Claude Kitchen: गृहिणींच्या हातच्या चवीला व्यावसायिकतेची जोड; क्लाउड किचनमुळे महिलांना उद्योजकतेची संधी
पिंपरी-चिंचवडमध्ये ऑनलाइन खाद्यव्यवसायाचा विस्तार

पिंपरी – घरातील स्वयंपाकघर म्हणजे केवळ कुटुंबासाठी जेवण बनवण्याची जागा, अशी पारंपरिक ओळख आता बदलू लागली आहे. गृहिणींच्या हाताला असलेली चव, पारंपरिक पाककृतींचे कौशल्य आणि तरुणाईची डिजिटल तंत्रज्ञानातील हातोटी यांची सांगड घालत अनेक महिलांनी स्वयंपाकघरालाच व्यवसायाचे स्वरूप दिले आहे.
हॉटेलसाठी लागणारे मोठे भांडवल, महागडे भाडे, फर्निचर आणि कर्मचाऱ्यांचा खर्च टाळून सुरू करता येणारे क्लाउड किचन हा त्यासाठी महत्त्वाचा पर्याय ठरत आहे. पिंपरी-चिंचवडमधील वाढत्या ऑनलाइन खाद्यपदार्थांच्या मागणीमुळे या व्यवसायाला नवी चालना मिळत असून, गृहिणींसह तरुण-तरुणींनाही स्वतःचा ब्रँड उभारण्याची संधी मिळत आहे.
क्लाउड किचन म्हणजे ग्राहकांना प्रत्यक्ष बसून जेवण्याची सुविधा नसलेले, केवळ ऑनलाइन ऑर्डर आणि घरपोच खाद्यपदार्थ पुरवणारे व्यावसायिक स्वयंपाकघर. स्वतःच्या डिजिटल माध्यमातून ग्राहक ऑर्डर देतात. त्यानंतर किचनमध्ये पदार्थ तयार करून पॅकिंगद्वारे ग्राहकांपर्यंत पोहोचवले जातात.
विशेष म्हणजे, एकाच स्वयंपाकघरातून वेगवेगळ्या नावांनी घरगुती जेवण, बिर्याणी, चायनीज, नाश्त्याचे पदार्थ किंवा हेल्दी फूड असे स्वतंत्र ब्रँडही चालवता येतात. पारंपरिक हॉटेलप्रमाणे ग्राहकांसाठी स्वतंत्र जागा, आकर्षक इंटिरिअर किंवा मोठ्या कर्मचारीवर्गाची आवश्यकता नसल्याने कमी गुंतवणुकीत व्यवसाय सुरू करता येतो.
करोना काळातील लॉकडाऊनमध्ये घरपोच जेवणाची वाढलेली गरज या व्यवसायासाठी महत्त्वाचा टप्पा ठरली. त्यानंतर ऑनलाइन ऑर्डर करण्याची सवय कायम राहिल्याने या क्षेत्राला नवी बाजारपेठ मिळाली आहे.
पिंपरी-चिंचवडमधील हिंजवडी, वाकड, पिंपळे सौदागर, पुनावळे, चिंचवड, निगडी, आकुर्डी आणि भोसरी परिसरात नोकरदार, विद्यार्थी, आयटी कर्मचारी तसेच एकटे राहणाऱ्या नागरिकांची संख्या मोठी आहे. कामाच्या व्यस्त वेळापत्रकामुळे दररोज स्वयंपाक करणे शक्य नसलेल्या या ग्राहकांना घरगुती जेवण, टिफिन, परवडणाऱ्या थाळ्या आणि झटपट मिळणाऱ्या खाद्यपदार्थांची गरज असते.
त्यामुळे या भागात क्लाउड किचनसाठी स्थानिक बाजारपेठ निर्माण होत आहे. सुरुवातीला पाच ते आठ पदार्थांचा मर्यादित मेनू ठेवून, सोसायट्यांचे व्हॉट्सॲप ग्रुप, इन्स्टाग्राम, स्थानिक ग्राहकांचे नेटवर्क आणि मासिक टिफिन सबस्क्रिप्शनच्या माध्यमातून व्यवसाय वाढवण्यावर भर दिला जात आहे.
स्वयंपाकघराला व्यवसायाचे रूप देताना…
– कमी गुंतवणुकीत सुरुवात
– स्वतःचा ब्रँड : आकर्षक नाव, लोगो, दर्जेदार पॅकेजिंग आणि सोशल मीडियाच्या माध्यमातून स्वतंत्र ओळख निर्माण करता येते.
– थेट ग्राहकांशी जोडणी : व्हॉट्सॲप ऑर्डर, सोसायटी नेटवर्क आणि मासिक टिफिन योजनांमुळे नियमित ग्राहक जोडता येतात.
– रोजगारनिर्मिती : स्वयंपाकी, पॅकिंग कर्मचारी, डिलिव्हरी प्रतिनिधी आणि डिजिटल मार्केटिंग करणाऱ्यांसाठी कामाच्या संधी निर्माण होतात.
– आव्हानांवर मात : वाढती स्पर्धा, ऑनलाइन कमिशन, अन्नाची नासाडी आणि गुणवत्तेच्या तक्रारी टाळण्यासाठी काटेकोर नियोजन आवश्यक.
महिलांचे आर्थिक स्वावलंबन
क्लाउड किचनमुळे गृहिणींना केवळ घरगुती कौशल्यावर अवलंबून न राहता स्वतःची आर्थिक ओळख निर्माण करण्याची संधी मिळत आहे. योग्य नियोजन, दर्जेदार खाद्यपदार्थ आणि ग्राहकांचा विश्वास यांच्या बळावर घरातील स्वयंपाकघराचे रूपांतर एका यशस्वी उद्यमात होऊ शकते. त्यामुळे क्लाउड किचन हा केवळ ऑनलाइन जेवण पुरवण्याचा पर्याय न राहता महिला उद्योजकता, कौटुंबिक व्यवसाय आणि स्थानिक रोजगारनिर्मितीला चालना देणारे नवे व्यासपीठ ठरत आहे.
अनेकांनी नुकसानही सहन केले
आपल्या परिसराचा सर्वे न करता मोठे मेन्यूकार्ड तयार करणाऱ्यांना या व्यवसायात नुकसानही सहन करावे लागले आहे. व्यवसाय मिळवून देणारे अॅप त्यांचे कमिशन, कर व इतर शुल्क मिळून विक्री मूल्याची ३५ टक्के रक्कम कापून घेतात. यामुळे पदार्थ बनविण्यासाठी येणारा खर्च, विक्री न झाल्यास होणारे नुकसान या सर्व बाबींचे गणित योग्य रित्या न बसविल्यास नुकसान होण्याची दाट शक्यता असते. यामुळे आपल्या परिसरात कोणत्या पदार्थाला मागणी आहे हे मध्यस्थ कंपन्यांच्या संकेतस्थळावरुन जाणून घेता येऊ शकते.
Rohit Sharma : माहीच्या निवृत्तीने हिटमॅनही भावुक! रोहित शर्मा पोस्ट शेअर करत म्हणाला…





