ISRO 100th Mission |  भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेच्या (इस्रो) नेव्हिगेशन मिशनला धक्का बसला आहे. 29 जानेवारी रोजी बुधवारी लाँच केलेले नेव्हिगेशन उपग्रह एनव्हीएस -02 तांत्रिक चुकांमुळे त्याच्या अपेक्षित कक्षेत स्थिर करण्यात अपयश आलं आहे. एजन्सीने रविवारी सांगितले की, अंतराळ यानाच्या थ्रस्टर्स योग्यरित्या कार्य करू शकले नाहीत, ज्यामुळे कक्षा एजन्सी व्यत्यय आला आहे. श्रीहरिकोटा येथील अवकाश तळावरुन या उपग्रहाच लॉन्चिंग झालं होतं. इस्रोची ही 100 वी मोहिम होती, त्यामुळे सर्वांची मोठी अपेक्षा होती.

नेमकी काय समस्या निर्माण झाली ? 

स्पेस-आधारित नेव्हिगेशन सिस्टमसाठी इस्रोचे हे ध्येय महत्वाचे होते. इस्रोने रविवारी आपल्या संकेतस्थळावर सांगितले की, उपग्रहाच प्रक्षेपण यशस्वी झालं होतं. पण कक्षा वाढवण्याची जी प्रक्रिया असते, त्यात अपयश आलं. एनवीएस-02 उपग्रहातील थ्रस्टर्स प्रज्वलित होऊ शकले नाहीत, त्यासाठी उपग्रहाला अपेक्षित कक्षेत स्थापित करता आलं नाही, अशी इस्रोच्या वेबसाइवटर माहिती देण्यात आली आहे. थ्रस्टर्स प्रज्वलित होण्यासाठी आवश्यक असेलले ऑक्सीडायजरचे वाल्वच उघडले नसल्याने  उपग्रहाला अपेक्षित कक्षेत स्थापित करता आलं नाही.

GSLV रॉकेटने उपग्रहाला GTO कक्षेत स्थापित केल्यानंतर त्यावरील सौर पॅनलने आपलं काम व्यवस्थित सुरु केलं. सामान्य ऊर्जा निर्मिती झाली. ग्राऊंड स्टेशनसोबत कम्युनिकेशन सुरळीत आहे. जीएसएलव्हीद्वारे लॉन्चिंग यशस्वी ठरलं. अत्यंत अचूकतेने कक्षेत स्थापित करण्याबरोबर सर्व टप्प्यांवर योग्य पद्धतीने काम झालं होतं.

𝗡𝗩𝗦-𝟬𝟮 𝗠𝗶𝘀𝘀𝗶𝗼𝗻 𝗨𝗽𝗱𝗮𝘁𝗲:

The orbit raising operations towards positioning the satellite to the designated orbital slot could not be carried out as the valves for admitting the oxidizer to fire the thrusters for orbit raising did not open.

Alternate mission… pic.twitter.com/T4JeuOdMln

— ISRO InSight (@ISROSight) February 2, 2025

इस्रोने मिशनबद्दल काय सांगितले?

सध्या एनवीएस-02 उपग्रह पृथ्वीभोवती GTO कक्षेत भ्रमण करत आहे. परंतु नेव्हिगेशन सिस्टिमसाठी ही कक्षा उपयोगाची नाही. उपग्रहाची बाकीची सिस्टिम व्यवस्थित काम करते आहे. इस्रो म्हणाले की लंबवर्तुळ कक्षेत नेव्हिगेशनसाठी उपग्रह वापरण्यासाठी वैकल्पिक मिशनच्या धोरणांवर काम केले जात आहे. जीएसएलव्ही रॉकेटने जीटीओमध्ये उपग्रह स्थापित केल्यानंतर उपग्रहावरील सौर पॅनेल यशस्वीरित्या तैनात केले आहेत. नेव्हिगेशनसाठी उपग्रहाचा वापर करण्यासाठी पर्यायी मिशन रणनितीवर सुरु असल्याचे इस्रोकडून सांगण्यात आलं आहे.

वर्षातील इस्रोचे पहिले मिशन 

बुधवारी सकाळी 6:23 वाजता, इस्रोने आंध्र प्रदेशातील श्रीहरीकोटा येथून जीएसएलव्ही-एफ 15 रॉकेटसह एनव्हीएस -02 लाँच केले. इस्रोचे नवीन अध्यक्ष वि. नारायणन यांच्यासाठी हे ध्येय देखील महत्त्वाचे होते, कारण त्यांच्या नेतृत्वात हे पहिले प्रक्षेपण होते. या वर्षाच्या इस्रोचे हे देखील पहिले मोठे ध्येय आहे. परंतु तांत्रिक चुकांमुळे मिशनच्या यशाबाबत आता शंका निर्माण केली जात आहे.

हेही वाचा: 

“धर्म किंवा राज्याप्रती असलेल्या निष्ठेशी तडजोड…”; अजित डोवाल यांचे महत्वपूर्ण विधान