मीठ केवळ पांढरेच असते? मग इराणमधील ‘हे’ मिठाचे पर्वत पहाच !

महिलांच्या स्वातंत्र्यावर बंधने असोत, की देशातच युद्ध सुरू झालेले असो, इराण नेहमीच विचित्र कारणांमुळे चर्चेत आहे. पण या सगळ्यानंतरही इराणकडे बरंच काही आहे आणि ते चमत्कारांनी भरलेले आहे. दक्षिण, दक्षिण-पश्चिम आणि मध्य भागात असलेल्या विविध प्रकारचे पर्वत देखील येथे दिसतात. विशेष म्हणजे या पर्वतांचा रंगही वेगवेगळ्या ऋतूंमध्ये वेगवेगळा दिसतो.
वास्तविक, अझरबैजान आणि इराणमध्ये असलेल्या या पर्वतांचा मुख्य भाग इराणमध्ये येतो. त्यापैकी बहुतेक झाग्रोस फोल्डेड झोन आणि पारस गल्फ प्रदेशात आहेत. यासोबतच हे पर्वत इराणच्या केरमन, होर्मोझगान, सेमनान आणि घोम प्रांतात सर्वाधिक दिसतात. इराणमधील बुशेहर काउंटीमधील जशक सॉल्ट डोम, घासम बेटावरील नमकदान, फार्स प्रांतातील केनेर सियाह आणि जहानी, जंजनचे अंगुरन आणि घोम प्रांतातील घोम काउंटी हे सर्वात सुंदर मिठाचे पर्वत आहेत.
विशेष म्हणजे हे पर्वत दुरून पाहिल्यावरच ओळखता येतात. कारण ते वेगवेगळ्या रंगाचे आणि आकाराचे असतात. या मिठाच्या पर्वतांची उत्पत्ती जमिनीच्या उत्पत्तीमुळे झाली आहे. हे एक प्रकारचे कार्स्ट माउंटन्स आहेत, ज्यात लेणी, धबधबे आणि मीठाची हिमनदी आहेत.
जगाच्या कोणत्याही कोपऱ्यात पाहण्यासारखे इतके सुंदर दृश्य नाही. जाग्रोस पर्वताच्या दक्षिणेकडील भागात 130 सॉल्ट डोम्स आढळतात. तुम्हाला हे जाणून आश्चर्य वाटेल की या मिठाच्या पर्वतांमध्ये 6400 मीटर खोल गुहा, मिठाच्या हिमनद्या, मीठाचे झरे, कार्स्ट सिंकहोल्स, मिठाच्या खोऱ्या, मीठाचे कारंजे आहेत, हे सर्वच एक आश्चर्य आहे.
इराणचे घेसम सॉल्ट ही सर्वात लांब म्हणजे गुहा आहे. या लेणी मानवी वस्तीपासून दूर आहेत, पण पर्यटक त्या पाहण्यासाठी येथे नक्कीच येतात. युनेस्कोच्या ऐतिहासिक स्थळांच्या संभाव्य यादीमध्ये त्याचे नाव समाविष्ट आहे.
मिठाचे पर्वत सामान्यत: एनहाइड्राइट, हॅलाइट, जिप्सम आणि चिकणमातीच्या खनिजांनी बनलेले असतात. त्यांच्यामुळे येथे गडद रंग प्रकर्षाने दिसतात. आश्चर्याची गोष्ट म्हणजे अलीकडे असे पर्वत मंगळावरही दिसले आहेत, परंतु ते सल्फेटचे बनलेले आहेत. त्यांचा या मिठाच्या पर्वतांशी काहीही संबंध नाही. इराणव्यतिरिक्त हे पर्वत पर्शियन गल्फ, ओमान आणि संयुक्त अरब अमिरातीच्या आसपासही दिसतात. हे रंगीबेरंगी पर्वत लाखो वर्षांपासून अस्तित्वात आहेत. (Is salt only white? Then look at ‘this’ salt mountain in Iran!)





