Hormuz Strait: होर्मुझ सामुद्रधुनी संकटाच्या पार्श्वभूमीवर अमेरिकेने मोठा दिलासा दिला आहे. डोनाल्ड ट्रम्प प्रशासनाने भारताला रशियाकडून तेल खरेदी करण्याची दिलेली सूट वाढवण्याचा निर्णय घेतला आहे. अमेरिकेचे अर्थमंत्री स्कॉट बेसेंट यांनी ही सूट वाढवली जाणार नाही असे सांगितल्यानंतर दोन दिवसांनी ट्रम्प प्रशासनाने हा निर्णय घेतला आहे. अमेरिकेने ही सूट अंदाजे एका महिन्यासाठी वाढवली आहे. (Hormuz Strait) रॉयटर्सच्या वृत्तानुसार, अमेरिकेच्या अर्थ विभागाने काल रात्री उशिरा परवाना जारी केला, ज्यामुळे रशियन तेल वाहून नेणाऱ्या जहाजांना १६ मे पर्यंत व्यवहार करण्याची परवानगी मिळाली आहे. ट्रम्प यांचे अर्थमंत्री स्कॉट बेसेंट यांनी ही सूट वाढवण्याची कोणतीही योजना नसल्याचे जाहीरपणे सांगितल्यानंतर अवघ्या दोन दिवसांनी हे पाऊल उचलण्यात आले आहे. ही सूट किती दिवसांसाठी? (Hormuz Strait) ही नवीन परवानगी ११ एप्रिल रोजी संपलेल्या मागील ३० दिवसांच्या सवलतीनंतर लागू होईल. यामुळे विशिष्ट अटींनुसार खरेदी सुरू ठेवण्यास परवानगी मिळत असली तरी, इराण, क्युबा आणि उत्तर कोरिया यांच्याशी संबंधित व्यवहारांना स्पष्टपणे वगळण्यात आले आहे. याचा अर्थ असा की, या सवलतीअंतर्गत कोणताही देश इराण, क्युबा आणि उत्तर कोरियाकडून तेल खरेदी करू शकणार नाही. Hormuz Strait: बेसेंट काय म्हणाले? बेसेंट यांनी एका पत्रकार परिषदेत सांगितले, “आम्ही रशियन आणि इराणी तेलाचा सर्वसाधारण परवाना नूतनीकरण करणार नाही. हे तेल ११ मार्चपूर्वी जहाजांवर चढवण्यात आले होते. त्यामुळे, त्याचा पूर्ण वापर झाला आहे.” त्यांनी गेल्या महिन्यात सांगितले की, २० मार्च रोजी अमेरिकेच्या ट्रेझरी विभागाने जारी केलेल्या इराणी सवलतीमुळे अंदाजे १४० दशलक्ष बॅरल तेल जागतिक बाजारपेठेत पोहोचू शकले आणि युद्धादरम्यान ऊर्जा पुरवठ्यावरील दबाव कमी करण्यास मदत झाली. मात्र, अमेरिकेच्या या निर्णयावर अमेरिकी खासदारांनी टीका केली. त्यांनी असा युक्तिवाद केला की, निर्बंधांमधील ही सवलत अमेरिकेशी युद्ध सुरू असताना इराणच्या अर्थव्यवस्थेला मदत करेल. त्याचप्रमाणे, रशियावरील निर्बंध हटवल्याने त्याच्या अर्थव्यवस्थेलाही मदत होईल. सुटीबाबत रशियाने काय म्हटले? Hormuz Strait: रशियाच्या राष्ट्राध्यक्षांचे विशेष दूत किरिल दिमित्रीव्ह यांनी सांगितले की, पहिल्या सवलतीमुळे १०० दशलक्ष बॅरल रशियन कच्चे तेल उपलब्ध होईल, जे अंदाजे एका दिवसाच्या जागतिक उत्पादनाइतके आहे. जरी या निर्बंधांमधील सवलतीमुळे जागतिक तेल पुरवठा तात्पुरता वाढू शकतो, तरी इराणने होर्मुझची सामुद्रधुनी अंशतः बंद केल्यामुळे पेट्रोलियमच्या किमतीत मोठी वाढ झाली आहे. युद्धापूर्वी, जगातील सुमारे २०% तेल आणि वायूची वाहतूक होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून होत असे.
