New Labour Code: केंद्र सरकारने नवीन कामगार संहिता (New Labour Code) लागू करण्याची घोषणा केली असून, याचा थेट परिणाम कोट्यवधी नोकरदारांच्या वेतन रचनेवर (Salary Structure), कपातीवर आणि भविष्यातील फायद्यांवर होणार आहे. हा बदल तुमच्या हातात येणाऱ्या पगाराच्या गणिताला कसे बदलेल, याबद्दल कर्मचारी वर्गात मोठी चर्चा आहे. बेसिक सॅलरीचा नवा नियम आणि पगारावर परिणाम – नवीन ‘वेज कोड’ (Wage Code) नुसार, आता कोणत्याही कर्मचाऱ्याचे बेसिक वेतन (Basic Salary) त्याच्या एकूण CTC (Cost-to-Company) च्या किमान ५०% असणे अनिवार्य करण्यात आले आहे. जुनी पद्धत: यापूर्वी अनेक कंपन्या बेसिक वेतन कमी ठेवून भत्ते (Allowances) वाढवत असत. यामुळे कंपनीचा पीएफ (PF) आणि ग्रॅच्युइटीवरील खर्च कमी होत होता. नवीन व्यवस्था: या नव्या नियमामुळे कंपन्यांना आता बेसिक सॅलरी जास्त ठेवावी लागेल, ज्यामुळे पीएफ आणि ग्रॅच्युइटीसाठीचा आधार (Base) वाढेल. पीएफ (PF) ची गणना बेसिक सॅलरीच्या १२% वर होते. ग्रॅच्युइटीची गणना देखील याच आधारावर होते. दीर्घकाळचा फायदा: पीएफ आणि ग्रॅच्युइटीमधील योगदान वाढेल, ज्यामुळे तुमची निवृत्तीनंतरची बचत आणि सुरक्षा (Retirement Savings) खूप मजबूत होईल. तात्काळ परिणाम: CTC मध्ये पीएफ आणि ग्रॅच्युइटीसाठी जास्त रक्कम जाईल, त्यामुळे हातात येणारा मासिक पगार (In-Hand/Take-Home Salary) तात्पुरता कमी होण्याची शक्यता आहे. कंपन्यांना खर्च संतुलित राखण्यासाठी इतर भत्ते कमी करावे लागू शकतात. तज्ज्ञांचे मत काय? इंडियन स्टाफिंग फेडरेशनच्या कार्यकारी संचालक सुचीता दत्ता यांच्या मते, वेतनाची परिभाषा (Definition of Wage) सर्व कामगार संहितांमध्ये समान असल्याने सामाजिक सुरक्षा लाभांच्या गणनेत एकसमानता येईल. अंजली मल्होत्रा (नंगिया ग्रुप) यांच्यामते नवीन वेतनामध्ये बेसिक पे, महागाई भत्ता (DA) आणि रिटेनिंग अलाउन्स यांचा समावेश असेल आणि हे एकूण वेतनाच्या ५०% असेल. याच आधारावर पीएफ, ग्रॅच्युइटी आणि पेन्शनची गणना केली जाईल. पुनीत गुप्ता (EY इंडिया) यांच्यामते नवीन व्याख्येमुळे ग्रॅच्युइटीची रक्कम लक्षणीयरीत्या वाढू शकते, कारण घरभाडे (HRA) आणि प्रवास भत्ता (Conveyance) वगळता अनेक भत्ते आता वेतनात जोडले जातील. कंपन्यांसमोरचे आव्हान – वेज कोड लागू झाला असला तरी, सरकार पुढील ४५ दिवसांत यासंबंधीचे सविस्तर नियम (Detailed Rules) जारी करेल. या नियमांनंतर कंपन्यांना आपल्या वेतन रचनेत मोठे बदल करावे लागतील. यामुळे कंपन्यांचा पीएफ आणि ग्रॅच्युइटीसाठीचा खर्च वाढेल. ग्रॅच्युइटीसाठी मोठा बदल – नवीन कामगार संहितेमध्ये ग्रॅच्युइटीसाठीचा नियम बदलण्यात आला आहे, जो निश्चित कालावधीसाठी काम करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांसाठी (Fixed-Term Employees – FTE) खूप महत्त्वाचा आहे. जुना नियम असा होता की, ग्रॅच्युइटी मिळवण्यासाठी कर्मचाऱ्याला कमीतकमी ५ वर्षे काम करणे आवश्यक होते. नवीन नियमानुसार आता FTE कर्मचाऱ्यांना केवळ १ वर्ष पूर्ण झाल्यावर ग्रॅच्युइटीचा हक्क मिळेल. सरकारच्या मते, FTE कर्मचाऱ्यांना आता कायमस्वरूपी कर्मचाऱ्यांइतकेच सर्व फायदे (उदा. रजा, वैद्यकीय लाभ, सामाजिक सुरक्षा) आणि समान वेतन मिळेल. या बदलांमुळे कर्मचाऱ्यांची सुरक्षा वाढेल आणि नोकरीतील स्थिरता येईल. दरम्यान, नवीन कामगार संहितेमुळे तुमच्या हातात येणारा पगार कमी होऊ शकतो, पण तुमचा भविष्यातील पीएफ आणि ग्रॅच्युइटीचा आधार खूप मजबूत होऊन तुमची सेवानिवृत्तीची सुरक्षा वाढेल.
