नवी दिल्ली – दिल्लीला लवकरच तलावांचे शहर म्हणून ओळखले जाईल. दिल्ली सरकारने दिलेल्या माहितीनुसार, दिल्ली जल बोर्ड 56 तलाव बांधण्यात गुंतले आहे आणि त्यातील 35 तलाव बांधून झाले आहेत. मात्र, 12 तलाव विकसित करण्यात अडचणी येत आहेत. नऊ तलाव विकसित करण्याचे काम वेगाने सुरू आहे.
तलावांशिवाय दिल्लीत 380 पाणवठेही बांधले जात आहेत.

तलावांच्या विकासासाठी सुमारे 93 कोटी रुपये खर्च अपेक्षित आहे. दिल्लीत पिण्याच्या पाण्याची टंचाई असून पाण्यासाठी शहर इतर राज्यांवर अवलंबून असते. तेथून पुरेसे पाणी न मिळाल्यास दिल्ली जल मंडळाला भूजलाचा टॅप करावा लागतो. त्यामुळे अनेक ठिकाणी पाण्याची पातळी खालावली असून मोठ्या प्रमाणात पाणीटंचाई निर्माण झाली असून भूजलाचा दर्जाही योग्य राहिलेला नाही. ही समस्या सोडविण्यासाठी पावसाचे पाणी वापरण्याच्या आराखड्याचे काम सुरू करण्यात आले आहे. त्यासाठी नैसर्गिक आणि कृत्रिम तलाव विकसित केले जात आहेत. यामुळे भूगर्भातील पाण्याची पातळी आणि गुणवत्ता सुधारून त्याचा वापर होईल.

दुसरीकडे, दिल्ली जल मंडळाने तलावाचा विकास करून त्यातील सांडपाणी प्रक्रिया प्रकल्पातील पाणी 10 पैकी 10 शुद्ध करून ते तलावांमध्ये टाकण्यास सुरुवात केली आहे. अशावेळी कृत्रिम तलाव अत्यंत फायदेशीर ठरत आहे. या तलावांमध्ये प्रक्रिया केलेले पाणी उपसल्याने त्यांच्या सभोवतालच्या अर्धा किलोमीटर परिसरात भूजल पातळी वाढली आहे. अनेक ठिकाणी भूजल पातळी 6.25 मीटरने वाढली आहे. ज्या भागातील भूजल पातळी 20 मीटरने खाली गेली आहे. अशा भागात लवकरच कूपनलिका आणि आरओ मशीन बसवण्यात येणार आहेत.

ट्यूबवेलमधून भूजल काढले जाईल, आरओने प्रक्रिया केली जाईल, आणि हे पाणी पिण्यासाठी वापरण्यात येईल. याशिवाय, दिल्ली सरकारने 380 लहान जलस्रोतांच्या दुरुस्तीचे काम सुरू केले आहे आणि आधीच 35 लहान जलकुंभांची दुरुस्ती केली आहे.

दिल्ली जल मंडळ द्वारका जलशुद्धीकरण केंद्र, तिमारपूर ऑक्‍सिडेशन तलाव, रोहिणी वेस्ट वॉटर ट्रीटमेंट प्लांट, निलोथी वेस्ट वॉटर ट्रीटमेंट प्लांट आणि पप्पन कलान वेस्ट वॉटर ट्रीटमेंट प्लांट येथे कृत्रिम तलाव तयार करत आहे. द्वारका, रोहिणी, निलौथी आणि पप्पन कलान तलावांना प्रक्रिया केलेल्या पाण्याने पुनरुज्जीवित केले आहे. कच्च्या सांडपाण्यावर प्रक्रिया करून तिमारपूर तलाव बांधण्यात आला आहे. तसेच कच्च्या सांडपाण्यावर प्रक्रिया केली जात आहे.