Acidity: अॅसिडिटी किंवा छातीत जळजळ होण्याचा त्रास आजकाल अनेकांना जाणवतो. छातीत आग होणे, आंबट ढेकर येणे, घशात जळजळ होणे किंवा पोट जड वाटणे अशी याची सामान्य लक्षणे आहेत. अनेकजण हा त्रास किरकोळ समजून दुर्लक्ष करतात. मात्र, अॅसिडिटी वारंवार होत असेल तर त्यामागे चुकीचा आहार आणि जीवनशैली हे मोठे कारण असू शकते. त्यामुळे वेळेवर योग्य काळजी घेणे आवश्यक आहे.

आरोग्य तज्ज्ञांच्या मते, काही खाद्यपदार्थ अॅसिडिटीची समस्या वाढवू शकतात. त्यामुळे कोणते पदार्थ आपल्याला त्रास देतात हे ओळखून त्यांचे सेवन कमी करणे गरजेचे आहे. प्रत्येक व्यक्तीच्या शरीराची प्रतिक्रिया वेगळी असते. त्यामुळे एखादा पदार्थ एका व्यक्तीला चालू शकतो, तर दुसऱ्याला त्याचा त्रास होऊ शकतो.

तळलेले आणि जास्त तेलकट पदार्थ अॅसिडिटी वाढवण्यामागील प्रमुख कारणांपैकी एक आहेत. असे पदार्थ पचायला जास्त वेळ घेतात, त्यामुळे पोटात जास्त आम्ल तयार होऊन छातीत जळजळ होऊ शकते. याशिवाय खूप तिखट आणि मसालेदार पदार्थही अॅसिडिटी वाढवू शकतात.

टोमॅटो, संत्री, मोसंबी, लिंबू यांसारखी आंबट फळे काही लोकांमध्ये अॅसिडिटीची समस्या वाढवतात. तसेच चॉकलेट, पुदिना, चहा, कॉफी, कॅफिनयुक्त पेये आणि कार्बोनेटेड शीतपेयेही अनेकांना त्रासदायक ठरू शकतात. त्यामुळे अशा पदार्थांचे सेवन करताना काळजी घेणे आवश्यक आहे.

अॅसिडिटीचा त्रास असल्यास हलका आणि सहज पचणारा आहार घ्यावा. ओट्स, केळी, हिरव्या पालेभाज्या, संपूर्ण धान्ये, कमी फॅटचे दही, डाळी आणि फायबरयुक्त पदार्थ पचनसंस्था निरोगी ठेवण्यास मदत करतात. दिवसातून एकाच वेळी भरपूर खाण्याऐवजी थोड्या-थोड्या प्रमाणात अनेक वेळा खाल्ल्यास अॅसिडिटी कमी होण्यास मदत होऊ शकते. पुरेसे पाणी पिणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे.

खाण्याच्या सवयीही अॅसिडिटीवर परिणाम करतात. जेवल्यानंतर लगेच झोपू नये. रात्रीचे जेवण झोपण्याच्या किमान दोन ते तीन तास आधी करावे. त्यामुळे अन्न व्यवस्थित पचण्यास मदत होते. धूम्रपान आणि मद्यपान यामुळेही अॅसिडिटी वाढू शकते. त्यामुळे या सवयी टाळणे फायदेशीर ठरते.

काही लोकांमध्ये खूप घट्ट कपडे घातल्यामुळेही पोटावर दाब येतो आणि अॅसिडिटीचा त्रास वाढू शकतो. त्यामुळे आरामदायी कपडे वापरण्याचा सल्ला तज्ज्ञ देतात.

अॅसिडिटीकडे सतत दुर्लक्ष करणे धोकादायक ठरू शकते. छातीत वारंवार जळजळ होणे, सतत आंबट ढेकर येणे, अन्न गिळताना त्रास होणे, घशात कायम जळजळ जाणवणे, कोणतेही कारण नसताना वजन कमी होणे किंवा औषधे घेतल्यानंतरही आराम न मिळणे, ही गंभीर लक्षणे मानली जातात. अशी लक्षणे दिसल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.

आरोग्यदायी आहार, योग्य जीवनशैली आणि नियमित व्यायाम यांच्या मदतीने अॅसिडिटीची समस्या बऱ्याच प्रमाणात नियंत्रणात ठेवता येते. त्यामुळे शरीराला योग्य आहार द्या, चुकीच्या सवयी टाळा आणि त्रास वारंवार होत असल्यास वैद्यकीय सल्ला घेण्यास अजिबात विलंब करू नका.