नवी दिल्ली : एकटे राहणारे लोक जगाला वेगळ्या दृष्टिकोनातून पाहतात. ते एकाकी नसलेल्या लोकांपेक्षा कमी भावनिक विचार करतात. इतकेच नाही तर अशा लोकांची काम करण्याची पद्धतही वेगवेगळी असते.

मेंदूवर नुकत्याच झालेल्या एका अभ्यासात ही बाब समोर आली आहे. त्यात एकटेपणाशी संबंधित काही गैरसमजही आढळून आले आहेत. कॅलिफोर्निया विद्यापीठातील एका अभ्यासात 66 तरुणांच्या न्यूरोइमेजिंग चाचण्या (मेंदूच्या संरचनेचे ठसे) आढळून आले की त्यांच्या मेंदूची कार्यपद्धती एकटे राहणाऱ्या त्यांच्या समवयस्कांच्या तुलनेत खूप वेगळी आहे.

सायकोलॉजिकल सायन्स या जर्नलमध्ये प्रकाशित झालेल्या या अभ्यासात एकाकी लोक आणि त्यांचे इतर साथीदार यांच्यातील मज्जासंस्थेच्या प्रतिसादात फरक स्पष्टपणे दिसून आला आहे (मन-भटकण्याचे क्षेत्र).

* प्रत्येक व्यक्तीचे व्यक्तिमत्वही वेगळे
मानसशास्त्रज्ञ एलिसा बायेक यांच्या मते, हे आश्चर्यकारक आहे की एकटे राहणारे लोक देखील एकमेकांपासून बरेच वेगळे असल्याचे आढळले. एकटेपणा ही काही दुर्मिळ किंवा काही लोकांची भावना नाही. जेव्हा व्यक्तीच्या इच्छा आणि वास्तविक नातेसंबंध यात फरक असतो तेव्हा सर्व मानवांमध्ये ही अशी भावनिक अवस्था असते.

* विशेष एमआरआय तंत्राचा वापर
संशोधकांनी 18 ते 21 वयोगटातील 66 प्रथम वर्षाच्या महाविद्यालयीन विद्यार्थ्यांवर विशेष एमआरआय तंत्राचा वापर केला. त्यांनी विद्यार्थ्यांना 14 व्हिडिओ क्लिप दाखवताना त्यांच्या मेंदूच्या क्रियाकलापांचे कार्यात्मक चुंबकीय अनुनाद इमेजिंग घेऊन त्यांचा अभ्यास केला. व्हिडिओमध्ये त्याच्या मनाला भटकण्याची किमान संधी देणारी सामग्री होती. यात भावनिक संगीत व्हिडिओंपासून ते पार्ट्या आणि क्रीडा उपक्रमांचा समावेश होता.

* असा अभ्यास केला
परिणामांवर आधारित सहभागींना एकाकी आणि एकटे नसलेल्या (ज्यांना एकटेपणा वाटत नव्हता) गटांमध्ये विभागले गेले. प्रत्येक सहभागीने नंतर व्हिडिओमधील उत्तेजनांना प्रतिसाद देणाऱ्या मेंदूच्या 214 भागांचे विश्लेषण केले.