Fuel prices : जागतिक बाजारात डिझेलच्या किमतीत मोठी वाढ झाल्याने भारतातील खासगी आणि सरकारी तेल कंपन्यांवर त्याचा वेगवेगळा परिणाम होत आहे. रिलायन्स इंडस्ट्रीज आणि नायरा एनर्जीला निर्यातीमधून फायदा होत असताना, देशांतर्गत इंधनाचे दर न वाढल्याने सरकारी तेल कंपन्यांना मोठा तोटा सहन करावा लागत आहे.

पेट्रोलियम मंत्रालयाच्या आकडेवारीनुसार, सप्टेंबरमध्ये आंतरराष्ट्रीय बाजारातील डिझेलचा सरासरी दर 164.5 डॉलर प्रति बॅरल होता. हा वर्षभरापूर्वीच्या तुलनेत जवळपास दुप्पट आहे. डिझेल तयार करण्यातील मार्जिनही 50 ते 70 डॉलर प्रति बॅरलपर्यंत पोहोचले आहे. दीर्घकालीन सरासरी मात्र सुमारे 16 डॉलर आहे.

इक्राच्या अंदाजानुसार, पेट्रोल, डिझेल आणि एलपीजीच्या विक्रीवर सरकारी तेल कंपन्यांना सप्टेंबरपर्यंत दररोज सुमारे 530 कोटी रुपयांचा तोटा होत होता. डिझेलच्या प्रत्येक लिटरमागे 20 ते 30 रुपयांचे संधी नुकसान होत असल्याचेही इक्राने म्हटले आहे.

याउलट खासगी रिफायनऱ्यांना निर्यातीतील वाढलेल्या मार्जिनचा फायदा होत आहे. एप्रिल ते ऑगस्ट 2026 या काळात भारताची पेट्रोलियम उत्पादनांची निर्यात 36 टक्क्यांनी वाढून 21.7 अब्ज डॉलर झाली. सप्टेंबरमध्ये स्वच्छ इंधनाच्या निर्यातीपैकी सुमारे 80 टक्के हिस्सा रिलायन्स आणि नायरा एनर्जीचा होता.

दरम्यान, पश्चिम आशियातील संघर्ष, रशिया आणि चीनकडून डिझेलच्या पुरवठ्यावर आलेल्या मर्यादा यामुळे जागतिक बाजारात इंधनाचा तुटवडा वाढण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे डिझेलच्या किमती आणि भारतीय तेल कंपन्यांवरील दबाव पुढील काळातही महत्त्वाचा ठरणार आहे.