितीश कुमार यांची साथ सोडू इच्छित नाही.

४- नितीश यांना कायमचे नियंत्रित करण्याची तयारी सुरू  

नितीश यांना पुढे करून भारतीय जनता पक्ष एक लांब खेळ खेळण्याची योजना आखत आहे. सर्वांना माहिती आहे की नितीश कुमार यांनी राज्यात अत्यंत मागासलेल्या लोकांची एक मतपेढी निर्माण केली आहे. खूप प्रयत्न करूनही, आरजेडी मुस्लिम-यादवपेक्षा वर येऊ शकत नाही. भाजपही मागासवर्गीयांना आपल्या बाजूने आणण्यास उत्सुक आहे. भाजपला माहित आहे की वयाचा विचार करता, ही नितीश कुमार यांची शेवटची निवडणूक असू शकते. जेडीयूमध्ये नितीश कुमार यांनी स्वतःच्या नेतृत्वाशिवाय इतर कोणाचेही नेतृत्व उदयास येऊ दिले नाही. भविष्यात, भाजप त्यांना भारतरत्न देऊ शकते आणि पालक मंडळात ठेवू शकते. अशाप्रकारे, नितीश कुमार यांचे अत्यंत मागासलेले मतदार पूर्णपणे भाजपसोबत येऊ शकतात.

५-मोदींच्या कौतुकाने आत्मसंतुष्ट होणे अयोग्य  

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी जेव्हा जेव्हा कोणाची प्रशंसा केली आहे, तेव्हा तेव्हा त्यांचा राज्याभिषेक अडकला आहे. पंतप्रधानांनी एका बैठकीत तत्कालीन हरियाणाचे मुख्यमंत्री मनोहर लाल खट्टर यांचे खूप कौतुक केले होते. पण काही दिवसांनी हरियाणाचे मुख्यमंत्रीपद त्यांच्या हातातून निसटले. दिल्ली विधानसभा निवडणुकीत विजय मिळवल्यानंतर पंतप्रधान नरेंद्र मोदी भाजप मुख्यालयात पोहोचले आणि त्यांनी विजयाचे श्रेय पूर्व भारतातील लोकांना दिले. त्यावेळीच असे ठरले होते की आता नवीन मुख्यमंत्रिपद कोणत्याही भोजपुरी नेत्याला दिले जाणार नाही.

हेही वाचा 

bihar : बिहार राज्यात भाजपचा प्रभाव आणखी वाढणार! मंत्रीमंडळ विस्तारात ‘या’ चेहऱ्यांना संधी देण्याची शक्यता