मुंबई: गेल्या काही वर्षांपासून चर्चेत असलेले कृत्रिम बुद्धिमत्ता अर्थात ‘AI’ तंत्रज्ञान २०२६ पर्यंत आपल्या कल्पनेपलीकडे प्रगती करणार आहे. केवळ उत्तरे देणारे AI आता ‘काम करणारे AI’ (Agentic AI) म्हणून ओळखले जाईल. २०२६ हे वर्ष तंत्रज्ञान क्षेत्रासाठी एक मैलाचा दगड ठरणार असून, मानवी जीवनशैलीत आमूलाग्र बदल होण्याची शक्यता तज्ज्ञांनी वर्तवली आहे. १. ‘एजेंटिक AI’ चा उदय: आता AI फक्त बोलणार नाही, तर काम करणार! आतापर्यंत आपण AI ला प्रश्न विचारत होतो, पण २०२६ मध्ये ‘AI Agents’ चा बोलबाला असेल. हे एजंट्स स्वायत्तपणे तुमची कामे करतील. उदाहरणार्थ, तुम्ही फक्त “माझी मुंबई ट्रिप प्लॅन कर” असे म्हटल्यास, AI स्वतः हॉटेल बुकिंग, फ्लाईट तिकीट आणि तुमच्या कॅलेंडरमधील मीटिंग्सचे नियोजन करेल. कंपन्यांमधील ४० टक्क्यांहून अधिक ॲप्समध्ये स्वतः निर्णय घेणारे ‘टास्क-स्पेसिफिक एजंट्स’ असतील. २. ऑन-डिव्हाइस AI आणि गोपनीयता सध्या बहुतांश AI क्लाउडवर चालते, परंतु २०२६ पर्यंत स्मार्टफोन आणि लॅपटॉपमध्येच इतकी ताकद असेल की ते मोठे AI मॉडेल्स स्थानिक पातळीवर (Locally) चालवू शकतील. यामुळे तुमचा डेटा फोनबाहेर जाणार नाही, परिणामी तुमची प्रायव्हसी जपली जाईल आणि इंटरनेटशिवायही AI वेगाने काम करेल. ३. फिजिकल AI आणि रोबोटिक्सचे मिलन २०२६ मध्ये AI डिजिटल जगातून बाहेर पडून भौतिक जगात प्रवेश करेल. स्मार्ट रोबोट्सचा वापर वाढेल. गोदामे (Warehouses), मॅन्युफॅक्चरिंग आणि अगदी घरांमध्येही मानवाप्रमाणे कौशल्य दाखवणारे रोबोट्स दिसू लागतील. मोठ्या शहरांमध्ये ड्रोन डिलिव्हरी आणि रोबोटिक टॅक्सी सामान्य होतील. ४. भाषेची मर्यादा संपणार AI मॉडेल्स मराठी, हिंदी, तमिळ आणि बंगाली यांसारख्या प्रादेशिक भाषांमध्ये इतके अचूक होतील की भाषेची अडचण पूर्णपणे संपुष्टात येईल. रिअल-टाइम ट्रान्सलेशनमुळे संवाद साधणे अधिक सोपे होईल. ५. स्मार्ट ग्लासेस आणि वेअरेबल्स स्मार्ट चष्म्यांमधील AI इतके प्रगत होईल की, समोर उभ्या असलेल्या व्यक्तीचे नाव आठवण करून देणे किंवा परदेशी भाषेचे रिअल-टाइममध्ये भाषांतर करून थेट तुमच्या कानात सांगणे, अशी कामे हे चष्मे करतील. ६. वैद्यकीय क्षेत्रात मोठी झेप AI केवळ ईमेल लिहिण्यापुरते मर्यादित न राहता, जटिल वैज्ञानिक संशोधनात मदत करेल. ज्या औषधांच्या शोधासाठी वर्षानुवर्षे लागायची, ती प्रक्रिया AI मुळे काही आठवड्यांवर येईल. तुमच्या हातातील स्मार्ट रिंग किंवा घड्याळातील डेटावरून, आजारी पडण्यापूर्वीच AI तुम्हाला पूर्वसूचना देईल. थोडक्यात सांगायचे तर, २०२६ मध्ये AI हे केवळ एक ‘टूल’ न राहता मानवाचा एक ‘डिजिटल पार्टनर’ बनेल, जो शिक्षण, आरोग्य आणि कामाच्या पद्धतींमध्ये आमूलाग्र बदल घडवून आणेल.
