xAI – जगातील सर्वात श्रीमंत व्यक्तींपैकी एक असलेल्या एलन मस्कने आपले सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म X आपल्याच आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) कंपनीला, xAI ला विकले आहे. ही बातमी २९ मार्च रोजी समोर आली, जेव्हा मस्कने X वर या कराराची घोषणा केली. या सौद्यात X ची किंमत ३३ बिलियन डॉलर्स (सुमारे २८ लाख कोटी रुपये) आणि xAI ची किंमत ८० बिलियन डॉलर्स ठरली. हा करार पूर्णपणे शेअर्सच्या देवाणघेवाणीतून (ऑल-स्टॉक डील) झाला. पण xAI ही कंपनी नेमकी आहे तरी काय? ती काय करते? आणि तिचा मालक कोण आहे? चला, सोप्या भाषेत जाणून घेऊया! xAI म्हणजे काय? xAI ही एक कंपनी आहे जी आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) म्हणजेच कृत्रिम बुद्धिमत्तेवर काम करते. एलन मस्कने ही कंपनी २०२३ मध्ये सुरू केली. तिचे पूर्ण नाव आहे “एक्स आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स”. ही कंपनी मस्कच्या इतर कंपन्यांसारखीच खासगी आहे, ज्याचे मुख्यालय अमेरिकेतील नेवादा राज्यात आहे. मस्कने ही कंपनी सुरू केली, कारण त्यांना AI च्या मदतीने विश्व समजून घ्यायचे आहे आणि लोकांना त्याबद्दल जास्तीत जास्त माहिती द्यायची आहे. xAI चे नाव मस्कच्या आधीच्या X.com आणि आता X या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मशी मिळते-जुळते आहे. xAI काय करते? xAI चे मुख्य काम आहे AI तंत्रज्ञान विकसित करणे, ज्यामुळे लोकांना अवघड प्रश्नांची उत्तरे मिळतील आणि विश्वाच्या रहस्यांचा शोध घेता येईल. या कंपनीने “ग्रॉक” नावाचा एक खास AI चॅटबॉट बनवला आहे. हा ग्रॉक तुम्हाला प्रश्नांची उत्तरे देतो, जसे ChatGPT करतो. पण मस्क म्हणतात की ग्रॉक वेगळा आहे, कारण तो “खरेपणा शोधतो” आणि जास्तीत जास्त उपयुक्त उत्तरे देण्याचा प्रयत्न करतो. दोन वर्षांतच xAI ने खूप प्रगती केली आहे. आता X मिळाल्याने, या कंपनीला X वरील कोट्यवधी युजर्सचा डेटा मिळेल, ज्यामुळे ग्रॉक आणि इतर AI मॉडेल्स अजून चांगली होतील. xAI चा एक मोठा प्रोजेक्ट आहे “कोलोसस”. हे अमेरिकेतील टेनेसी राज्यातल्या मेम्फिसमध्ये बनवलेले एक सुपरकंप्यूटर आहे, जे जगातील सर्वात मोठे सुपरकंप्यूटर मानले जाते. याचा वापर AI ला जलद प्रशिक्षित करण्यासाठी आणि नवीन शोध लावण्यासाठी होतो. मस्क म्हणतात, हा सौदा X आणि xAI ला एकत्र आणून युजर्सना “स्मार्ट आणि चांगला अनुभव” देईल. xAI चा मालक कोण? xAI चा सर्वात मोठा मालक आहे एलन मस्क स्वतः. ही खासगी कंपनी असल्याने मालकीची पूर्ण माहिती उघड होत नाही, पण मस्क हेच याचे मुख्य सूत्रधार आहेत. त्यांच्यासोबत काही मोठे गुंतवणूकदारही आहेत, जसे की ब्लॅकरॉक, फिडेलिटी, मोर्गन स्टॅनली आणि सऊदी अरबची किंगडम होल्डिंग्स. तसेच, टेक क्षेत्रातील मोठ्या कंपन्या जसे एनवीडिया आणि एएमडी यांनीही xAI मध्ये गुंतवणूक केली आहे. २०२२ मध्ये मस्कने ट्विटर ४४ बिलियन डॉलर्सला विकत घेतले तेव्हाही अशाच काही गुंतवणूकदारांनी पैसे लावले होते. आता X आणि xAI एकत्र आल्याने हे गुंतवणूकदारही या नव्या कंपनीशी जोडले गेले आहेत. काय आहे या सौद्याचे महत्त्व? मस्कने X ला xAI ला विकणे हे एक मोठे पाऊल आहे. यामुळे त्यांच्या दोन कंपन्या एकत्र येऊन तंत्रज्ञान क्षेत्रात नवा बदल घडू शकतो. xAI ही AI च्या मदतीने विश्व समजून घेण्याचे आणि लोकांना मदत करण्याचे स्वप्न पाहते. ग्रॉकसारखे चॅटबॉट आणि कोलोसससारखे सुपरकंप्यूटर यात आघाडीवर आहेत. मालकीत मस्क मुख्य आहेत, पण मोठे गुंतवणूकदारही त्यांच्यासोबत आहेत. या सौद्यामुळे X युजर्सना AI चा चांगला अनुभव मिळेल, तर xAI ला X चा डेटा AI ला अजून स्मार्ट करण्यासाठी उपयोगी पडेल. भविष्यात ही जोडी काय नवीन आणते, हे पाहणे उत्सुकतेचे ठरेल!
