Ganesh Chaturthi 2026: आज १४ सप्टेंबर रोजी देशभरात गणेश चतुर्थीचा उत्साह पाहायला मिळत आहे. महाराष्ट्रात तर गणपती बाप्पाच्या आगमनापासूनच वातावरण भक्तिमय होतं. ढोल-ताशांचा गजर, बाप्पाच्या जयघोषाने आणि सजवलेल्या मंडपांनी मुंबईसह अनेक शहरं गजबजली आहेत. गणेशोत्सवाचा हा उत्साह फक्त खऱ्या आयुष्यातच नाही, तर बॉलिवूड चित्रपटांमध्येही अनेकदा पाहायला मिळाला आहे. विशेष म्हणजे काही सिनेमांमध्ये गणपती उत्सव हा केवळ गाणं किंवा सेलिब्रेशन दाखवण्यासाठी नव्हता, तर त्याचवेळी कथेत मोठा ट्विस्ट आला आणि संपूर्ण गोष्टच बदलली.

डॉन

शाहरुख खान आणि प्रियंका चोप्रा यांच्या मुख्य भूमिका असलेला ‘डॉन’ हा चित्रपट २००६ मध्ये रिलीज झाला. फरहान अख्तर दिग्दर्शित या सिनेमात गणपती विसर्जनाचा प्रसंग खूप महत्त्वाचा ठरतो. ‘मोरया रे’च्या गजरात गणपती विसर्जनाची मिरवणूक सुरू असते आणि त्याचवेळी पोलिस डॉनचा पाठलाग करत असतात.

या गोंधळात डॉन जखमी होतो आणि कोमात जातो. त्यानंतर पोलिस आणि गुन्हेगारी जगताचा खेळच बदलतो. डॉनसारखाच दिसणारा साधा माणूस विजय याला डॉनच्या जागी गँगमध्ये पाठवलं जातं. इथून पुढे सुरू होतो ओळख, फसवणूक आणि सस्पेन्सचा खेळ. त्यामुळे गणपती विसर्जनाचा हा सीन चित्रपटातील मोठ्या ट्विस्टसाठी लक्षात राहतो.

वास्तव : द रिअॅलिटी

संजय दत्तचा ‘वास्तव : द रिअॅलिटी’ हा चित्रपट मुंबईच्या गुन्हेगारी जगावर आधारित आहे. या सिनेमात रघु नावाचा साधा मुलगा परिस्थितीमुळे गुन्हेगारीच्या दुनियेत ओढला जातो आणि पुढे मोठा गँगस्टर बनतो.

चित्रपटाच्या शेवटी गणपती विसर्जनाची मिरवणूक सुरू असते. ढोल-ताशे आणि बाप्पाच्या जयघोषात रघु पोलिसांपासून वाचण्याचा प्रयत्न करत आपल्या आईकडे पोहोचतो. मात्र मुलगा आता या गुन्हेगारीच्या जगातून बाहेर पडू शकणार नाही, हे त्याची आई ओळखते. त्यानंतर आई आपल्या मुलाबाबत अत्यंत कठीण निर्णय घेते. त्यामुळे गणपती विसर्जनाच्या पार्श्वभूमीवर घडणारा हा प्रसंग चित्रपटाच्या शेवटाला वेगळाच भावनिक अर्थ देतो.

अग्निपथ

हृतिक रोशनच्या ‘अग्निपथ’ चित्रपटातील ‘देवा श्री गणेशा’ हे गाणं आजही प्रेक्षकांच्या लक्षात आहे. गणपती उत्सवाच्या पार्श्वभूमीवर विजयची पुढची मोठी चाल या भागात पाहायला मिळते. विजय गणपतीची पूजा करतो आणि त्यानंतर सूर्या याला संपवण्यासाठी निघतो. सूर्या हा पोलीस कमिश्नर गायतोंडे यांच्या हत्येच्या कटात सहभागी असतो. विजयच्या या निर्णयामुळे कांचा चीना आणि विजय यांच्यातील संघर्ष आणखी तीव्र होतो. पुढे कांचा विजय आणि त्याच्या कुटुंबाला संपवण्याची शपथ घेतो. त्यामुळे गणपती उत्सवाचा हा भाग पुढच्या संघर्षासाठी महत्त्वाचा ठरतो.

सरकार ३

अमिताभ बच्चन यांच्या ‘सरकार ३’ या चित्रपटातही गणपती आरतीचा प्रसंग कथेला वेगळं वळण देतो. सुभाष नागरे म्हणजेच सरकार गणपतीची आरती करत असताना त्याच्यावर हल्ला होतो. या हल्ल्यामागचं राजकारण आणि सत्तेसाठी सुरू असलेला संघर्ष हळूहळू समोर येतो. त्यामुळे गणपती आरतीचा प्रसंग या सिनेमातील राजकीय कटकारस्थानांना पुढे नेणारा महत्त्वाचा भाग ठरतो.

एकूणच, बॉलिवूडमध्ये गणेशोत्सव अनेकदा फक्त उत्सव म्हणून दाखवला गेलेला नाही. काही सिनेमांमध्ये बाप्पाच्या आगमनासोबत कथा पुढे सरकली, तर काही ठिकाणी विसर्जनाच्या गर्दीत मोठे ट्विस्ट पाहायला मिळाले. म्हणूनच या चित्रपटांमधील गणपतीचे प्रसंग आजही प्रेक्षकांच्या लक्षात राहतात.