Pregnancy After 40: 40 वर्षांनंतर प्रेग्नेंसी प्लॅन करणाऱ्या महिलांची संख्या आज वाढताना दिसते. मात्र, वाढत्या वयासोबत गर्भधारणेदरम्यान काही आरोग्यविषयक धोके वाढू शकतात. त्यामुळे प्रेग्नेंसी प्लॅन करण्यापूर्वी डॉक्टरांचा सल्ला घेणं आणि आरोग्याची योग्य तपासणी करून घेणं महत्त्वाचं ठरतं.

नुकतंच पाकिस्तानी अभिनेत्री माहिरा खानने वयाच्या 41व्या वर्षी दुसऱ्यांदा आई होणार असल्याचं सांगितलं. तिच्या म्हणण्यानुसार, 24व्या वर्षी आई होण्याचा अनुभव आणि आता 41व्या वर्षी आई होण्याचा अनुभव वेगळा आहे. वाढत्या वयात प्रेग्नेंसी शारीरिकदृष्ट्या अधिक आव्हानात्मक वाटू शकते, असं तिने सांगितलं. मात्र, प्रत्येक महिलेचा अनुभव आणि आरोग्याची परिस्थिती वेगळी असते.

40 नंतर प्रेग्नेंसीमध्ये धोका का वाढतो?

महिलांची फर्टिलिटी म्हणजेच गर्भधारणेची क्षमता वयानुसार कमी होत जाते. वाढत्या वयासोबत अंड्यांची संख्या आणि त्यांची गुणवत्ता कमी होऊ शकते. त्यामुळे गर्भधारणा होण्यासाठी अधिक वेळ लागू शकतो.

वयानुसार गर्भपाताचा धोका आणि गर्भातील काही क्रोमोसोमल समस्या वाढण्याची शक्यता देखील वाढते. मात्र, याचा अर्थ 40 वर्षांनंतर निरोगी बाळ होऊ शकत नाही, असा अजिबात नाही. अनेक महिला 40 नंतरही निरोगी गर्भधारणा अनुभवतात.

कोणते धोके वाढू शकतात?

40 वर्षांनंतर प्रेग्नेंसीमध्ये काही गुंतागुंत होण्याची शक्यता तुलनेने वाढू शकते. यामध्ये उच्च रक्तदाब, प्रीक्लेम्पसिया, जेस्टेशनल डायबेटीस, गर्भपात आणि काही प्रकरणांमध्ये स्टिलबर्थचा समावेश होतो. काही वेळा बाळाची वाढ अपेक्षेपेक्षा कमी किंवा जास्त होण्याची शक्यताही असू शकते. त्यामुळे अशा प्रेग्नेंसीमध्ये डॉक्टरांकडून नियमित तपासणी आणि गर्भाच्या वाढीवर लक्ष ठेवणं महत्त्वाचं असतं.

प्रेग्नेंसी प्लॅन करण्यापूर्वी काय करावं?

40 वर्षांनंतर प्रेग्नेंसीचा विचार करत असाल तर सर्वात आधी डॉक्टरांचा सल्ला घ्या. डॉक्टर तुमची मेडिकल हिस्ट्री, आधीची प्रेग्नेंसी, सुरू असलेली औषधं, लसीकरण आणि इतर आरोग्यविषयक समस्या तपासू शकतात. पीरियड्स अनियमित असतील किंवा त्यासंबंधी काही समस्या असतील तर त्याचंही योग्य मूल्यमापन करणं गरजेचं आहे.

प्रेग्नेंसीपूर्वी फॉलिक अॅसिडबाबतही डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा. गर्भधारणेपूर्वी आणि गर्भधारणेच्या सुरुवातीच्या काळात फॉलिक अॅसिड महत्त्वाचं मानलं जातं. सामान्यतः NHS कडून प्रेग्नेंसीच्या आधीपासून गर्भधारणेच्या पहिल्या 12 आठवड्यांपर्यंत दररोज 400 मायक्रोग्रॅम फॉलिक अॅसिड घेण्याचा सल्ला दिला जातो. मात्र, काही महिलांसाठी वेगळा डोस आवश्यक असू शकतो, त्यामुळे डोस डॉक्टरांनी ठरवणं योग्य आहे.

प्रेग्नेंसीनंतर कोणत्या तपासण्या?

40 वर्षांनंतर गर्भधारणा झाल्यानंतर नियमित प्री-नेटल तपासण्या महत्त्वाच्या ठरतात. डॉक्टरांच्या सल्ल्यानुसार ब्लड प्रेशर, ब्लड शुगर आणि बाळाच्या वाढीची तपासणी केली जाऊ शकते. गरजेनुसार गर्भाच्या क्रोमोसोमल स्थितीसाठी जेनेटिक स्क्रीनिंगचाही विचार केला जाऊ शकतो. गर्भावस्थेच्या शेवटच्या टप्प्यात बाळाची वाढ आणि त्याच्या आरोग्यावर लक्ष ठेवण्यासाठी अतिरिक्त तपासण्या करण्याचा सल्ला डॉक्टर देऊ शकतात.

40 नंतर प्रेग्नेंसी म्हणजे फक्त धोका नाही

40 वर्षांनंतरची प्रत्येक प्रेग्नेंसी धोकादायक असेलच असं नाही. प्रत्येक महिलेचं आरोग्य, फर्टिलिटी, आधीची प्रेग्नेंसी आणि मेडिकल हिस्ट्री वेगळी असते. त्यामुळे इंटरनेटवरील माहितीच्या आधारावर स्वतः निर्णय न घेता, प्रेग्नेंसी प्लॅन करण्यापूर्वी स्त्रीरोगतज्ज्ञांचा सल्ला घेणं अधिक योग्य ठरतं.