Helmet Rules: हेल्मेटसक्ती फक्‍त सामान्‍यांना? पोलिसांना नाही?
Helmet Rules: साडेआठ महिन्‍यात ७२ हजार १२३ नागरिकांवर वाहतूक पोलिसांची कारवाई
पिंपरी – अघोषित हेल्मेटसक्तीच्या कारवाईने पिंपरी-चिंचवडमध्ये संतापाची ठिणगी पडली आहे. साडेआठ महिन्‍यात ७२ हजार १२३ सर्वसामान्‍य दुचाकीस्‍वारांवर हेल्मेट न घातल्‍याने वाहतूक पोलिसांनी कारवाई केली आहे. मात्र, याच शहरात काही पोलीस कर्मचारी विनाहेल्मेट दुचाकी चालवताना दिसत असल्याचा नागरिकांचा आरोप आहे. त्यामुळे नियम सर्वांसाठी समान आहेत का, असा सवाल उपस्थित झाला आहे.
शहरातील प्रमुख चौकांमध्ये हेल्मेट तपासणीची मोहीम सुरू आहे. सिग्नल परिसरात वाहतूक पोलीस तैनात आहेत. दुचाकीस्वारांना अडवले जात आहे. वाहनांचे फोटो घेतले जात आहेत. त्यानंतर ऑनलाइन दंडाची पावती दिली जात आहे. पिंपरी, चिंचवड, वाकड, हिंजवडी ते चाकण पर्यंतच्‍या रस्त्यावरील प्रमुख चौकांमध्ये या कारवाईची तीव्रता अधिक जाणवत आहे. त्यामुळे सकाळ-संध्याकाळ वाहनचालकांची मोठी गैरसोय होत आहे.
हेल्मेट न वापरणाऱ्या दुचाकीस्वारांविरोधात पोलिसांनी व्यापक मोहीम राबवली आहे. या मोहिमेत साडेआठ महिन्‍यात पाच लाख वाहन चालकांवर दंडात्‍मक कारवाई केली आहे. नियमभंग करणा-या वाहन चालकांकडून पाचशे पासून दंड आकारला जातो. त्यामुळे या कारवाईतून ६३ कोटी ७८ लाख रुपयांचा दंड आकारला आहे. या मोठ्या कारवाईमुळे पोलिसांच्या भूमिकेवर प्रश्न उपस्थित होत आहेत.
‘नियम आम्हाला, अपवाद पोलिसांना?’
हेल्मेट वापरणे सुरक्षिततेसाठी आवश्यक आहे. याबाबत दुमत नाही. मात्र, नियमांची अंमलबजावणी करताना समान निकष असावेत, अशी नागरिकांची अपेक्षा आहे. सामान्य वाहनचालकाला अडवून दंड करणारे काही पोलीस कर्मचारीच विनाहेल्मेट फिरताना दिसत असल्याचे नागरिक सांगतात. त्यामुळे अशा पोलिसांवर कारवाई कोण करणार, असा सवाल केला जात आहे. ‘सर्वसामान्यांना नियम सांगायचे आणि स्वतः मात्र त्याकडे दुर्लक्ष करायचे’, अशी दुटप्पी भूमिका चालणार नाही, अशी नाराजी नागरिकांमधून व्यक्त होत आहे.
खड्ड्यांचे काय? वाहतूक कोंडीचे काय?
शहरातील अनेक रस्त्यांवर खड्डे आहेत. काही भागांत वाहतूक कोंडीची समस्या कायम आहे. सिग्नल व्यवस्थेतील त्रुटीही नागरिकांच्या अडचणी वाढवत आहेत. या प्रश्नांवर प्रभावी कारवाई करण्याची गरज असताना केवळ कारवाईची भिती दाखवून स्‍वतःचे उखळ पांढरे करण्‍यावर भर दिला जातोय असा आरोप वाहनचालक करत आहेत. वाहतूक सुरळीत करण्याबरोबरच रस्त्यांची स्थिती सुधारणेही आवश्यक असल्याचे नागरिकांचे म्हणणे आहे.
बाजारपेठांमध्ये सक्ती नको
शहरातील अंतर्गत बाजारपेठांमध्ये हेल्मेटसक्तीला नागरिक आणि व्यापाऱ्यांकडून विरोध होत आहे. बाजारपेठांमध्ये वाहनांचा वेग तुलनेने कमी असतो. खरेदीसाठी वाहन थांबवताना हेल्मेट हाताळण्याची अडचण होते. त्यामुळे शहरातील अंतर्गत भागांमध्ये कारवाईची पद्धत बदलावी, अशी मागणी होत आहे. द्रुतगती मार्ग, महामार्ग आणि वेगवान वाहतुकीच्या रस्त्यांवर हेल्मेट नियमांची कठोर अंमलबजावणी करावी.
मात्र, बाजारपेठा आणि अंतर्गत रस्त्यांवर नागरिकांना अनावश्यक त्रास देऊ नये, अशी भूमिका व्यापारी आणि वाहनचालकांनी मांडली आहे. हेल्मेटसक्ती ही नागरिकांच्या सुरक्षिततेसाठी असावी. ती केवळ दंडवसुलीचे साधन ठरू नये. तसेच नियमांची अंमलबजावणी करताना पोलिसांसह प्रत्येक वाहनचालकाला समान निकष लागू करावेत. अन्यथा ‘कायद्याची काठी सामान्यांसाठीच’ अशी भावना अधिक तीव्र होण्याची शक्यता आहे.
सर्वसामान्‍यांवर कारवाई
वाहतूक नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या वाहन चालकांविरोधात पिंपरी-चिंचवड वाहतूक पोलिसांनी कारवाईचा धडाका लावला आहे. १ जानेवारीपासून आत्‍तापर्यंत पाच लाख ९२ हजार १८ वाहनांवर कारवाया केल्‍या. या कारवायांतून ६३ कोटी ७८ लाख ४७ हजार ६५० रुपयांचा दंड वसूल करण्यात आला आहे. या कारवाईत विविध प्रकारच्या वाहतूक नियमभंगांचा समावेश आहे. त्यामध्ये विना हेल्मेट वाहन चालविणाऱ्या ७२ हजार १२३ जणांवर कारवाई करण्यात आली.
