नेपाळमध्ये ‘या’ छोट्याशा ऍपने क्रांती घडवली ; चार्ली कर्कची हत्या, फ्रान्स, जपान अन् इंग्लंडमध्येही घातला धुमाकूळ

Discord Use In Protest। नेपाळमध्ये सध्या राजकीय उलथापालथ झाली आहे. देशातील २६ सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर बंदी घातल्यानंतर, केपी शर्मा ओली यांची सत्ता उलथून टाकली आहे. त्यामुळे देशभरातील Gen Z पिढीने रस्त्यावर उतरून तीव्र निषेध केला. या दरम्यान, किमान ५१ लोकांचा मृत्यू झाल्याचे सांगण्यात येत आहे. नेपाळमधील तरुणांना देशात वर्षानुवर्षे सुरू असलेला भ्रष्टाचार संपवायचा होता. यासाठी त्यांनी हे पाऊल उचलले मात्र यासाठी त्यांनी सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म ‘डिस्कॉर्ड’चा आधार घेतला.
डिस्कॉर्ड म्हणजे काय?
डिस्कॉर्ड हे गेमर्ससाठी चॅट सेवा असलेले अॅप आहे, जे तुम्ही गेमिंग दरम्यान कोणत्याही अडथळ्याशिवाय वापरू शकता. हे अॅप २०१५ मध्ये जेसन सिट्रॉन आणि स्टानिस्लाव विश्नेव्स्की यांनी लाँच केले होते. या अॅपमध्ये, तुम्ही गेमशिवाय इतर खेळाडूंशी चॅट करू शकता. २०१६ मध्ये ‘डिस्कॉर्ड’चे एकूण २६ दशलक्ष वापरकर्ते होते. कोविडच्या काळात हे प्लॅटफॉर्म सर्वात प्रसिद्ध झाले. Gen Z मध्ये ते विशेषतः लोकप्रिय होते. आता ह्या अॅपने स्वतःला एक कम्युनिकेशन प्लॅटफॉर्म म्हणून सर्वांसमोर स्वतः ची ओळख निर्माण केली आहे. ज्यामध्ये तुम्ही अनेक चॅनेलद्वारे चर्चा, स्क्रीन शेअरिंग, स्ट्रीमिंग आणि मॉडरेसन टूल्स सारख्या सेवांचा लाभ घेऊ शकता.
नेपाळने डिस्कॉर्ड प्लॅटफॉर्मचा वापर करून जनरल झेडने आपला पुढचा पंतप्रधान निवडला आहे. यासाठी वापरकर्त्यांनी युथ अगेन्स्ट करप्शन नावाचा ‘डिस्कॉर्ड’ सर्व्हर वापरला. एका इंग्रजी वर्तमानपत्राच्या अहवालानुसार, या सर्व्हरमध्ये १,३०,००० सदस्य आहेत, जरी त्यांचे स्थान पडताळण्याची कोणतीही सुविधा नाही. सर्व्हरने मतदानाद्वारे नेपाळचा पुढचा नेता निवडला, त्यातते सर्व प्रत्यक्षात नेपाळमधून मतदान करत होते की नाही हे सांगता येत नाही. बुधवार, १० सप्टेंबर २०२५ रोजी, नेपाळच्या माजी मुख्य न्यायाधीश सुशीला कार्की यांची डिस्कॉर्ड सर्व्हरमध्ये पुढची नेता म्हणून निवड करण्यात आली.
चार्ली कर्क प्रकरणात डिस्कॉर्डची भूमिका
तर दुसरीकडे अमेरिकेतील युटी याठिकाणी ‘युटी व्हॅली युनिव्हर्सिटी’ मध्ये आयोजित एका कार्यक्रमात अमेरिकन कार्यकर्ते आणि राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांचे जवळचे मित्र म्हणून ओळख असणाऱ्या चार्ली कर्क यांची गोळ्या घालून हत्या करण्यात आली. या प्रकरणात, पोलिसांनी मोठे यश मिळवले आहे. पोलिसांनी कर्कच्या हत्येतील मुख्य संशयित २२ वर्षीय टायलर रॉबिन्सनला अटक केली आहे. या घटनेत ‘डिस्कॉर्ड’ अॅपचीही महत्त्वाची भूमिका असल्याचे सांगितले जात आहे.
