मुंबई : महाराष्ट्रात मान्सूनने जोरदार बॅटिंग सुरू केली आहे. मुंबई, ठाणे, कोकण ते मराठवाड्यापर्यंत मुसळधार पावसाने हजेरी लावली, तर विदर्भात अजूनही दमदार पावसाची प्रतीक्षा आहे. नद्यांना पूर, रस्त्यांवर पाणी आणि काही ठिकाणी पाणीटंचाईतून दिलासा मिळाला असला, तरी रायगडसह अनेक जिल्ह्यांत प्रशासन सतर्क आहे. हवामान खात्याच्या ऑरेंज अलर्टनंतर रायगडमध्ये शाळांना सुट्टी जाहीर झाली आहे.

पावसाचा जोर आणि परिस्थिती

हवामान विभागाच्या मते, 19 जूनपर्यंत राज्यात मान्सूनच्या सुरुवातीच्या टप्प्यात सरासरीपेक्षा जास्त पाऊस झाला आहे. कोकणात अतिमुसळधार पाऊस कोसळला, तर मराठवाडा आणि मध्य महाराष्ट्रात सामान्य पाऊस नोंदवला गेला. मुंबई आणि ठाण्यात गेल्या 24 तासांत 100 मिमीपेक्षा जास्त पावसाची नोंद झाली. मध्य महाराष्ट्रात मे महिन्यात मेघगर्जनेसह पाऊस झाला, पण विदर्भात अद्याप मान्सून पूर्ण जोरात नाही.

नद्यांना पूर, प्रशासन सतर्क

रायगड (जगबुडी नदी): खेड तालुक्यातील जगबुडी नदी धोक्याच्या पातळी (7 मीटर) जवळ आहे. सध्याची पाणीपातळी 6.70 मीटर असून, सातारा जिल्ह्यातील कोयना खोऱ्यातील पाऊस आणि खेडमधील मुसळधार पावसामुळे नदी दुथडी भरून वाहत आहे. प्रशासनाने नदीकाठच्या गावांना सतर्कतेचा इशारा दिला आहे.

• नाशिक (गोदावरी नदी): नाशिकमध्ये पावसाचा जोर वाढल्याने गोदावरीच्या पाणीपातळीत मोठी वाढ झाली आहे. नदीकाठच्या फेरीवाल्यांच्या दुकानांत पाणी शिरलं असून, स्थानिकांना सावध राहण्यास सांगण्यात आलं आहे.
• नंदुरबार (दावरी नदी): मुसळधार पावसामुळे गोदावरीच्या उपनदीला पूर आला. दुतोंड्या मारुती मंदिर पाण्याखाली गेलं असून, नदीकाठच्या गावांना सतर्कतेचा इशारा देण्यात आला आहे.

रायगडमध्ये शाळांना सुट्टी

हवामान विभागाने रायगडसाठी ऑरेंज अलर्ट जारी केल्यानंतर जिल्हा प्रशासनाने खबरदारीचा उपाय म्हणून 19 जून रोजी सर्व शाळांना सुट्टी जाहीर केली. मुसळधार पावसामुळे रस्त्यांवर पाणी साचलं असून, काही भागात वाहतूक खोळंबली आहे. जिल्हा आपत्ती व्यवस्थापन कक्षाला सज्ज ठेवण्यात आलं आहे.

येवल्यात टँकर बंद, पण दमदार पावसाची प्रतीक्षा

नाशिकच्या येवला तालुक्यात एप्रिल-मे महिन्यात भीषण पाणीटंचाईमुळे 30 टँकरद्वारे पाणीपुरवठा सुरू होता. राजापूर, ममदापूर, नगरसूल, देवठाण, भुलेगावसह अनेक गावांतील वाड्यांवर टँकर पोहोचत होते. आता जूनमधील चांगल्या पावसामुळे प्रशासनाने टँकर बंद केले आहेत. मात्र, येवल्यात अद्याप दमदार पावसाची गरज आहे, जेणेकरून भूजल पातळी सुधारेल. स्थानिक शेतकरी म्हणतात, “पाऊस चांगला झाला, पण खरीप पिकांसाठी आणखी पावसाची आस आहे.”

हवामानाचा अंदाज काय?

हवामान खात्याने 20-22 जूनपर्यंत कोकण, मध्य महाराष्ट्र आणि मराठवाड्यात मुसळधार पावसाचा अंदाज वर्तवला आहे. रायगड, रत्नागिरी, सातारा आणि पुण्यात ऑरेंज अलर्ट आहे, तर विदर्भात 23 जूननंतर पावसाचा जोर वाढण्याची शक्यता आहे. खडकवासला (पुणे) आणि जाधववाडी (आळंदी) धरणातून पाण्याचा विसर्ग सुरू असून, नदीकाठच्या नागरिकांना सतर्क राहण्यास सांगण्यात आलं आहे.

प्रशासनाची तयारी

• रायगड :शाळांना सुट्टी, आपत्ती व्यवस्थापन कक्ष सक्रिय, नदीकाठच्या गावांना इशारा.
• नाशिक : गोदावरीच्या काठावरील दुकानं आणि रहिवाशांना स्थलांतरित करण्याच्या सूचना.
• पुणे :PMC ने भोंग्यांद्वारे सतर्कतेचा इशारा दिला, संपर्क क्रमांक (020-25501269) उपलब्ध.
• नंदुरबार : गोदावरी आणि दावरी नदीच्या काठावरील गावांना सतर्कता, पूरपरिस्थितीवर लक्ष.

शेतकऱ्यांचा दिलासा, पण चिंताही

कोकण आणि मध्य महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांना खरीप पिकांसाठी पावसाचा फायदा झाला आहे. साताऱ्यात कोयना खोऱ्यातील पावसाने धरणं 60-70 टक्के भरली आहेत. मात्र, विदर्भातील शेतकरी अजूनही पावसाच्या प्रतीक्षेत आहेत. “पाऊस लवकर आला तरच सोयाबीन आणि कापूस वाचेल,” असं अमरावतीतील एका शेतकऱ्याने सांगितलं.