Money-back policy: गेल्या काही वर्षांत मुलांच्या शिक्षणखर्चात प्रचंड वाढ होताना दिसत आहे. शाळेतील फीपासून उच्च शिक्षणापर्यंत प्रत्येक टप्प्यावर खर्चाचा आलेख सातत्याने वर जात आहे. अशा परिस्थितीत पालकांनी मुलांच्या भविष्यासाठी योग्य आर्थिक नियोजन करणे अत्यावश्यक ठरते. या नियोजनात मनीबॅक पॉलिसी आणि म्युच्युअल फंड एसआयपी हे दोन पर्याय बहुतेक पालकांच्या चर्चेत नेहमी दिसून येतात. या दोन्ही पर्यायांचा हेतू सुरक्षितता आणि बचत हा असला तरी त्यांचे स्वरूप, परतावे आणि दीर्घकालीन परिणाम मात्र पूर्णपणे वेगळे आहेत. मनी-बॅक पॉलिसी ही पारंपरिक विमा उत्पादन म्हणून ओळखली जाते. या पॉलिसींमध्ये ठराविक कालावधीनंतर काही रक्कम ‘मनी-बॅक’ म्हणून परत मिळते आणि मुदतपूर्तीनंतर आणखी एक रक्कम हातात येते. या योजनांमध्ये जीवनविमा कवचही मिळते, परंतु परतावा मात्र तुलनेने कमी असतो. या योजनांचा सरासरी वार्षिक परतावा साधारण 5 ते 6 टक्क्यांदरम्यान फिरत असल्याचे अनेक वर्षांचे अनुभव सांगतात. पण दुसरीकडे एसआयपी ही संकल्पना पूर्णपणे बाजाराशी जोडलेली आहे. इक्विटी म्युच्युअल फंडांच्या एसआयपींमधून दीर्घकालीन काळात साधारण 10 ते 12 टक्क्यांच्या आसपास परतावा मिळण्याची शक्यता अनेक ऐतिहासिक आकडेवारींवरून दिसते. चक्रवाढ व्याजामुळे एसआयपींमधील रक्कम वेगाने वाढते आणि मुलांच्या उच्च शिक्षणाचा वाढता खर्च सांभाळण्यासाठी आवश्यक एवढी मजबूत संपत्ती 10-15 वर्षांत जमा होऊ शकते. जोखीम असली तरी… एसआयपीमध्ये बाजारातील चढउतारांचा धोका असतो, परंतु दीर्घकालीन वेळेत हा धोका लक्षणीय प्रमाणात कमी होतो. मुलांच्या भविष्याच्या नियोजनात सर्वात महत्त्वाचा घटक म्हणजे महागाई. शिक्षण क्षेत्रातील महागाई ही सामान्य महागाईपेक्षा जास्त असते. आज 10-12 लाखांत होणारे इंजिनियरिंग किंवा मेडिकल शिक्षण पुढील 15 वर्षांत 2530 लाखांच्या वर जाताना दिसू शकते. मनी-बॅक पॉलिसीचा कमी परतावा या वाढत्या खर्चाशी तुलनेने कमी गतीने धावतो; तर एसआयपीमधील उच्च परतावा महागाईवर मात करून निव्वळ संपत्ती वेगाने वाढवतो. म्हणूनच अनेक तज्ञ पालकांना किमान दीर्घकालीन गुंतवणुकीसाठी एसआयपीचा विचार करण्याचा सल्ला देताना दिसतात. मनी-बॅक पॉलिसी आणि एसआयपी हे दोन्ही पर्याय उद्देशानुसार वेगवेगळे आहेत. मनीबॅक पॉलिसी सुरक्षितता, हमी, विमा कवच आणि निश्चित रकमेची परतफेड देते. पण त्यात संपत्ती निर्माण होण्याचा वेग कमी असतो. तर एसआयपी हा जोखीम स्वीकारण्याची तयारी असलेल्या पालकांसाठी दीर्घकालीन संपत्ती तयार करण्याचा अधिक प्रभावी मार्ग ठरतो. मुलांच्या उच्च शिक्षण, परदेशातील शिक्षण किंवा व्यावसायिक प्रशिक्षणासाठी आवश्यक असलेली मोठी रकम या माध्यमातूनच अधिक वास्तववादी पद्धतीने जमवली जाऊ शकते. अनेक पालक आज दोन्हीचा संतुलित वापर करतातजीवनविमा म्हणून एलआयसीची पॉलिसी घ्यायची आणि गुंतवणूक व संपत्ती निर्मितीसाठी एसआयपीचा पर्याय निवडायचा. हा संमिश्र मार्ग दीर्घकालीनदृष्ट्या सुरक्षित आणि व्यवहार्य ठरतो.