चार्ली कर्कला मारण्यासाठी ‘डिस्कॉर्ड अॅप’चा वापर करण्यात आल्याचे सांगितले जात आहे. चौकशीत म्हटले आहे की, चौकशीदरम्यान रॉबिन्सनच्या रूममेटने तपासकर्त्यांना ‘डिस्कॉर्ड’वर रॉबिन्सनच्या नावाने केलेल्या चॅटची माहिती दिल्याचे सांगण्यात येत आहे. याबद्दल, डिस्कॉर्ड म्हणतो की हे संदेश संशयिताच्या रूममेटने दुसऱ्या मित्राला पाठवले होते. डिस्कॉर्डने म्हटले आहे की त्यांच्या तपासात संशयिताने हिंसाचाराला प्रोत्साहन दिल्याचा किंवा चार्ली कर्कला गोळ्या घालून ठार मारण्याची योजना आखल्याचा कोणताही पुरावा सापडला नाही.
फ्रान्स, जपान आणि इंग्लंडमध्ये धुमाकूळ Discord Use In Protest।
फ्रान्स: ‘Block Everything‘ आंदोलनात डिस्कॉर्डने मजूर आणि युवकांना संघटित केले. सप्टेंबर २०२५ मध्ये फ्रेंच सरकार कोलमडले, कारण सड़क, महामार्ग आणि इमारतींवर ब्लॉकेड केले गेले. हे आंदोलन आर्थिक असमानता आणि पोलिस हिंसेस विरोधात होते, ज्यात डिस्कॉर्ड सर्व्हर्सवर लाखो लोक सहभागी झाले. यामुळे फ्रान्समध्ये राजकीय अस्थिरता वाढली.
जपान : चार्ली कर्क यांनी जपान दौऱ्यादरम्यान (जुलै २०२५) ‘Sanseito’ पक्षाला (जो विदेशींविरोधी आहे) समर्थन दिले आणि डिस्कॉर्डवर त्यांच्या विचारांचा प्रसार केला. इथे ‘डिस्कॉर्ड’ने कट्टर राष्ट्रवादी गटांना एकत्र आणले, ज्यामुळे इमिग्रेशन आणि ‘जपानी फर्स्ट’ कॅम्पेनला सुरुवात झाली. विदेशी लोकसंख्येच्या वाढीविरोधात आंदोलने उभी राहिली.त्यातूनच जपानच्या पंतप्रधानांनी आपल्या पदाचा राजीनामा दिल्याचे म्हटले जात आहे.
इंग्लंड (यूके) : कर्क यांनी ऑक्सफर्ड युनियनमध्ये (मे २०२५) इमिग्रंट्सला ‘इन्सिडियस व्हॅल्यूज इंपोर्ट करणारे’ म्हटले आणि यूकेला ‘हेलहोल’ म्हटले. डिस्कॉर्डवरून कन्सर्व्हेटिव्ह युवक गटांनी हे विचार पसरवले, ज्यामुळे ब्रिटनमध्ये कल्चर वॉर्स आणि अँटी-इमिग्रेशन प्रोटेस्ट वाढले. हे अॅप कॅम्पस डिबेट्स आणि रॅडिकलायझेशनसाठी वापरले गेले.
डिस्कॉर्ड लोकप्रिय का आहे? Discord Use In Protest।
डिस्कॉर्ड लोकांमध्ये देखील लोकप्रिय आहे कारण त्यात फेसबुक-इन्स्टाग्राम सारख्या अंतहीन सामग्रीसह फीड नाही. तसेच, त्यात व्हॉट्सअॅपपेक्षा अनेक वैशिष्ट्ये आहेत. ‘डिस्कॉर्ड’ सर्व्हर वापरकर्त्यांना मोठ्या गटांमध्ये विचारविनिमय आणि चर्चा करण्याची परवानगी देतात, जे जनआंदोलनात अत्यंत महत्वाचे ठरते. नेपाळच्या निदर्शकांना त्यांच्या हालचालीसाठी अॅप कसे वापरायचे हे अचूकपणे माहित होते. सर्व्हर आणि अनेक चॅनेलद्वारे माहिती सामायिक केली जात होती. या सर्व्हरमध्ये घोषणा, तथ्य तपासणी, ग्राउंड अपडेट्स, बातम्यांचे डंप, प्रश्नोत्तरे, आपत्कालीन हेल्पलाइन आणि सामान्य चर्चा यासाठी स्वतंत्र चॅनेल असल्याचे म्हटले जाते. यामुळे विशिष्ट माहिती गोळा करणे अत्यंत सोपे होते.
डिस्कॉर्ड म्हणजे काय?
डिस्कॉर्ड हा एक कम्युनिकेशन प्लॅटफॉर्म आहे जो गेमर्ससाठी सुरू करण्यात आला होता, परंतु आता तो अनेक गटांमधील चर्चेसाठी वापरला जातो. डिस्कॉर्ड हे Gen Z साठी ‘डिजिटल प्लेग्राउंड’ बनले आहे, ज्याठिकाणी ते सक्रियता आणि क्रांती घडवतात, पण त्याचवेळी एक्स्ट्रीमिझम आणि हिंसेला खतपायीही ठरते.





