Online Shopping : ऑनलाइन खरेदी करणाऱ्या ग्राहकांसाठी केंद्र सरकारने महत्त्वाचा निर्णय घेतला आहे. ऑनलाइन वस्तू आणि सेवा विकणाऱ्या कंपन्यांसाठी सरकारने ग्राहक संरक्षणाचे नियम आणखी कडक केले आहेत. हे नवे नियम १ जानेवारी २०२७ पासून लागू होणार आहेत.

नव्या नियमांमुळे ऑनलाइन खरेदी करताना ग्राहकांची फसवणूक होऊ नये, याची काळजी घेतली जाणार आहे. वस्तूंची किंमत, जाहिरात, तक्रार आणि ग्राहकांची माहिती याबाबत कंपन्यांना अधिक स्पष्ट माहिती द्यावी लागेल.

तक्रारीची प्रत ग्राहकाला मिळणार –

प्रत्येक ऑनलाइन कंपनीला राष्ट्रीय ग्राहक हेल्पलाइनशी (NCH) जोडले जाणे आवश्यक असेल. ग्राहकाने कंपनीकडे तक्रार केली तर त्या तक्रारीची प्रतही ग्राहकाला द्यावी लागेल.

२०२५ मध्ये राष्ट्रीय ग्राहक हेल्पलाइनकडे १७ लाख ७१ हजारांहून अधिक तक्रारी आल्या. यापैकी सुमारे ५ लाख ११ हजार तक्रारी ऑनलाइन खरेदीशी संबंधित होत्या.

वस्तूची जुनी आणि नवी किंमत दाखवावी लागेल –

एखाद्या वस्तूची किंमत कमी केल्याचे सांगितले तर कंपनीला जुनी आणि नवी किंमत दोन्ही दाखवावी लागेल. जुनी किंमत म्हणजे मागील ३० दिवसांतील त्या वस्तूची सर्वात कमी किंमत असेल.

ऑनलाइन शोध घेताना ग्राहकांची दिशाभूल होईल अशा पद्धतीने निकाल बदलता येणार नाहीत. पैसे देऊन दाखवलेल्या जाहिरातीही स्पष्टपणे वेगळ्या दाखवाव्या लागतील.

ग्राहकांची माहिती सुरक्षित राहणार –

ऑनलाइन कंपन्यांना वस्तूची वापरण्याची अंतिम तारीख, वस्तू परत करण्याचे नियम, पैसे परत मिळण्याची माहिती, हमी आणि वितरणाची माहिती स्पष्टपणे द्यावी लागेल.

ग्राहकाची परवानगी नसताना त्याच्या माहितीचा दुसऱ्या कारणासाठी वापर करता येणार नाही. परदेशातून आणलेल्या वस्तूंसाठी ती कोणत्या देशात तयार झाली आणि आयातदार कोण आहे, हेही सांगावे लागेल.

सरकारच्या या निर्णयामुळे ऑनलाइन खरेदी अधिक सुरक्षित आणि पारदर्शक होण्यास मदत होणार आहे.