Us Iran War: अमेरिका आणि इराण यांच्यातील शांतता कराराचा भाग म्हणून, डोनाल्ड ट्रम्प यांनी होर्मुझची सामुद्रधुनी टोलमुक्त घोषित केली. आता इराणने यावर प्रतिक्रिया दिली आहे. तेहरानचा दावा आहे की, होर्मुझच्या सामुद्रधुनीवर टोल आकारला जाणार नाही, परंतु शुल्क आकारले जाणार असल्याचे म्हटले आहे.

आंतरराष्ट्रीय कायद्यानुसार, टोल बेकायदेशीर आहे, परंतु विशिष्ट सेवांसाठी शुल्क आकारले जाऊ शकते. इराण कोणत्या सेवा पुरवेल हे अद्याप स्पष्ट झालेले नाही. अमेरिका-इराण युद्ध सुरू होण्यापूर्वी, होर्मुझच्या सामुद्रधुनीवर कोणतेही शुल्क आकारले जात नव्हते.

टोलचे नाव बदलून ‘शुल्क’

इराणने टोल वसुलीचे नाव बदलून ‘सुविधा शुल्क’ असे ठेवले आहे. न्यूयॉर्क टाइम्सच्या वृत्तानुसार, इराणने म्हटले आहे की होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जहाजांना टोल लावणे बेकायदेशीर आहे, परंतु ते ‘टोल’ ऐवजी ‘सेवां’साठी शुल्क आकारतील.

ट्रम्प यांचा होर्मुझ टोलमुक्त असल्याचा दावा

रविवारी (१४ जून) अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी दावा केला की होर्मुझची सामुद्रधुनी पुन्हा उघडण्यात आली आहे आणि ती टोलमुक्त राहील. त्यांनी पुढे सांगितले की, या करारामुळे जगातील सर्वात महत्त्वाच्या ऊर्जा मार्गांपैकी एक सुरक्षित होईल.

‘द न्यूयॉर्क टाइम्स’ला दिलेल्या मुलाखतीत ट्रम्प यांनी सांगितले की, या करारामुळे हा सामरिक सागरी मार्ग खुला ठेवण्यास आणि या प्रदेशात मोठ्या युद्धाचा धोका कमी करण्यास मदत होईल. वृत्तपत्राच्या वृत्तानुसार, ट्रम्प यांनी म्हटले आहे की, “या करारामुळे होर्मुझची सामुद्रधुनी “कायमस्वरूपी टोल-मुक्त” राहील.”

ट्रम्प यांच्या दाव्याच्या पार्श्वभूमीवर, इराणच्या नव्या वक्तव्याने होर्मुझची सामुद्रधुनी टोल-मुक्त होण्यावर शंका निर्माण केली आहे. जर इराणने शुल्क आकारले, तर त्याचा जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यावर परिणाम होऊ शकतो आणि आंतरराष्ट्रीय जलमार्गांमध्ये एक धोकादायक नवा पायंडा पडू शकतो.

ट्रम्प यांनी जाहीर केले की अमेरिका आणि इराण यांच्यात एक करार झाला आहे. या करारामुळे होर्मुझची सामुद्रधुनी पुन्हा उघडली जाईल आणि अमेरिकेची नौदल नाकेबंदी संपुष्टात येईल. अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षांनी अनेक महिन्यांच्या संघर्षानंतर याला एक मोठे यश म्हटले आहे, ज्यामुळे जागतिक ऊर्जा बाजारांवर गंभीर परिणाम झाला होता आणि मोठ्या प्रादेशिक युद्धाची भीती निर्माण झाली होती.