Assembly Election Jammu & Kashmir 2024 – जम्मू-काश्मीरमधील विधानसभा निवडणुकीच्या तारखा जाहीर झाल्या आहेत. दरम्यान, गुलाम नबी आझाद यांचा पक्ष डेमोक्रॅटिक प्रोग्रेसिव्ह आझाद पार्टीला (डीपीएपी) मोठा झटका बसला आहे. गुलाम नबी आझाद यांच्या पक्षाचे ज्येष्ठ नेते आणि माजी मंत्री ताज मोहिउद्दीन यांनी पक्षाचा राजीनामा दिला आहे. ते पुन्हा काँग्रेस पक्षाचे सदस्यत्व घेण्याची शक्यता आहे. दिल्लीतून नवे प्रदेशाध्यक्ष तारिक करारा आल्यानंतर ते सोमवारी किंवा मंगळवारी पुन्हा काँग्रेसमध्ये प्रवेश करू शकतात. जम्मू-काश्मीरमध्ये विधानसभा निवडणुकीची घोषणा झाल्यानंतर हा पहिला मोठा बदल दिसत आहे.

किती जागा आणि किती मतदार ?

जम्मू-काश्मीरमध्ये विधानसभेच्या एकूण 90 जागांसाठी निवडणूक होणार आहे. जम्मू-काश्मीरमध्ये एकूण 87.09 लाख मतदार आहेत. यामध्ये 42.62 लाख महिला मतदार असून 44.46 लाख पुरुष मतदार आहेत. त्याच वेळी, 3.71 लाख लोक पहिल्यांदाच मतदान करणार आहेत. राज्यात एकूण युवा मतदारांची संख्या 20.7 लाख आहे.

8 सप्टेंबर, 25 सप्टेंबर आणि 1 ऑक्टोबर रोजी जम्मू-काश्मीरमध्ये विधानसभेच्या एकूण 90 जागांसाठी मतदान होणार आहे. विधानसभा निवडणुका तीन टप्प्यात होणार असून त्यात पहिल्या टप्प्यात 24 जागांवर, दुसऱ्या टप्प्यात 26 जागांवर आणि तिसऱ्या टप्प्यात 40 जागांवर मतदान होणार आहे. जम्मू-काश्मीरमध्ये एकूण 11838 मतदान केंद्रे असतील. प्रत्येक मतदान केंद्रावर सरासरी 735 मतदार असतील.

पहिल्या टप्प्यात कोणत्या जागांवर होणार मतदान?

पहिल्या टप्प्यात पंपोर, पुलवामा, त्राल, जैनापुरा, राजपुरा, शोपियान, कुलगामा, देवसर, डीएसपुरा, डोरू, कोकेमाग (एसटी), अनंतनाग पश्चिम, श्रीगुफ्वारा, बिजबेहारा, अनंतनाग, शांगुस- अनंतनाग पूर्व, इतरवाल, पहलगाम, पाडेर-नागसेनी, किश्तवाड, दोडा, भदेरवाह, दोडा पश्चिम, बनिहाल, रामबन येथे मतदान होणार आहे.

दुसऱ्या टप्प्यात कोणत्या जागांवर मतदान होणार?

दुसऱ्या टप्प्यात, गंदरबल, कंगन, खन्यार, हजरतबल, हब्बकदल, चन्नापुरा, लाल चौक, सेंट्रल शालतांग, जबीबल, ईदगाह, बडगाम, खानसाहिब, बीरवाह, चादूरा, चार-ए-शरीफ, गुलबर्ग (एसटी), श्री. माता वैष्णो देवी, रियासी, काकाकोटे सुंदरबनी, नवशेरा, बुधल, राजौरी, तनमंडी, पूंछ हवेली, सुरनकोट, मेंडल येथे मतदान होणार आहे.

तिसऱ्या टप्प्यात कोणत्या जागांवर होणार मतदान?

तिसऱ्या टप्प्यात त्रेघम, कर्नाह, कुपवाडा, लोलाब, लंगाते, हंदवाडा, सोपोर, उरी, रफियााबाद, गुलमर्ग, बारामुल्ला, पाटण, वाघोरी-क्रेरी, बांदीपोरा, सोनवडी, गुरेझ उधमपूर पश्चिम, उधमपूर पूर्व, रामनगर , चेनानी, बानी, बसोही, बिलावद, जसरोटा, कठुआ , हिरानगर, रामगढ, , सांबा, बिश्नाह , विजयपूर, सुचेतगड , आरएस पुरा जम्मू दक्षिण, जम्मू पूर्व, बहू, नगरोटा , जम्मू पश्चिम, जम्मू उत्तर, मार , अखनूर आणि चंब येथे मतदान होणार आहे.

जम्मू काश्मीरमध्ये 10 वर्षांनी विधानसभा निवडणुक –

जम्मू-काश्मीरमध्ये 10 वर्षांनी विधानसभा निवडणूक होत आहे. कलम 370 हटविल्यानंतरची ही पहिलीच विधानसभा निवडणूक असल्यामुळे या निवडणुकीला महत्त्व प्राप्त झाले आहे. गेल्या 10 वर्षांमध्ये विशेषत: कलम 370 हटविल्यानंतर या भागातील परिस्थिती मोठ्या प्रमाणावर बदलली आहे. 2019 पर्यंत जम्मू-काश्मीर आणि लडाख हा एकाच राज्याचा भाग होता. मात्र, कलम 370 हटविल्यानंतर या भागाला वेगवेगळ्या केंद्रशासित प्रदेशाचा दर्जा देण्यात आला. त्यामुळे विधानसभेच्या जागांची संख्या बदलली आहे. जम्मू-काश्मीरमध्ये यापूर्वी 83 जागा होत्या. यावेळी 90 जागांवर निवडणूक होणार आहे. 7 जागा यंदा वाढल्या आहेत. त्यापैकी 6 जागा जम्मू आणि 1 जागा काश्मीर भागात वाढली आहे. पाकव्याप्त काश्मीरमध्ये 24 जागा आहेत. मात्र, त्यावर मतदान होणार नाही.

गेल्या निवडणुकीत काय झाले होते?
2014 मध्ये झालेल्या निवडणुकीत जम्मू-काश्मीरमध्ये 87 जागा होत्या. त्यात लडाखच्या 4 जागांचाही समावेश होता. त्या निवडणुकीत 28 जागा जिंकून पीडीपी हा सर्वाधिक जागा जिंकणारा पक्ष ठरला होता. त्याखालोखाल 25 जागा भाजपने जिंकल्या होत्या. कोणालाही स्पष्ट बहुमत मिळाले नव्हते. त्यामुळे तेथे राज्यपाल शासन लागू झाले. अशा स्थितीत मार्च 2015 मध्ये पीडीपी आणि भाजपने युती करून सरकार स्थापन केले. हे सरकार 18 महिनेच टिकले होते. जून 2018 मध्ये ही युती तुटली आणि राज्यपाल शासन लागू झाले.