मुंबई : आगामी मुंबई महानगरपालिका (बीएमसी) निवडणुकीच्या पार्श्वभूमीवर महाराष्ट्राच्या राजकारणात मोठी घडामोड घडली आहे. गेल्या काही दिवसांपासून सुरू असलेल्या चर्चांना अखेर पूर्णविराम मिळाला असून, भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस आणि प्रकाश आंबेडकर यांच्या वंचित बहुजन आघाडी (VBA) यांच्यात मुंबईत युतीची अधिकृत घोषणा करण्यात आली आहे. या नव्या राजकीय समीकरणामुळे मुंबई महापालिकेच्या रणांगणात आता तिरंगी किंवा चौरंगी लढत होण्याची शक्यता वाढली आहे. जागावाटपाचा फॉर्म्युला ठरला वंचित बहुजन आघाडीने जारी केलेल्या अधिकृत प्रसिद्धीपत्रकानुसार, मुंबई महापालिकेच्या एकूण २२७ जागांपैकी ६२ जागांवर वंचित बहुजन आघाडीचे उमेदवार रिंगणात उतरतील. उर्वरित जागांवर काँग्रेसचे उमेदवार लढतील. या ६२ जागांच्या यादीवर दोन्ही पक्षांच्या प्रमुख नेत्यांच्या सह्या आहेत, त्यामुळे यात कोणताही बदल होणार नसल्याचे स्पष्ट करण्यात आले आहे. वंचितचे राष्ट्रीय अध्यक्ष प्रकाश आंबेडकर यांनी ऑनलाइन बैठकीद्वारे या निर्णयाला मान्यता दिली आहे. वंचितला मिळालेल्या जागांमध्ये वॉर्ड क्रमांक ६, ११, १२, ८४, ९५, १२७, १५३ आणि २२५ यांसारखे महत्त्वाचे मतदारसंघ समाविष्ट आहेत. या युतीची घोषणा काँग्रेसच्या टिळक भवन येथे झालेल्या पत्रकार परिषदेत करण्यात आली, ज्यात काँग्रेसचे प्रदेशाध्यक्ष हर्षवर्धन सपकाळ आणि वंचितचे प्रदेशाध्यक्ष धैर्यवर्धन पुंडकर उपस्थित होते. ‘नैसर्गिक मित्र’ पुन्हा एकत्र काँग्रेसचे प्रदेशाध्यक्ष हर्षवर्धन सपकाळ यांनी युतीचे स्वागत करताना म्हटले की, काँग्रेस आणि वंचित हे नैसर्गिक मित्र आहेत. १९९९ नंतर राजकीय कारणांमुळे दोन्ही पक्ष स्वतंत्रपणे लढत होते, मात्र तब्बल २५ वर्षांनंतर पुन्हा एकदा मुंबईच्या विकासासाठी आणि भाजपला रोखण्यासाठी ते एकत्र आले आहेत. ही आघाडी केवळ सत्तेसाठी नसून, विचारधारेची आघाडी असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. दलित-बहुजन मतांचे विभाजन थांबणार? या युतीमुळे दलित, मुस्लिम आणि बहुजन समाजाच्या मतांमध्ये होणारे विभाजन थांबण्याची शक्यता आहे, ज्याचा थेट फायदा काँग्रेस-वंचित आघाडीला होऊ शकतो. एकीकडे उद्धव ठाकरे यांच्या शिवसेनेने (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे गट) मनसेसोबत युती केल्याने निर्माण झालेल्या आव्हानाला प्रत्युत्तर देण्यासाठी काँग्रेसने वंचितचा पाठिंबा मिळवला आहे. या युतीला काँग्रेसचा ‘मास्टरस्ट्रोक’ म्हणून पाहिले जात आहे. दरम्यान, या घडामोडीमुळे शरद पवार यांच्या राष्ट्रवादी काँग्रेस (शरदचंद्र पवार) पक्षाची मुंबईत कोंडी झाल्याचे बोलले जात आहे. महाविकास आघाडीतील (एमव्हीए) समन्वय बिघडल्याने विरोधी पक्षांच्या रणनीतीत मोठा बदल दिसून येत आहे. मुंबई महापालिका निवडणूक १५ जानेवारी २०२६ रोजी होणार असून, निकाल १६ जानेवारीला जाहीर होतील.
