प्रभात वत्तसेवा जुन्नर – युनेस्कोच्या जागतिक वारसा दर्जाने गौरवलेले किल्ले शिवनेरी हे केवळ ऐतिहासिकच नव्हे, तर महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक अभिमानाचे प्रतीक आहे. या शिवजन्मभूमीकडे देशविदेशातून पर्यटक मोठ्या संख्येने येण्याची शक्यता असताना, पर्यटकांसाठी दर्जेदार वास्तव्य आणि स्थानिकांसाठी उत्पन्नाची संधी निर्माण व्हावी यासाठी हेरिटेज होमस्टे ही अभिनव संकल्पना आता प्रत्यक्ष अंमलबजावणीच्या मार्गावर आहे.ही संकल्पना जुन्नरच्या सह्याद्री गिरीभ्रमण संस्थेने मांडली असून तिला पुणे जिल्हा परिषद आणि पंचायत समिती जुन्नर यांचे सक्रिय पाठबळ लाभले आहे. या उपक्रमाअंतर्गत किल्ले शिवनेरीच्या परिघातील कुसुर, निरगुडे, खामगाव या गावांतील जुन्या ऐतिहासिक वाड्यांची पाहणी करण्यात आली. प्रशासकीय शिष्टमंडळासह हॉटेल क्षेत्रातील तज्ज्ञ, कन्सल्टंट आणि स्थानिक स्वराज्य संस्थांचे प्रतिनिधी यावेळी सहभागी झाले होते. यावेळी जुन्नरचे गटविकास अधिकारी प्रतिक चन्नावार, कृषी अधिकारी निलेश बुधवंत, ओयो कंपनीचे सर्व्हीस स्पेशालिस्ट तुषार राऊत, ट्रान्सफॉर्मेशन लिड विनोद जाधव, विस्तार अधिकारी राजू कोंढावळे, विनायक कदम तसेच सह्याद्री गिरीभ्रमण संस्थेचे धर्मेंद्र कोरे, प्रवीण फल्ले हे उपस्थित होते. या अधिकार्यांनी वाड्यांचे वास्तुशास्त्रीय आणि सांस्कृतिक मूल्य, सोयी-सुविधा उभारणीची शक्यता, स्थानिक भागधारकांचा सहभाग आणि पर्यटनदृष्ट्या उपयोग यांचा सखोल अभ्यास केला. ओयो आणि इतर हॉटेल तज्ज्ञांकडून घरगुती होमस्टे सेवा कशी दर्जेदार बनवता येईल, याबाबत मार्गदर्शन करण्यात आले. वाड्यांचे सौंदर्य, पारंपरिक रचना, स्वयंपाकाची सोय, स्वच्छता व सुरक्षितता यावर विशेष भर दिला जाणार आहे. हेरिटेज होमस्टे संकल्पना ही केवळ पर्यटकांसाठी नव्हे, तर स्थानिकांसाठी रोजगार निर्मितीचा एक महत्त्वाचा भाग ठरणार आहे.या वाड्यांची पाहणी झाल्यानंतर लवकरच संपूर्ण अहवाल तयार करून पहिल्या टप्प्यात निवडक वाड्यांमध्ये होमस्टे सुविधा सुरू करण्याचा निर्णय घेतला जाणार आहे. त्यानंतर टप्प्याटप्प्याने योजना विस्तारली जाईल. या उपक्रमामुळे जुन्नर परिसरात ग्रामीण पर्यटनाला नवा चेहरा मिळणार असून, स्थानिकांमध्ये उत्साहाचे वातावरण निर्माण झाले आहे. अनेक ग्रामस्थांनी या योजनेत सहभाग घेण्याची तयारी दर्शवली असून, त्यांच्या जुन्या वाड्यांचे जतन होत असतानाच उत्पन्नाचाही नवा स्त्रोत उपलब्ध होणार आहे. जिल्हा परिषदेची ठोस भूमिका.. जिल्हा परिषदेचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी गजानन पाटील यांनी काही दिवसांपूर्वीच या संकल्पनेला हरी झेंडी दाखवत, प्रत्यक्ष अंमलबजावणीचे संकेत दिले होते. ही संकल्पना केवळ पर्यटनाला चालना देणारी नाही, तर स्थानिकांच्या आर्थिक सक्षमीकरणासाठी एक शाश्वत मॉडेल ठरू शकते, असे त्यांनी स्पष्टपणे सांगितले होते.त्यांच्या मार्गदर्शनात तयार करण्यात आलेल्या आराखड्यानुसार, स्थानिक शेतकर्यांची जुनी घरे आणि वाडे वापरून त्यांना आर्थिक उत्पन्नाची संधी उपलब्ध करून दिली जाणार आहे. हे वाडे नवी झळाळी मिळवून पर्यटकांना खर्या अर्थाने ग्रामीण मराठी संस्कृतीचा अनुभव देतील. या योजनेतून स्थानिक युवकांना गाईडिंग, स्वयंपाक, व्यवस्थापन अशा विविध कामांमध्ये सहभागी होता येईल. येथील संस्कृती, परंपरा, खाद्यसंस्कृती आणि ग्रामीण जीवनशैली थेट पर्यटकांपर्यंत पोहचणार आहे. -प्रतिक चन्नावार, गटविकास अधिकारी शिवनेरी पर्यटन – स्थानिकांसाठी नवी संधी.. -युनेस्को दर्जा लाभलेल्या शिवनेरी किल्ल्याभोवती पर्यटन वाढण्याची शक्यता -पर्यटकांसाठी दर्जेदार वास्तव्य, स्थानिक जीवनशैली अनुभवण्याची संधी -ग्रामस्थांसाठी उत्पन्नाचे स्रोत, नव्या व्यवसायाची दिशा -पारंपरिक वाड्यांचे जतन आणि नूतनीकरण
