मुंबई: यूएस फेडरल रिझर्व्ह (US Federal Reserve) कडून व्याजदर कपातीची शक्यता आणि विदेशी संस्थागत गुंतवणूकदारांच्या (FIIs) ताज्या निधीच्या ओघामुळे बुधवारी (Wednesday) प्रमुख शेअर बाजार निर्देशांक सेन्सेक्स (Sensex) आणि निफ्टी (Nifty) सकारात्मक पातळीवर स्थिरावले. जागतिक बाजारातील तेजीचाही बाजाराला आधार मिळाला.

प्रमुख निर्देशांक आणि शेअर्सची स्थिती –

30 शेअर्सचा समावेश असलेला सेन्सेक्स (BSE Sensex) 368.97 अंकांनी (०.४४ टक्के) वधारून 84,997.13 वर स्थिरावला. दिवसाभरात तो 477.67 अंकांची वाढ नोंदवत 85,105.83 च्या उच्चांकावर पोहोचला होता. 50 शेअर्सचा राष्ट्रीय शेअर बाजाराचा निफ्टी 117.70 अंकांनी (०.४५ टक्के) वाढून 26,053.90 वर बंद झाला.

तेजीतील शेअर्स: सेन्सेक्समधील अदानी पोर्ट्स (Adani Ports), एनटीपीसी (NTPC), पॉवर ग्रिड (Power Grid), एचसीएल टेक (HCL Tech), टाटा स्टील (Tata Steel), सन फार्मा (Sun Pharma), ट्रेंट (Trent) आणि एशियन पेंट्स (Asian Paints) हे प्रमुख वाढणारे शेअर्स ठरले.

घसरण झालेले शेअर्स: दुसरीकडे, भारत इलेक्ट्रॉनिक्स (Bharat Electronics), एटरनल (Eternal), महिंद्रा अँड महिंद्रा (Mahindra & Mahindra) आणि मारुती (Maruti) मध्ये घसरण दिसून आली.

बीएसईवर एकूण 2,482 शेअर्सनी वाढ नोंदवली, तर 1,668 शेअर्समध्ये घट झाली आणि 175 शेअर्स स्थिर राहिले. बीएसई मिडकॅप निर्देशांक ०.६८ टक्के आणि स्मॉलकॅप निर्देशांक ०.५६ टक्क्यांनी वधारला. पॉवर (2.72%), युटिलिटीज (2.61%), तेल आणि वायू (2.55%), धातू (1.68%), ऊर्जा (1.51%), सेवा (1.33%), कमोडिटीज (1.16%) आणि भांडवली वस्तू (1.01%) या क्षेत्रांमध्ये मोठी वाढ झाली. केवळ ऑटो (Auto) क्षेत्रातील शेअर्समध्ये घसरण झाली.

आशियाई आणि युरोपीय बाजार: दक्षिण कोरियाचा कोस्पी, जपानचा निक्केई 225 आणि शांघायचा एसईसी कंपोजिट निर्देशांक तेजीत राहिले. युरोपीय बाजारपेठेतही बहुतेक व्यवहार वाढीसह सुरू होते. अमेरिकेचे बाजार मंगळवारी सकारात्मक पातळीवर बंद झाले होते.

बाजार तज्ज्ञांचे मत

“जागतिक बाजारातील सकारात्मक संकेतांमुळे आणि यूएस फेडरल रिझर्व्हच्या संभाव्य दर कपातीच्या अपेक्षेमुळे गुंतवणूकदारांची भावना सकारात्मक राहिली. संभाव्य व्यापार कराराच्या उत्साहवर्धक अपडेट्समुळेही बाजाराला पाठिंबा मिळाला,” असे रिलीगेअर ब्रोकिंगचे संशोधन प्रमुख अजित मिश्रा यांनी सांगितले.

जिओजित इन्व्हेस्टमेंट्स लिमिटेडचे संशोधन प्रमुख विनोद नायर म्हणाले की, “आशियाई बाजारातील सकारात्मक संकेत आणि जागतिक व्यापार गतिशीलतेवरील सुधारित स्पष्टतेमुळे देशांतर्गत बाजार मजबूत नोटवर बंद झाला. भारत-अमेरिका व्यापार वाटाघाटींमधील प्रगतीची आशादेखील वाढवणारी ठरली. फेडचा आगामी निर्णय जागतिक बाजारासाठी महत्त्वाचा आहे; 25 बेसिस पॉइंट्सची दर कपात मोठ्या प्रमाणावर अपेक्षित असली तरी, पुढील दर कपातीवर त्यांचे भाष्य बाजाराच्या भविष्यातील दिशेसाठी मार्गदर्शक ठरेल.”

विदेशी गुंतवणूक: एक्सचेंज डेटानुसार, विदेशी संस्थागत गुंतवणूकदारांनी (FIIs) मंगळवारी 10,339.80 कोटी रुपयांच्या इक्विटी खरेदी केल्या.

कच्चे तेल: जागतिक तेल बेंचमार्क ब्रेन्ट क्रूड 0.23 टक्क्यांनी वाढून 64.55 डॉलर प्रति बॅरल वर पोहोचले.

मागील दिवसाची स्थिती: मंगळवारी सेन्सेक्स 150.68 अंकांनी (०.१८ टक्के) घसरून 84,628.16 वर, तर निफ्टी 29.85 अंकांनी (०.११ टक्के) घसरून 25,936.20 वर बंद झाला होता.

यूएस फेड दरकपात आणि भारतीय शेअर बाजाराचा संबंध-

जेव्हा यूएस फेडरल रिझर्व्ह (US Fed) व्याजदर कमी करते, तेव्हा त्याचा थेट परिणाम भारतीय शेअर बाजारावर होतो. खालील मुख्य कारणांमुळे बाजारात तेजी येते:

विदेशी गुंतवणुकीत वाढ (FII Inflows): यूएस मध्ये दर कपात झाल्यास, डॉलरचे उत्पन्न (yield) कमी होते. यामुळे विदेशी संस्थागत गुंतवणूकदार (FIIs) जास्त परताव्यासाठी भारतासारख्या उदयोन्मुख (emerging) बाजारात आपला निधी वळवतात, ज्यामुळे बाजारात मोठी खरेदी होऊन वाढ होते.

कर्ज स्वस्त: जागतिक स्तरावर कर्ज घेणे स्वस्त होते. याचा फायदा भारतीय कंपन्यांना होतो, कारण त्यांना कमी व्याजदरावर भांडवल उपलब्ध होते.

सकारात्मक जागतिक भावना: अमेरिकेतील दर कपातीमुळे जागतिक बाजारात सकारात्मक वातावरण निर्माण होते, ज्याचा प्रभाव भारतीय बाजारावरही दिसून येतो.

थोडक्यात, फेडच्या दरकपातीच्या आशेमुळे डॉलर भारतात येतो, ज्यामुळे बाजारात तरलता (liquidity) वाढते आणि तेजी येते.